14 Mayıs 2023 seçimlerine yönelik ilk oy kullanma işlemleri 27 Nisan 2023 tarihi itibarıyla yurt dışı temsilciliklerinde ve gümrük kapılarında başlayacak, genel olarak 09 Mayıs 2023 tarihi itibarıyla da sona erecek.

Türkiye’de Ramazan ayı sonrasında seçim atmosferinin daha yoğun hissedileceği şu günlerde yurt dışında yaşayan vatandaşlarımız açısından seçim maratonu her zaman olduğu gibi görece erken başlamış olacak.

Her şeyden evvel yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın Türkiye’ye aidiyetlerini devam ettirmeleri bakımından seçimlere yurt dışından katılımın olmasının, bunun önündeki engellerin kaldırılmasının büyük önem arz ettiğini özellikle belirtmek gerekmektedir.

Bu anlamda 2014 seçimlerinden itibaren başlatılan temsilciliklerde oy kullanma uygulamasının önemli bir adım olduğu düşünülmektedir.

Öte yandan, ülke genelinde seçimin seyrine yönelik doğrudan bir alamet sayılmasa da, yurt dışında yürütülen seçim kampanyaları ve hakim seçmen eğilimleri 14 Mayıs 2023 günü çıkması muhtemel sonuçlar açısından da fikir verici olabilmektedir.

Konunun detaylarına girmeden evvel sürecin önemine dikkat çekilmesini sağlayan bazı rakamları özellikle hatırlatmakta yarar bulunmaktadır.

YSK verilerine göre, 2023 seçimlerinde yurt dışında oy kullanacak seçmen sayısı yaklaşık 3 milyon 420 bin dolaylarında seyretmektedir.

60 milyon mertebesindeki yurt içi seçmen sayısı ile orantılandığında bu oran takriben %5,5’e tekabül etmektedir ki bu oran oldukça önemli bir yekûn barındırmaktadır.

Bunun ne kadar önemli bir oran olduğu en son yapılan ve 3 milyon kayıtlı seçmene sahip 2018 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde oldukça belirgin bir şekilde ortaya çıkmıştır. Zira bu seçimlerde rekor bir katılım ile seçmenlerin %50’si oy kullanmayı tercih etmiş ve seçim sonrasında ortaya çıkan tabloda, bu seçimlerin ikinci tura kalmaması Cumhur İttifakı adayı Recep Tayyip Erdoğan’ın 26 milyonunun biraz üzerinde yani toplam seçmen sayısının yarısından yalnızca 1,5 milyon civarında fazla oy alabilmesi ile mümkün olabilmiştir.

Cumhur İttifakı’nın yurt dışında oy kullanan 1,5 milyon seçmenin yaklaşık 900 bininin desteğini aldığı düşünüldüğünde esasında yurt dışı oyların gerek iktidar gerekse muhalefet partileri açısından oldukça önemli olduğu kolaylıkla anlaşılmaktadır. Nitekim 2018 seçimlerinde Aydın, Burdur, Çanakkale, Elazığ, Hakkari, Mersin, Kahramanmaraş, İstanbul 1. Bölge, Kars, Osmaniye ve Hatay olmak üzere tam 11 ilde özellikle AKP ve CHP lehine olacak şekilde yurt dışı oyların sandalye dağılımına etki ettiği bilinmektedir.

Gelelim yurt dışında oy kullanımının 14 Mayıs seçimleri açısından önemli olan noktalarına…

Bugüne yansıyan yönlerine bakıldığında partilerin yurt dışı seçmenlerin katılımını teşvik edici politikaları bu hafta itibariyle büyük ölçüde tamamlamış olması ve etkili bir seçim kampanyası yürütmesi adeta bir zorunluluk olarak görülmektedir.

Bu anlamda gerek Millet İttifakı’nın gerekse Cumhur İttifakı’nın seçim beyannamelerinde yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın sorunlarına geçmiş yıllara göre daha fazla öncelik verilmesi önemli bir işaret sayılabilir. Seçimlere katılım oranı arttıkça yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın temsili de çok daha önemli hale gelmektedir.

Bu durum yalnızca yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın sesini Ankara’ya duyurabilmesi bakımından değil aynı zamanda partilerin seçim hedefleri açısından da önem taşımaktadır.

2023 seçimlerinde katılım oranının %50 mertebelerinden %70-80 arası gibi bir orana ulaşması ve bu desteğin bir tarafta yoğunlaşması yurt dışı oyların Türkiye’de sonuçları doğrudan etkileyecek potansiyelde olduğunu bir kez daha güçlü bir şekilde bizlere hatırlatacaktır.

Öyle görülüyor ki, 2018 seçimlerinden farklı olarak bu seçimde HDP’nin cumhurbaşkanı adayı çıkarmaması yurt dışı oyların dağılımında dengeleri değiştirme potansiyeli taşımaktadır.

Zira 2018 seçimlerinde 300 bine yakın oy alan HDP’nin bu seçimde Millet İttifakı’na desteğini açıklayarak aday çıkarmaması bir yandan muhalefette yoğunlaşmayı sağlayabilecekken diğer yandan da kutuplaştırmayı artırma işlevi görebilecektir.

Hangi sonucun daha belirgin olacağı önümüzdeki günlerde görülecektir.  Ancak sonuç ne olursa olsun yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın TBMM’de temsili konusunun 2023 sonrasında çok daha önemli bir başlık haline geleceği bir gerçeklik olarak karşımızda durmaktadır.