Millî Eğitim Bakanlığı’nın 16 derste ortak sınav uygulamasına yönelik hazırlığına Şuurlu Öğretmenler Derneği’nden (ÖĞ-DER) tepki geldi. ÖĞ-DER, okul türleri ve bölgeler arasındaki imkân farklılıklarına dikkat çekerek tek soru havuzundan yapılacak sınavların eğitimde fırsat eşitsizliğini derinleştirebileceği uyarısında bulundu. ÖĞ-DER Genel Başkanı Numan Gökmen’in imzasıyla yayımlanan açıklamada, okulların imkânları, öğrencilerin eğitim koşulları ve öğretim programları arasındaki farklılıkların göz önünde bulundurulması gerektiği vurgulandı.
OKULLARIN ŞARTLARI AYNI DEĞİL
Eğitimin merkezden belirlenen tek bir kalıba sığdırılamayacağının vurgulandığı açıklamada, öğrencilerin akademik seviyeleri, okulların imkânları ve bölgelerin sosyoekonomik şartları arasındaki farklılıkların göz ardı edilmemesi gerektiği ifade edildi. Fen liseleri, Anadolu imam hatip liseleri ve mesleki ve teknik Anadolu liselerinin ders programları, alan dersleri, haftalık ders saatleri ve eğitim hedeflerinin birbirinden farklı olduğuna işaret edilen açıklamada, bu farklılıklar dikkate alınmadan uygulanacak ortak sınavların öğrencilerin bilgi ve becerilerini adil biçimde ölçmekten uzaklaşabileceği kaydedildi.
“FIRSAT EŞİTLİĞİ, HERKESE AYNI SORUYU SORMAK DEĞİL”
Fırsat eşitliğinin bütün öğrencilere aynı soruları yöneltmekten ibaret olmadığının belirtildiği açıklamada, her öğrencinin eğitim şartlarının ve öğrenme kazanımlarının dikkate alınması gerektiği vurgulandı. Özellikle imkânları sınırlı bölgelerdeki okullarda öğrenim gören öğrencilerin dezavantajlarının ortak sınav sonuçlarına yansıyabileceğine dikkat çekilerek, aynı soru havuzuyla yapılacak değerlendirmelerin mevcut eşitsizlikleri daha da derinleştirebileceği ifade edildi.
“ORTAK SORU HAVUZU HANGİ SORUNU ÇÖZECEK?”
ÖĞ-DER, ortak sınav uygulamasına ilişkin değerlendirmesinde, okullar arasındaki imkân farklılıklarının tek soru havuzuyla ortadan kalkıp kalkmayacağını sorguladı. Eğitimde niteliğin artırılması ve öğrenciler arasındaki başarı farklarının azaltılması isteniyorsa farklı şartlarda eğitim gören öğrencilerin aynı kalıba sokulmasının çözüm olmayacağı belirtilen açıklamada, öğretmenlerin mesleki birikiminin ve okulların eğitim ihtiyaçlarının karar süreçlerinde ne ölçüde dikkate alınacağının da açıklığa kavuşturulması istendi.
MERKEZÎ STANDARTLAŞTIRMA YERİNE ADİL DEĞERLENDİRME
Eğitim politikalarının Ankara’dan belirlenen tek merkezli bir anlayışla bütün ülkeye uygulanmasının okulların ve bölgelerin ihtiyaçlarını ikinci plana itmemesi gerektiği kaydedilen açıklamada, merkezî koordinasyonun gerekli olduğu ancak bunun okul türlerinin özgünlüğünü, yerel ihtiyaçları ve öğrenciler arasındaki öğrenme farklılıklarını göz ardı eden bir standartlaştırmaya dönüşmemesi gerektiği belirtildi. Eğitimin yalnızca sınav sonuçlarından ibaret olmadığına dikkat çekilerek, öğrencilerin yeteneklerini geliştirmesinin, mesleğe hazırlanmasının, ahlaki ve insani değerlerle yetişmesinin ve bulunduğu çevrenin ihtiyaçlarına cevap verebilmesinin de eğitimin temel sorumlulukları arasında yer aldığı ifade edildi.
MEB’E KAPSAMLI DEĞERLENDİRME ÇAĞRISI
ÖĞ-DER, Millî Eğitim Bakanlığını 16 ders için tek havuzdan soru hazırlama ve ortak sınav uygulamasını hayata geçirirken okul türlerini, bölgesel farklılıkları, öğretim programlarını ve öğrencilerin gerçek öğrenme koşullarını kapsayan bir değerlendirme yapmaya çağırdı. Öğretmenlerin, eğitim yöneticilerinin ve ilgili paydaşların görüşleri alınmadan, uygulamanın muhtemel sonuçları şeffaf biçimde ortaya konulmadan atılacak adımların yeni mağduriyetlere yol açabileceği uyarısında bulunuldu. Açıklamada MEB’e, tek tip sınav anlayışını eğitimde eşitliğin tek ölçüsü olarak görmeme çağrısı yapılarak okulları birbirine benzetmek yerine her okulun kendi öğrencisini en iyi şekilde yetiştirebilmesine odaklanılması istendi. ÖĞ-DER, eğitimde şekil birliği yerine niteliğin, merkezî standartlaştırma yerine adil değerlendirmenin esas alınması gerektiğini vurguladı.
Açıklamada, “Her öğrenci aynı değildir, her okulun şartları aynı değildir ve eğitimde adalet herkesi aynı kalıba sokmak değildir” mesajı verildi.
