SORU: Ramazan ayının başlangıcında bir aylık oruca birden
niyet etmek caiz midir Oruca niyet nasıl olur
Cevab: Bismillâhirrahmanirrahim.
Ramazan ayının her bir günü için ayrı ayrı niyet etmek
mutlaka lâzımdır. Çünkü araya geceler girmekte ve her günün orucu da başlı
başına bir ibadettir.
Diğer ibadetlerde olduğu gibi oruca da esasen kalb ile
niyet edilir. Çünkü asıl niyet, insanın kalbindedir.
Oruç tutmak üzere sahura kalkmak ta bir nevi niyettir.
Bununla beraber dil ile niyetlenmek, yani dili ile: Ramazan-i şerifin yarınki
orucuna niyet ettim; demek, mendubtur.
Ramazan orucuna niyet: Hemen iftardan sonra veya bu andan
itibaren ertesi gün kuşluk vaktinin sonuna kadarki müddet içerisinde herhangi
bir anda yapılabilir. Meselâ: Akşamdan oruca niyetlenmeyen ve sahura da
kalkamayan bir kimse, uyandığı zaman orucu bozucu bir şey yapmamak şartıyla
niyetlenir ve orucunu tutar. Zamanı tayin edilmiş adak oruçları ile nafile
olarak tutulan oruçların niyeti de böyledir. Fakat oruca geceden niyetlenmek
daha faziletlidir. Ramazan orucunun kazasına, keffaret oruçlarına, nafile
olarak başlanılıp bozulan orucun kazasına ve zamanı tayin edilmemiş olan adak
oruçlarına ise ancak: Akşam iftardan itibaren imsak vaktine kadarki müddet
içerisinde niyet edilebilir. Ondan sonra edilemez.
ORUÇLUNUN KAN VERMESİ
Soru: Oruç tutan kimse kan verebilir mi
Cevab: Bismillahirrahmanirrahim.
Oruç tutan kimse kan verebilir. Ancak zayıf düşürme
ihtimali bulunduğu zaman kan aldırmak mekruh olur.
ORUÇLU İKEN, GÖZE İLAÇ DAMLATMAK
Soru: Göze ilaç damlatmak orucu bozar mı
Cevab: Bismillâhirrahmanirrahim.
Göze ilaç damlatmak orucu bozmaz. Göze sürme çekmek te
orucu bozmamaktadır Enes b. Malik (R.A.)
den rivayete göre Hz.Peygamber (S.A.V.) Efendimize bir adam geldi de:
- Gözüm ağrıyor, oruçlu olduğum halde sürme çekebilir
miyim dedi. Hz.Peygamber (S.A.V.) Efendimiz:
Evet, buyurdu.
ORUÇLU İKEN, UNUTARAK YEMEK-İÇMEK
Soru: Abdestten sonra biraz su içmek adetimdir. Oruçlu
iken yine bu adet üzere oruçlu olduğumu unutarak biraz su içtim. Sonradan
hatırladım. Orucum bozuldu mu
Cevab: Bismillâhirrahmanirrahim.
Hatırlayınca bırakmak şartıyla, oruçlu olduğunu unutarak
bir şeyi yemekle veya bir şeyi içmekle oruç bozulmaz. Ebû Hureyre (R.A.) den rivayete göre
Hz.Peygamber (S.A.V.) Efendimiz
Oruçlu kimse oruçlu olduğunu unutup ta yediği ve içtiği
zaman, orucunu bozmayıp tamamlasın. Çünkü o oruçluya ancak ALLAH Teâlâ yedirmiş
ve içirmiştir, buyurdu.
Görülüyor ki oruçlu iken unutarak yemek-içmek, ALLAH
Teâlâ tarafından oruçlu kullar hakkında müstesna bir fazl ü ihsânıdır. Bir
kolaylaştırma ve zorluğu gidermedir. Çünkü unutmak bir zarurettir. Ancak
hatırlanınca derhal bırakmak şarttır. Bırakılmayıp yeme-içmeye devam edilirse
oruç bozulur.
Oruçlu olduğunu, unutarak yemek yiyen bir kimseyi
görenler: Eğer bu kimse oruç tutmaya kudreti olan, sıhhatli bir kimse ise, ona
oruçlu olduğunu derhal hatırlatmalıdırlar. Yok zayıf, aciz ve orucu tamamlamaya
kudreti olmayan birisi ise hatırlatmayacaklardır.
GIYBET ORUCU BOZAR MI
Soru: Oruçlu iken gıybet yapmak orucu bozar mı
Cevab: Bismillâhirrahmanirrahim.
Oruçlu iken gıybet etmek, yalan konuşmak, koğuculuk
yapmak ve benzeri cahilce davranışlarda bulunmak orucu bozmaz. Fakat bu gibi davranışlar oruçtan elde
edilecek olan sevabı büyük ölçüde azaltır, oruçtan beklenen kemâl ve faziletin
meydana gelmesini engeller. Çünkü Ebû Hureyre (R.A.) den rivayete göre
Hz.Peygamber (S.A.V.)Efendimiz:
Her kim yalan, iftira, gıybet, koğuculuk, küfür ve lanet
gibi kötü sözleri söylemeyi ve onunla iş görmeyi terketmezse. ALLAH Teâlâ nın
onun yemesini, içmesini bırakmasına hiç ihtiyacı yoktur, buyurdu.
Hadis-i şerifte: Oruçlu olduğu halde dil ile veya bedenen
işlenebilen her türlü kötülüğü, günahları terketmeyen kimsenin aç ve susuz
kalmasına ALLAH Teâlâ nın bir ihtiyacı olmadığı bildiriliyor.
Bundan da maksad: Bu durumda olanların oruçlarının makbul
olmayışıdır. Çünkü oruçtan maksad:
Sadece aç-susuz kalmak değildir. Nefsi terbiye etmek ve
şehvetleri kırmaktır.
Yalan, iftira, gıybet, koğuculuk, küfür ve lanet gibi
kötü sözler, esasen oruçlu-orucsuz herkes için haram kılınmışken, oruçlunun bu
gibi kötü davranışlardan sakındırılması, oruçlu için bunların daha çok kötü
olduğunu ve orucun kemâli, ancak bu gibi davranışlardan sakınıldığında hasıl
olacağını tembih içindir.