Kur’an-ı Kerim’in tamamını ezberlemek büyük bir nimet olsa da her Müslüman’ın kendi imkânları ölçüsünde Kur’an’dan bir miktar ezberlemeye gayret etmesi gerekiyor. Bunun için gerçekçi hedefler belirlemek, düzenli tekrar yapmak ve sabırlı olmak büyük önem taşıyor.
KUR’AN SADECE BİR KİTAP DEĞİL, HAYAT REHBERİDİR
Kur’an-ı Kerim, Müslümanın iman ettiği ilahi kitaptır. Ancak Kur’an’a iman etmek, sadece zihnimizde bir kitabın bulunması anlamına gelmez. Kur’an, hayatımıza yön veren temel kaynağımızdır. Namazda, ibadette ve zikirde Kur’an ile bağımızı sürdürürüz.
Kur’an’ın tamamını ezberlemek büyük bir fazilettir. Ancak yaş, sağlık, iş veya ailevi sorumluluklar sebebiyle bunu gerçekleştiremeyen Müslüman için de Kur’an’dan bir miktar ezberlemek mümkündür.
Bir ayet, bir sure, bir sayfa veya bir cüz bile önemli bir kazançtır. Nitekim namazlarda okuduğumuz Fatiha Suresi’ni ezberlemiş olmamız bile Kur’an’dan ezberimiz bulunduğunu gösterir.
GERÇEKÇİ HEDEF KOYUN, NİYETİNİZİ BÜYÜK TUTUN
Kur’an ezberlemek isteyen kişi öncelikle kendi şartlarını dikkate almalıdır. İş yoğunluğu, ailevi sorumluluklar, yaş ve kişisel kapasite hesaba katılmadan hazırlanan programlar kısa sürede bırakılabilir.
Beş çocuk sahibi ve ağır işlerde çalışan bir Müslüman’ın her gün beş sayfa ezberlemeyi hedeflemesi gerçekçi olmayabilir. Fakat haftada bir satır ezberlemek bile sürdürülebilir bir hedef olabilir.
Burada önemli olan yalnızca hedefin büyüklüğü değil, niyetin sağlamlığıdır. “Başkası ezberledi, ben neden ezberleyemiyorum?” düşüncesi yerine, “Rabbimin huzuruna Kur’an’dan ezberlediğim ayetlerle çıkmak istiyorum” anlayışıyla hareket edilmelidir.
Ezberlenecek bölüm de kişinin imkânlarına göre seçilmelidir. Ardından mutlaka bir hocaya dinletilerek doğru okunup okunmadığı kontrol edilmelidir. Yanlış okunan bir ayetin yanlış şekilde ezberlenmesinin önüne geçilmelidir.
TEKRAR VE SABIR EZBERİN TEMELİDİR
Ezberlenen bölüm iyice sağlamlaşmadan yeni bölüme geçilmemelidir. Bir hocanın kontrolünden geçtikten sonra yeni ayetlere başlanması, ezberlerin birbirine karışmasını önleyebilir.
Ezberlenen sure ve ayetler namazlarda okunarak günlük tekrar haline getirilebilir. Böylece ezberin kalıcılığı artırılır. Fatiha ve Kevser surelerini kolay unutmamızın sebeplerinden biri de onları namazlarda sürekli okumamızdır.
Ezber sırasında mümkün olduğunca aynı mushafın kullanılması da faydalı olabilir. Sayfa düzeninin ve yazı karakterinin sürekli aynı olması, görsel hafızanın ezberi desteklemesine yardımcı olur.
Ayrıca ezber hızı kişiden kişiye değişir. Bir kişi bir ayeti birkaç günde öğrenirken başka biri daha uzun sürede öğrenebilir. Önemli olan başkalarıyla kıyaslanmak değil, kendi kapasitesine uygun şekilde devam etmektir.
Ezberlenen bölümlerin günlük, haftalık ve aylık tekrarlarla korunması gerekir. Çünkü insan unutabilir. Ezberleyip unutmak, yeniden ezberlemeye engel değildir. Gerekirse ezber miktarı azaltılmalı ancak tamamen bırakılmamalıdır.
KISA SÜREDE HAFIZLIK VAATLERİNE DİKKAT
İnternette zaman zaman “60 günde hafızlık” veya “Kur’an’ı çok kısa sürede ezberleme” gibi vaatlerle karşılaşılabiliyor. Bu tür iddialara karşı temkinli olunması gerekiyor.
Her insanın hafıza kapasitesi, yaşı, çalışma şartları ve öğrenme hızı farklıdır. Bu nedenle kişinin kendisini olağanüstü örneklerle kıyaslaması doğru değildir.
Birbirine benzeyen ayetler de ezber sırasında önemli bir problem oluşturabilir. Böyle ayetlerde normalden daha fazla tekrar yapmak faydalı olabilir. Ancak herkes için geçerli sabit bir tekrar sayısı yoktur. Kişi, ayeti düzgün şekilde ezberleyene kadar çalışmalıdır.
Kur’an ezberlemek büyük ölçüde dua, sabır ve istikrarlı çalışmayla ilerleyen bir süreçtir. Yavaş gitmek veya bazı ayetleri defalarca tekrar etmek başarısızlık değildir.
Bir ayet bile ezberleyen ve Kur’an ile bağını güçlendiren Müslüman önemli bir kazanç elde etmiş olur. Asıl mesele, büyük niyetlerle yola çıkmak ve imkânlarımız ölçüsünde Kur’an’la bağımızı hayatımız boyunca sürdürmektir.