Oyun kulaklığı veya giyilebilir sağlık cihazı tarafından kaydedilen beyin sinyalleri…

Bu beyin sinyalleri bir gün mahkemede aleyhinize delil olarak kullanılabilir mi?

Nöroteknolojinin insan haklarını korumayı amaçlayan yasaları geride bıraktığı uyarısında bulunan Birleşmiş Milletler, nöroteknolojiye sınırlama getirilmesi çağrısı yaptı.

Raporu Genel Kurula sunan BM yetkilisi Claudia Fuentes Julio, bu teknolojinin özellikle dezavantajlı gruplar için gizliliği, düşünce özgürlüğünü ve adil yargılanma hakkını tehdit edebileceğini söyledi.

BEYİN VERİLERİNİZ SİZE KARŞI KULLANILABİLİR Mİ?

Dünya Fikrî Mülkiyet Örgütü’ne (World Intellectual Property Organization-WIPO) göre, insanların hareket, görme ve diğer alanlardaki zorlukların üstesinden gelmelerine yardımcı olan destekleyici teknolojiler son yıllarda katlanarak arttı.

Peki, beyin verileriniz gerçekte size karşı kullanılabilir mi?

BM’nin yayımladığı yeni bir rapor, adalet sistemlerinde nöroteknolojinin artan kullanımını ve yapay zekâ ile birleşmesinden kaynaklanan riskleri inceliyor.

Örneğin, oyun veya sağlık uygulamaları aracılığıyla toplanan veriler, mahkemelerde delil olarak kullanılabilir ve adil yargılanma hakkı da dahil olmak üzere temel insan haklarını etkileyebilir.

Rapor, nöroteknolojinin zorlayıcı ve kötüye kullanım amaçlı kullanımının yasaklanmasını ve daha güçlü yasal ve etik güvencelerin oluşturulmasını talep ediyor.

BM Genel Sekreterinin Genel Kurula sunulan raporunda, "Nöroteknoloji beyin sinyallerine erişir, bunları ölçer ve analiz eder. Eğer bu sinyaller düşüncelerin, niyetlerin veya dürüstlüğün doğrudan göstergeleri olarak ele alınırsa, sinirsel veri noktalarının kullanımı, her birimizi insan olarak nasıl anladığımızı ve değerlendirdiğimizi baltalayabilir” değerlendirmesine yer verildi.

Rapora göre, daha önce klinik veya araştırma ortamlarıyla sınırlı olan bu cihazlar artık tüketici pazarlarına, iş yerlerine, okullara, kamu hizmetlerine, kolluk kuvvetlerine ve adalet sistemlerine giriyor veya girebilir.

CLAUDİA FUENTES JULİO KİMDİR?

Claudia Fuentes Julio Birleşmiş Milletler İnsan Haklarından Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı…

Şilili Claudia Fuentes Julio, 1 Haziran 2026'da Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi'nin New York şubesinin başına geçerek İnsan Haklarından Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı görevini üstlendi.

Fuentes Julio, uluslararası ilişkiler, çok taraflı diplomasi ve insan hakları alanlarında yirmi yılı aşkın deneyime sahip bir diplomat ve akademisyendir.

2022-2026 yılları arasında Cenevre'de Şili'nin Birleşmiş Milletler ve diğer uluslararası kuruluşlardaki Daimi Temsilcisi olarak görev yapmıştır.

Birleşmiş Milletler sistemi ve çok taraflı forumlarda, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi Başkan Yardımcılığı, Uluslararası Çalışma Örgütü Yönetim Kurulu Başkanlığı, zorla çalıştırma, modern kölelik, insan ticareti ve çocuk işçiliğinin ortadan kaldırılması için kurulan 8.7 İttifakı Başkanlığı ve BM İşkence Mağdurları Gönüllü Fonu Eş Başkanlığı da dahil olmak üzere çeşitli üst düzey liderlik pozisyonlarında bulunmuştur.

Ayrıca İşkenceye Karşı Sözleşme Girişimi'nin Temel Devlet Büyükelçisi ve İnsan Hakları Konseyi Danışma Grubu, İnsan Hakları Konseyi Cinsiyet Eşitliği Danışma Kurulu, Cenevre İnsan Hakları Platformu Danışma Kurulu ve Uluslararası Cinsiyet Şampiyonları Küresel Kurulu üyesi olarak da görev yapmıştır.

Profesör Fuentes Julio, Şili'deki Alberto Hurtado Üniversitesi, Brezilya'daki Rio de Janeiro Papalık Katolik Üniversitesi ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki Chapman Üniversitesi'nde öğretim üyesi olarak görev yaparak ve Şili ile Brezilya'nın diplomatik akademilerinde dersler vererek seçkin bir akademik kariyere de imza atmıştır.

Ayrıca Şili'deki Latin Amerika Sosyal Bilimler Fakültesi'nde (FLACSO) Yardımcı Araştırmacı olarak da görev yapmıştır.

Kendisi, uluslararası ilişkiler, insan hakları ve dış politika alanlarında önde gelen dergilerde yayımlanmış çok sayıda hakemli makalenin yanı sıra çeşitli kitapların yazarı ve yardımcı editörüdür.

Araştırmaları, insan hakları ve çatışma çözümü kesişimi, dış politikada kadınların ve cinsiyetin rolü, Latin Amerika'da uluslararası ilişkiler, insan güvenliği, geçiş dönemi adaleti, koruma sorumluluğu ve akademisyen-uygulayıcı arasındaki uçurumun kapatılması konularını kapsamaktadır.

Denver Üniversitesi Josef Korbel Uluslararası Çalışmalar Okulu'ndan Uluslararası Çalışmalar alanında doktora, Birleşik Krallık'taki Kent Üniversitesi'nden Uluslararası İlişkiler alanında yüksek lisans ve Şili Santiago Üniversitesi'nden Kitle İletişimi ve Gazetecilik alanında lisans derecesine sahiptir.

Fulbright bursiyeri olup, Denver Üniversitesi'nden 2023 Seçkin Mezun Ödülü'nü almıştır.

Anadili İspanyolca'nın yanı sıra İngilizce'yi de akıcı bir şekilde konuşmaktadır.

Kaynak: Milli Gazete