Kültür ve düşünce hayatımızda dergilerin yeri, konumu ve
önemi başkadır. Batılılaşma ile birlikte yüzünü batıya çevirmiş olan aydınların
dergi faaliyetleri tek yönlü ve ağırlıklı oldu. Devlet, bütün olanaklarını
onlardan yana kullandı. Bir toplumun değişip dönüşmesinin temelinde bu kültürel
faaliyet oldu. Sırat-ı Müstakim, Lâtin alfabesine geçildikten sonra yayımına
ara verdi. Onun devamı olan Sebülürreşad dergisinin etkisi, önceki kadar güçlü
olamadı. Mehmet Akif’in Mısır’a hicreti bu derginin gücünü zayıflattı.
Varlık dergisi 1933 yılından bu yana varlığını sürdürüyor.
Yaşar Nabi Nayır’ın yönettiği bu derginin bir de yayınevi oldu. Uzun zaman hem
dergi hem de yayınevi olarak etkisini sürdürdü. Batıcı sol dergiler bu eksen
etrafında oluştu, büyük bir güce dönüştü.
Bizim dergiciliğimiz ise 1936 yılında üstad Necip Fazıl’ın
Ağaç mecmuası ile başlıyor. Bu, ancak 17 sayı çıkabiliyor. O dönemde gene kısa
süreli de olsa Hareket dergisi yayıma başlıyor, o da uzun sürmüyor. 1943
yılından itibaren aralıklarla çıkan Büyük Doğu mecmuası dergiciliğimiz ve
kültür hayatımızda önemli bir yer ve konuma sahip. Bu dergi, hem edebiyat, hem
sanat ve düşünce, siyaset ve fikir toplamında büyük bir atılım yapıyor. Çok
sayıda şair, akademisyen, tarihçi bu dergi toplamında buluşuyor. Üstad Sezai
Karakoç’un Diriliş dergisi kültür hayatımızın bir dönüm noktasıdır. Yetkin şair
ve yazarların oluşum süreci burada başlar. Ardından Nuri Pakdil’in Edebiyat
dergisi yeni bir soluk oldu. Mavera ve Yönelişler bu izleğin önemli dergileri.
Bizler de bu dergilerden beslendik ve yetiştik. Yedi İklim dergisi bu düşünce
izleğinde bir dergi. Çıktığımız günden beri özellikle bu düşünce geleneğine
sadık olmaya gayret ettik. Kendimiz olmayı, başkalarına özenmemeyi, küçümserlik
duygusuna kapılmadan yolculuğumuzu sürdürmeyi ilke edindik.
Bugün için dergiciliğimiz oldukça önemli bir aşamada.
Türkiye Yazarlar Birliği İstanbul Şubesi, TÜDEBDER ile
Üsküdar belediyesinin ortakla düzenledikleri dergi fuarının 4’sü gerçekleşti.
Fuarda 70’in üzerinde dergi vardı. Bu büyük katılımın bize gösterdiği durum
şudur, katılmayanlar ile birlikte bugün kültür hayatımızda 100 dolayında
derginin varlığının olması. Bu, bugün ortamı için oldukça önemli. Çünkü okuma
ediminin giderek zayıfladığı bir zamanda, genellikle amatör çabalarla çıkan
dergilerin varlığı, direnişi anlamlı. Türkiye’nin çeşitli yerlerinden gelen
dergiler de vardı. Tokat, Ünye, Konya, Kahramanmaraş, Ankara, Malatya gibi.
Öğrenci gruplarının dergilerinin varlığı da heyecan verici. Kartal Anadolu İmam
Hatip Lisesi’nin yedi dergisi birden yayımda. Bu da çarpıcı bir örnek.
Bu yıl öncekilerden farklı olarak Yedi İklim dergisinin
genel yayın yönetmeni olmam, bu derginin 1987 yılından beri yayın hayatında
olması nedeniyle beni “Onur Konuğu” olarak belirlemişler. Bu, benim için de
sürprizdi. Doğrusu bu kadirşinaslık bizi mutlu etti. Fuarın açılışında yukarıda
özetlediğimiz doğrultuda bir değerlendirme konuşması yaptık. Yedi İklim dergisi
26. yılında. Dergiciliğimiz açısından bu küçümsenmeyecek bir durum. Biz dergiyi
kurumsal olarak bir yerden itibaren sürdürmesek de, bu düşünce geleneğinin
dergiciliği yolunu sürdürecek.
Bu fuar bize şunu da gösterdi. Sol düşünce birçok yönüyle
etkisini yitirdi veya zayıfladı. Dergicilikte çok gerilediler. Zaten sol düşüncenin
anlamını ve değerini yitirmesiyle kültür ve düşüncemize olan abanmaları da
kesildi.
Fuar, iyi niyetli ve güzel bir çaba. Amatör ruhtan kurtulup
daha profesyonelce düşünülürse daha etkili olacağından kuşku yok. Gerek mekân
seçimi, gerek alan rahatlığı sağlanabilirse çok daha etkili olacak. Geniş
kitlelere ulaşımı, erişimi sağlanmış olacak.
Dergilerin bir arada olmaları, birbirlerini tanımaları,
bilmeleri, görmeleri de dergicilik açısından açılım sağlayabilir. Bir de
dikkatlerin nasıl olması gerektiğini ihsas ettirir.
Kültür ve düşünce hayatımızın kaçınılmaz alanını oluşturan
dergilerin daha nitelikli, daha güçlü, daha seçkin olmaları dileğimiz. Uzun
soluklu olmaları da bir başka temennimiz.
Yedi İklim dergisi ile kendi adıma, kadirşinaslıkta bulunan dostlarımateşekkür ediyorum
