Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Ağustos ayı enflasyonunu aylık yüzde 1,84, yıllık yüzde 31,51 olarak açıklarken, Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) aynı dönemde aylık enflasyonu yüzde 2,24, yıllık enflasyonu ise yüzde 49,03 olarak açıkladı. TÜİK verilerine göre yıllık enflasyon Temmuz’daki yüzde 31,75 seviyesinden yüzde 31,51’e gerilerken, aylık enflasyon yüzde 1,78’den yüzde 1,84’e yükseldi. Böylece yıllık göstergede sınırlı bir düşüş yaşanırken fiyat artışlarının aylık bazda hız kesmediği görüldü.
YILLIK RAKAM GERİLEDİ, FİYATLAR ARTMAYA DEVAM ETTİ
TÜİK’in açıkladığı verilere göre tüketici fiyat endeksi Ağustos’ta bir önceki aya göre yüzde 1,84 arttı. Yıllık enflasyon yüzde 31,51 olurken, yılbaşından Ağustos sonuna kadar olan dönemde fiyat artışı yüzde 22,07’ye ulaştı. On iki aylık ortalamalara göre TÜFE’deki artış ise yüzde 31,79 olarak gerçekleşti. Temmuz ayında aylık enflasyon yüzde 1,78 olarak açıklanmıştı. Ağustos ayında bu oran yüzde 1,84’e çıkarak 0,06 puan yükseldi. Yıllık enflasyon ise Temmuz’daki yüzde 31,75 seviyesinden yüzde 31,51’e geriledi.
EN BÜYÜK ARTIŞ EĞİTİMDE
Ağustos ayında ana harcama grupları içerisinde en yüksek aylık fiyat artışı eğitimde yaşandı. Eğitim fiyatları bir önceki aya göre yüzde 8,62 yükseldi. Yıllık bazda da eğitim grubundaki artış yüzde 53,44’e ulaştı. Böylece eğitim, yıllık fiyat artışında en fazla yükselen gruplardan biri oldu. Sağlık grubunda yıllık fiyat artışı yüzde 43,46 olarak gerçekleşirken, lokanta ve konaklama hizmetlerinde yüzde 31,16 artış görüldü. Giyim ve ayakkabı grubunda ise mevsimsel etkilerin de katkısıyla aylık yüzde 3,54'lük düşüş yaşandı. Özellikle eğitimdeki yüksek aylık artış, okulların açılmasıyla birlikte ailelerin karşı karşıya kaldığı servis, kırtasiye, okul ihtiyaçları ve diğer eğitim harcamalarının oluşturduğu yükü yeniden gündeme getirdi.
ULAŞTIRMA AYLIK ENFLASYONU SIRTLADI
Ağustos’ta aylık enflasyona en büyük katkıyı ulaştırma grubu yaptı. Ulaştırma fiyatları bir önceki aya göre yüzde 4,82 yükseldi. Bu artışın genel aylık enflasyona katkısı 0,82 puan oldu. Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar grubunda aylık artış yüzde 2,26 olarak gerçekleşti. Konut grubunun aylık enflasyona katkısı 0,27 puan oldu. Gıda ve alkolsüz içeceklerde aylık fiyat artışı ise yüzde 0,22 olarak kaydedildi. Gıdanın aylık enflasyona katkısı 0,06 puanda kaldı. Böylece Ağustos ayında ulaştırma, vatandaşın bütçesindeki en önemli fiyat artışlarından biri olarak öne çıktı.
GIDA YILLIK YÜZDE 33,79 ARTTI
Vatandaşın en temel harcama kalemlerinden biri olan gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık fiyat artışı yüzde 33,79 oldu. Ulaştırmada yıllık artış yüzde 35,08'e ulaşırken, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar grubunda yıllık artış yüzde 39,77 olarak gerçekleşti. Üç ana harcama grubunun yıllık enflasyona katkıları da dikkat çekti. Gıda ve alkolsüz içecekler yıllık enflasyona 8,12 puan katkı yaparken, ulaştırmanın katkısı 5,94 puan, konut grubunun katkısı ise 5,01 puan oldu.
174 KALEMİN 134’ÜNDE FİYAT ARTTI
Enflasyonun geniş bir ürün ve hizmet grubuna yayıldığını gösteren bir başka veri de alt harcama gruplarında görüldü. TÜFE kapsamında izlenen 174 alt sınıfın 134’ünde Ağustos ayında fiyat artışı yaşandı. 35 alt sınıfta fiyatlar gerilerken, 5 alt sınıfta ise herhangi bir değişiklik gerçekleşmedi. Başka bir ifadeyle, takip edilen 174 alt harcama grubunun büyük bölümünde vatandaş Ağustos ayında daha yüksek fiyatlarla karşılaştı.
