Sanırım Hz. Lokman ı duymayanımız yoktur. Buna rağmen
hakkında çok azımız bilgi sahibidir. Bu da okuduklarımızı, dinlediklerimizi ve
bahse konu edinilenleri olması gerektiği gibi dikkate almayışımızdan
kaynaklanıyor olmalıdır. Hz. Lokman dan Kur an bahsediyor. Sevgili
Peygamberimiz (S.A.V.) bahsediyor, menkıbe kitaplarımız bahsediyor. O nun
hayatını öğrenmek bize çok şey kazandırır.
Hz. Lokman (A.S.) ile ilgili kısa bir bilgi demeti verdikten
sonra O nun nasihat ve diğer beyanlarına geçebiliriz.
Hz. Lokman (A.S.), Kur an-ı Kerim de adına sure bulunan,
Allah ın hikmetle bahsettiği örnek bir şahsiyettir.
Kur an-ı Kerim de oğluna verdiği öğütler anlatılır.
Peygamber olup olmadığı ihtilaflıdır.
Siyer kaynakları O nun hikmetlerini içeren bir mecelleden
söz eder. Kökeniyle ilgili farklı görüşler vardır. Çok uzun yaşadığından
bahsedilir ama yaşam süresi hakkında bilgi sahibi değiliz.
Hz. Lokman ın öğütlerinden bir kısmını sıralayacağız.
Ancak bundan önce de olduğu gibi yine okur geçerseniz zihninizde bir şey
kalmaz, hikmetini de anlayamazsınız. Okuyun, düşünün, muhakeme edin. Hayatınızla özleştirin; sonra diğer maddelere aynı usulü kullanarak
devam ederseniz önemli mesafe kat edersiniz. Okumanın mana ve maksadı da budur.
Hz. Lokman (A.S.) diyor ki:
Oğlum!
Allah a ortak koşma. Çünkü ortak koşmak elbette büyük zulümdür.
Peygambere
iman et.
Allah a,
anne-babana şükret, dönüşün Allah adır.
Gündüz
çok uyuma, geceleri de az uyu.
Gece su
içme.
Az yemek
ye ve buna kanaat et.
Her kim
ile tuz ekmek yersen bile, iyiliğini bil ve ona dua et.
Bal,
bedenin ve aklın kuvvet macunudur.
Alçak
adama borçlanma.
Yemekten
sonra yürü çok kısa bir yol olsa bile.
Doyunca
daha yemek yeme.
Müfsitlerle
dostluk etme, onlara yaklaşma; tabiatları sana da geçer.
O nunla ilgili bir menkıbe vardır, anlatayım.
Derler ki; Lokman (A.S.) bir sandıkla beraber ailesine
bir de vasiyet bırakmış. Demiş ki: Ben
öldükten sonra bu sandığı açmadan mezada çıkarın. Kazandığınız para sizindir.
Lokman ölmüş. Sandık mezada çıkarılmış, büyük para elde
edilmiş. Sandığı alan kapağını açmış. Bir kemik üzerinde şunlar yazılı imiş:
Ayağını sıcak tut, başını serin.
Kendine bir iş bul, düşünme derin derin.
Bilmem siz de bu nasihatten dersinizi aldınız mı
Ne yapalım bugün de payınıza düşen bu! Allah (C.C.) ders
alanlardan eylesin
