Çocuğun sevgi dilini öğrenmesi önemli dedim Salı günü.
Sevgi dilini öğrenmesi için sevgi dolu ortamda, güvende
büyümesi gerekir. Çocuk için önemli olan güvende olduğunu bilmesidir. Anne baba
boşanırken bile Merak etme, sen güvende olacaksın. mesajını sözel ve
davranışsal olarak dengeli şekilde verebiliyorsanız, çocuğun psikolojisi
bozulmaz. Günümüz anne babası, boşanırsak çocukların psikolojisi bozulur diye
ayrılmıyor, işe yaramayan ve kendilerini tüketen saçma ilişkileri mecburen
yürütüyor. Oysa bu dengesiz ilişkide çocuk kendini güvende hissetmiyor, hatta
seanslarda ev hayatından memnun olmadığını, anne ve babası boşanırsa kendisini
daha güvende hissedeceğini söylüyor.
Anlayacağınız istikrar şart!
Öfke ve şiddetin olmaması için çocuk yeterince
büyüyünceye kadar korumalı, cesaretlendirmeli ve destek olmalısınız. Koruyorum
diye korkak, cesaretlendiriyorum diye şımarık, destek oluyoruz zannederek
köstek olmadan tabii ki. Çocukla mesafeyi doğru ayarlamalısınız. Bunun için
gerekirse bizlerden destek almanızda fayda var. Çünkü ailelerle çalışırken
dikkat ediyorum, kimi aile koruyorum diye çocuğu asosyal yapıyor, kimi aile
kişilik kazandırıyorum diye narsist. Orta yolu bulmanız önemli. Çünkü ezilen
çocuk öfkeli olur. Ve gereğinden fazla şımartılan çocuk kafasına göre takılan,
kimseyi takmayan tavırlara bürünür.
Doğru zamanda doğru yönlendirme yapılmayan çocukların
davranışlarında şiddet ve öfke oluşur.
Bunun dışında sizin onları üst pencereden korumakla
görevli olduğunuzu, bunun için sizinle tartışmaya girmemeleri fikrini aşılamaya
çalışın. Özellikle ergenlik döneminde Ben bebek miyim tartışmalarının
yaşandığına şahit oluyoruz. Dedektiflik yapmadığınızı, ama genel güvenlik ve
aile içi karşılıklı sorumluluklarımızdan dolayı, birbirimizin nerede ne
yaptığını bilmeye hakkımız olduğunu anlatmanız gerekir. Arkadaşlarını tanımanız
gerektiğini, nereye kiminle gideceğini bilmeniz gerektiğini onlar da bilmeli.
(Konu konuyu açmasın ama bu kısmı da önemli. Ayrıca başka yazıda anlatırım
size.)
Okul çağına ve bedensel gelişimine uygun spor
faaliyetlerine, eğitim programlarına ya da düzenli ve yapılandırılmış
eğlencelere katılmalarını teşvik edin. Değerlerine saygı duyduğunuz kurum,
kuruluş ya da bireylerin yönetiminde olan toplumsal programlara kaydettirin.
Gözetim altında yapılan eğlence faaliyetlerine çocuklarınızla birlikte gitmeye
çalışın ve diğer kişilerle ilişkilerini izleyin. Gözlemleriniz çok önemli.
Diğer çocukların aşağılayıcı, tehditkâr, küfürlü konuşmalarına onun nasıl
cevaplar verdiğine; vurma, çarpma davranışları ile öfke ifadelerine nasıl tepki
gösterdiğine dikkat edin. Kızgınlık ve öfkenin ifadesi için bu tür
davranışların uygun yöntemler olmadığını çocuğunuza anlatın ve benzer biçimde
davranmasını engelleyin.
Çocuğunuzla konuşun
Hoşunuza gitmeyen ve doğru bulmadığınız davranışlarını
onunla konuşun. Israrla yapıyorsa mutlaka bizlerden yardım alın. Saygıyı,
dürüstlüğü, insani değerleri öğretmeye çalışın.