ENAG İLE TÜİK ARASINDA 17,52 PUANLIK FARK
Ağustos ayı verilerinde en çok dikkat çeken başlıklardan biri de TÜİK ve ENAG arasındaki enflasyon farkı oldu. ENAG’ın açıkladığı E-TÜFE'ye göre tüketici fiyatları Ağustos’ta aylık yüzde 2,24 arttı. Yıllık enflasyon ise yüzde 49,03 olarak hesaplandı. TÜİK’in yıllık yüzde 31,51’lik rakamıyla karşılaştırıldığında iki kurum arasındaki fark 17,52 puan oldu. Aylık enflasyonda da iki hesaplama arasında fark bulunuyor. TÜİK yüzde 1,84'lük artış açıklarken ENAG yüzde 2,24'lük artış hesapladı.
TEMMUZ’DA DA MAKAS GENİŞTİ
TÜİK ile ENAG arasındaki fark Temmuz ayında da dikkat çekmişti. TÜİK Temmuz ayında aylık enflasyonu yüzde 1,78, yıllık enflasyonu yüzde 31,75 olarak açıklamıştı. ENAG ise Temmuz ayı enflasyonunu aylık yüzde 3,07, yıllık yüzde 50,49 olarak hesaplamıştı. Ağustos’ta ENAG’ın yıllık enflasyon hesabı yüzde 49,03’e gerilerken TÜİK’in yıllık enflasyonu yüzde 31,51 oldu. Böylece ENAG’ın yıllık enflasyonu bir önceki aya göre 1,46 puan gerilemiş oldu. TÜİK’teki düşüş ise 0,24 puanla sınırlı kaldı.
ÇEKİRDEK ENFLASYON YÜZDE 30,68
İşlenmemiş gıda ürünleri, enerji, alkollü içecekler ve tütün ile altın hariç tutularak hesaplanan özel kapsamlı TÜFE göstergesi B de Ağustos’ta yüzde 1,84 arttı. B göstergesindeki yıllık artış yüzde 30,68 olarak gerçekleşti. On iki aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 31,12 oldu. Enerji, gıda ve alkolsüz içecekler, alkollü içecekler ve tütün ürünleri ile altın hariç TÜFE göstergesinde aylık artış yüzde 1,81, yıllık artış yüzde 30,07 olarak kaydedildi. Bu veriler, temel bazı kalemler dışarıda bırakıldığında dahi fiyat artışlarının yüzde 30’un üzerinde seyrettiğini gösterdi.
ÜRETİCİDE DE ARTIŞ HIZLANDI
Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) Ağustos ayında aylık yüzde 2,57 arttı. Yıllık üretici enflasyonu ise yüzde 27,95 oldu. Sanayinin dört sektöründeki yıllık değişimlere bakıldığında madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 38,88, imalatta yüzde 29,68, elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında yüzde 7,57, su temininde ise yüzde 29,59 artış görüldü. Aylık bazda ise enerji fiyatlarındaki artış dikkat çekti. Enerjide fiyatlar yüzde 6,99 yükselirken, elektrik, gaz üretimi ve dağıtımındaki artış yüzde 6,03 oldu. İmalat sanayi fiyatları da Ağustos’ta yüzde 2,35 arttı.
KİRA ARTIŞINDA YENİ ORAN YÜZDE 31,79
TÜİK’in Ağustos verileri, kira sözleşmesini Eylül ayında yenileyecek kiracılar açısından da önem taşıyor. Kira artışında esas alınan TÜFE’nin on iki aylık ortalaması Ağustos’ta yüzde 31,79 olarak gerçekleşti. Buna göre Eylül ayında yenilenecek kira sözleşmelerinde uygulanabilecek azami artış oranı yüzde 31,79 oldu.
HAYAT PAHALILIĞI GÜNDEMDEKİ YERİNİ KORUYOR
Ağustos verileri, yıllık enflasyonda sınırlı bir gerileme yaşanmasına rağmen fiyat artışlarının sürdüğünü ortaya koydu. Temmuz’da yüzde 1,78 olan aylık enflasyonun Ağustos’ta yüzde 1,84’e yükselmesi dikkat çekerken, özellikle eğitim, ulaştırma ve konut kalemlerindeki artışlar vatandaşın bütçesindeki baskının devam ettiğini gösterdi.
