Tarım Bakanlığı, Devlet politikası tarımda da yok adlı

yazımıza açıklama gönderdi. Hollanda nın tarımsal hasılasının yazıda

belirtildiği gibi 120 milyar dolar değil, 15 milyar dolar olduğu ve 120 milyar

dolar rakamının tarımsal ihracat olduğu, bunun da kendi tarımsal üretiminden

kaynaklanmadığı, ithal ettiği ürünü ya da hammaddeyi işleyip tekrardan ihraç

ettiği belirtiliyordu açıklamada.

Bakanlık 120 değil 15 milyar dolar diyor ama kendi

üretmediği halde bunu bir ihraç ürününe ve ihraç gelirine dönüştürmek de

küçümsenecek bir şey değil. Bir politika gerektiren bir husus. Dünya fındık

üretiminin yüzde 75 i Türkiye de, ancak fındığı hammadde olarak kullanıp

çikolatada vs dünya markaları çıkaranlar, bunun kaymağını yiyenler başkaları.

İngiltere, kendi ülkesinde çay yetişmemesine rağmen dünyaca ünlü çay markaları

çıkarıp bundan muazzam kazançlar elde etmiyor mu Tam da bu noktada bir

politika eksikliği görünmüyor mu Bakanlık, rakamlar üzerinden gidiyor ama bu

basit çıkarımı bile yapma gereği duymamışlar. Devlet politikası olsa, Türkiye

de Hollanda misali tarımdan büyük paralar kazanamaz mıydı Hadi onu da geçtik,

en azından vatandaşına gıdayı çok ucuz fiyatlara yedirmesi gerekmez miydi

Tarımsal üretim, bir önceki yıl hangi ürün para etmişse,

ertesi sene çiftçinin otomatikman onu üretmeye kalkışması kadar bilinçli ve

planlı değil mi Türkiye de Her sene plansız üretim yüzünden ürünü para

etmeyen, ürününü yola döken, tarladan toplamayı bile zul gören çiftçileri

görmüyor muyuz Bir politikanın olması demek, üst akıl olan devletin üreticiye

bir yol çizmesi, bir strateji çerçevesinde bu faaliyetlerin koordine edilmesi

değil midir

Açıklamada tarımsal destekler, girdi maliyetlerine

sağlanan kolaylıklar yazılmış, birçok rakam zikredilmiş. Halbuki sorulan sorular

basitti. Madem öyleyse, neden üreticiler para kazanamıyoruz, asıl kazancı

aracılar elde ediyor diye feryat ediyor Bu sözler, bizim yorumumuz değil,

haber ajanslarına düşen üretici ve üretici birliklerinin beyanlarıdır. Ve tabii

ki, madem tarımsal üretim bu kadar yeterliyse, neden çarşı pazardaki fiyatlar

cep yakmaktadır

Konunun uzmanı bir ismin açıklamaları burada aydınlatıcı

olacaktır. Türkiye Ziraatçılar Derneği Başkanı İbrahim Yetkin, dövizdeki artışa

bağlı maliyet artışları nedeniyle Konya nın 3 te 1 i büyüklüğündeki patates

üretim alanının ekilemediğine dikkat çekiyor ve Mazot, tohum ve gübre

maliyetlerinin yüksekliğinden ekim yapılmıyor diyor. Yetkin ayrıca, Patates

ekiminin devlet tarafından prim sistemiyle desteklenmesi lazım. Normal olarak

ithalatı değil, üretimi teşvik etmek gerek önerisinde bulunuyor.

Açıklamada desteklerden bahsedilse de, konunun bir başka

uzmanı Dünya gazetesi yazarı Ali Ekber Yıldırım, Destekleme politikası etkin

kullanılamıyor. Hükümetler tarım desteklerini verirken amacı, hedefi belli

olmayan ve sonuçlarına bakılmaksızın parayı dağıtma olarak görüyor. Dağıtılan

paranın tarımsal üretime, ürün desenine, tüketiciye yansıması veya dış ticarete

etkileri hiç araştırılmıyor diyor mesela.

Tarım Bakanlığı zahmet etmiş, açıklama göndermiş,

verilerden örnekler vermiş ama ortada pek bir devlet politikası göründüğünü

söylemek mümkün değil yine.