Duyar sosyolojisi

Son zamanlarda karşılaştığımız bir durum var. İlk bakışta olumlu gibi gözüken bu durum ileriki aşamalarda farklı sorunları da beraberinde getirdiğini gözlemleyebiliyoruz.
Nedir bu durum? Duyarlılık.

Toplumsal sorunlara karşı gösterilen duyarlılığın ziyadesiyle artması elbette iyi bir şeydir. Asıl üzerinde durulması gereken husus bu duyarlılığın hayatın pratiklerinde ne kadar hissedildiğidir. Meselenin bu boyutu duyarsızlaşma gibi bir sonucu da ortaya çıkarma ihtimali bir hayli yüksektir.

Burada devreye duyar kasmak kavramı giriyor. Bu yaşananların ne kadarı toplumsal duyarlılığın bir parçasıyken ne kadarı duyar kasmanın içerisinde değerlendirilebilir? Bu ayrımı yapabilmenin yolunu ya da bu gösterilen çabayı duyar sosyolojisi olarak isimlendirebiliriz. Bir olaya karşı gösterilen hassasiyet için kimseye samimiyet testi yapamayacağımız için bu işi ancak sebep ve sonuçlarıyla duyar sahiplerini veya mensup oldukları sosyolojiyi değerlendirmekle çözebiliriz.

Sosyal medya üzerinde hemen hemen her gün farklı bir olaya duyulan hassasiyet ortaya konuyor. Kadına yönelik şiddet, taciz, çocuk istismarı, çevre tahribatı, hayvanlara yönelik şiddet, usulsüzlükler, atamalarda hakkaniyetsizlikler, adaletsiz uygulamalar, yargı kararlarındaki tutarsızlıklar, hatalar, yanlışlar her konudaki sorunlar sosyal medya ortamında tartışılıyor. Hem siyasi, hem ekonomik, hem dini, hem sosyal, hem de ferdi uygulamalar bahsettiğimiz duyar sosyolojisinin içerisinde incelemeye tabi tutulabilir.

Gösterilen duyarlılığın mahiyeti kadar dozu, dozu kadar taşıdığı anlamı da önemlidir. Bazı olaylar üzerinden çağrılar yapılırken, dikkatler yoğunlaştırırken, sorunlar gündeme taşınırken aynı zamanda yaftalamalar, genellemeler, hedef göstermeler ve hüküm vermeler gibi olumsuz durumları da ortaya çıkarabilmektedir.

Aynı sebep ve sonuçlara dayanan bir olayın failine gösterilen hassasiyet mensup olduğu kesim açısından farklılık gösterebiliyorsa burada ön planda olan toplumsal duyarlılık değil duyar kasmaktır. Yapılan genellemeler, şahsi hataların kurumsallaştırılması, tarihteki yanlışların günümüze taşınması siyasi tarafların çıkar odaklı algı yönlendirme çabaları olduğunun bilinmesi gerekir. Bu istikamette gösterilen hassasiyetlerin iyi niyetli olmadığının bilinmesi önemlidir.

Duyar kasmanın sonuçları sadece karşı tarafın bertaraf edilmesiyle sonuçlanmıyor. Sorunun bir parçası da kanaatimce burada başlıyor. Yani gösterilen bu duyarın tatmine dönüşmesi. Böylece her fert vazifesini sosyal medya üzerinden yerine getirmiş olduğunu düşünüyor. Bu da sorunu çözmenin adresi olan kurumlara dönük fiili talepleri azaltıyor.

Gösterilen duyarlılıkları elbette hep bu şekilde olumsuz pencereden değerlendiremeyiz. Kurumların, ya da mesul şahsiyetlerin dikkatini bu sorunlara çekebilmek, kanunları ve kamusal işlemleri bu sorunların çözümüne odaklı yapabilmek, özel girişimlere bu sorunları ve sorumluluklarını hatırlatabilmek için karşılaşılan olumsuzluklarla ilgili duyar göstermenin önemi büyüktür. Bu şekilde gösterilen duyar siyasi taraf, kimlik ya da şahıs ayırmaksızın sorunun kendisiyle ilgilenir.

Tatmin olumsuzluğu ortaya çıkaran farklı kesimdeki kişinin hedef gösterilmesinden değil sorunun bizzat kendisinin çözülmesinden sağlanır.

Duyarsız bir toplum olduğumuzdan şikâyet ettiğimiz ve sosyal medya üzerinden fazlasıyla duyar gösterdiğimiz aynı zaman dilimleridir. Bundan dolayı toplumsal meselelere yönelik hassasiyetlerimizi iyi yönetmemiz gerekiyor. Kim bir meseleye karşı hassasiyet gösteriyorsa tepkisinin istikametini ve kendi şahsında o olayın pratikteki karşılığının muhasebesini de yapması gerekiyor. Ancak bu şekilde gösterilen hassasiyetler amacına ulaşabilir.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Muhammet Esiroğlu - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Milli Gazete Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Milli Gazete hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Milli Gazete editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Milli Gazete değil haberi geçen ajanstır.

01

Serkan - Allah razı olsun Allah’a emanet olun inşallah

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 13 Eylül 11:04


Şehir Markaları

Siz de şehir markaları arasındaki yerinizi mutlaka alın...

+90 (212) 697 10 00
Reklam bilgi

Anket Covid-19 aşısı bulunursa yaptırır mısınız?