Hoşunuza giden olumlu davranışları sözel olarak
ödüllendirin, kıvamında bir övgü ile onura edin. Malum marifet iltifata tabidir
diyor atalar.
Özellikle ilkokul çağındaki çocuklarla egzersizler yapar
gibi tiyatral çalışmalar işe yarıyor. Yani okulda bir arkadaşıyla kavga ettiğinde,
onunla olayı konuşun. Sonra tatlı bir şekilde o olayı onunla birlikte
senaryolaştırın ve canlandırın. Öfke davranışının yerine ne yapılabileceğini
gösterin. Böylece birlikte sesli düşünmüş, onun şiddet dışında uygulayabileceği
yöntemler hakkında iç görü kazanmasını sağlamış olursunuz. Çocuklar bu tür
yöntemleri çok seviyor ve ağızdan yapılan nasihatten daha çok işe yarıyor.
Çocuklarınıza anlaşmazlıklarını, tehdit, yumruk ya da
silah kullanarak değil, sakin ve yerinde kullanılan sözcüklerle çözmelerini
öğretin. Boş zamanları için yapıcı, şiddet içermeyen oyunlar, faaliyetler
bulmalarında çocuklarınıza yardımcı olun. Onlara sizin de bir zamanlar
hoşlandığınız oyunları, spor faaliyetlerini, hobileri öğreterek, kendi beceri
ve yeteneklerini geliştirmelerinde destek olun.
Çocuklara hikâye okuyun!
Küçük çocuklarınıza hikâyeler okuyun, daha büyüklerini
kütüphanelere götürün ya da akrabalarınız arasından değer verdiğiniz, hayran
olduğunuz, çevresi ve diğer insanlar için bir şeyler yapmış olanların hayat hikâyelerini
anlatın. Böylece onları kendi değerlerinizin içine dâhil etmiş olacaksınız.
Onlarla sorun yaşadığınızda şiddete başvurmayın.
Bağırmak, tehdit etmek, azarlamak işe yaramıyor görüyorsunuz. Bazen işe
yaradığı görürsünüz, ancak anlık işe yarar. Nasılsa işe yarıyor diye sürekli
uygularsanız, çocuğunuzu gizli bir canavara dönüştürdüğünü sonradan anlarsınız.
Fiziksel cezalar, istenmeyen davranışları belirli süre için durdurur. Sonrası
için kişilik zafiyetine dönebilir.
Bağırıp aşağıladığımız, sürekli kendisini kötü
hissettirdiğimiz bir çocuğun büyüdüğünde onurlu, kendinden emin, kaliteli insan
olmasını bekleyemezsiniz. Üstünü görünce boyun eğen, altında olduğuna inandığı
kişileri ezen, iç dünyasının ezilmişlik duygularının faturasını mutlu ve
sağlıklı kişilere kesen acayip bir yetişkin olur çıkar, şaşırırsınız!
Şiddetin, şiddetten uzak yöntemlerle toparlanması
gerekir.
Öfke, normal ve sağlıklı bir duygudur. Diğer duygularımız
gibi. Yanlış olan onun saldırgan davranışlara dönüşmesidir.
Özetle çocuğunuzun öfkesini anlayın, anlatmasını
sağlayın. Ancak bu öfkenin çevreye zarar vermesine müsaade etmeyin. Gerekirse
öfke kontrol eğitimlerinden istifade ettirin. 8-10 seans öfke eğitimi almak,
yaşama başka bir pencere açmaktır. Kaliteli davranış eğitimidir. Herkese
tavsiye ederim.
Bilmeyenler için kaynak önermiş olayım; Nesil
yayınlarından çıkan kitabım var. Mutlaka okuyun, okutun. Öfke Kontrolü isimli
kitabımda detaylı bilgiler, örnek vakalar göreceksiniz. Eminim çok seveceksiniz
ve okudukça öfkeyle nasıl baş edilir detaylı şekilde öğreneceksiniz.
Sevgiler...
