Mısır dan sonra
Körfez ülkelerinde de İhvan ın yasaklamasına belki de en iyi teşhislerden
birisini modern Ortadoğu tarihi uzmanı Amerikalı isim Prof. Juan Cole koymuş
olmalı. Arap Baharı nın dip veya ikinci dalgasına yönelik Körfez ülkelerinin
hazımsızlıklarını yorumlayan Amerikalı Profesör Juan Cole bu yasaklama
dalgasını Bush un mirasına bağlıyor. Bush un mirası dünyayı çalkalamaya ve
devran etmeye devam ediyor. Michigan Üniversitesi nde tarih dersleri veren,
daha önce de Kahire Amerikan Üniversitesi nde öğretim üyeliğinde bulunan Prof.
Juan Cole, Mısır dan sonra Suudi Arabistan ın da Müslüman Kardeşleri
yasaklamaya adım atmasını Bush un mirasına bağlıyor. Suudi Arabistan ın atmış olduğu
bu yasaklama dalgasını büyük bir siyasi iklim veya jeopolitik değişikliği
olarak değerlendiriyor. Mısır da Müslüman Kardeşler üçüncü defa yasadışı ilan
edilmiş oldu. Birincisinde, Filistin de Yahudilere karşı gönüllü savaşmaya
gitmeleri üzerine Kral Faruk başka ülkelerin de telkinleriyle Müslüman
Kardeşler i yasadışı ilan etmişti. Bunun üzerine devlet ile Müslüman Kardeşler
arasındaki gerilim tırmanmış ve Başbakan Nakraşi ve Haznedar gibi devlet
yetkililerinin fedailerin eliyle öldürülmesinin ardından Hasan el Benna da
şehit edilmiştir. İkinci yasak dalgası,
Nasır la birlikte 1954 yılında gelmiş ve bu Arap Baharı na kadar temadi
etmiştir. Arap Baharı yla birlikte yeniden normalleşen İhvan hareketi Sisi
darbesiyle birlikte bir kez daha yasak kapsamına alınmış ve yeraltına inmeye
zorlanmıştır!
*
Tarihte yasak alanı
ilk defa bu kadar genişletilmiştir. O dönem, Nasır a karşı Suudi Arabistan gibi
ülkeler bu mazlum harekete sahip çıkmışlardı. Şimdi ise darbenin siyasi ve mali
üssü Körfez ülkelerine kaymıştır. Sisi nin birinci ziyaretini Moskova ve ikinci
ziyaretini BAE ye yapması tesadüf değildir. Küresel olarak İhvan ı çökertme
hareketi yaşanmaktadır. Bunun merkez üssü BAE haline gelmiştir. Hatta kısmen ve
istemeyerek de olsa bazı Avrupa ülkeleri Müslüman Kardeşler le modusvivendi
(reddetmeme, birlikte yaşama) aşamasına geçmişlerdir. Özellikle Norveç gibi
ülkeler. Körfez ülkeleri ise kökten silme politikasına yönelmiş bulunuyorlar.
Nasır a karşı Müslüman Kardeşler i himaye eden Körfez ülkeleri şimdi modern Nasır
kipinde olan Sisi nin hamisi ve mali finansörü kesilmişlerdir. İhvan a karşı
cadı avı devam etmektedir. Bu çerçevede yeniden boy gösteren Dubai eski Polis
Şefi Dahi Halfan şamatayla karışık bir biçimde Kuveytli Müslüman Kardeşler
üyelerinin de BAE ve Suudi Arabistan a girişlerine yasak getirileceğini Twitter
hesabından duyurmuştur. Bu sâri siyasi hastalık giderek yayılmaktadır. Onlarca
yıldır resmi olarak faaliyet gösteren Ürdün Müslüman Kardeşler hareketi
mensupları da ne zaman bu yasağın kendi ülkelerine uğrayacağını merak
etmektedirler!
*
New York Times, Suudi
Arabistan yetkilerinin bu yasağı altından nasıl kalkacağını merak ediyor. Zira
Müslüman Kardeşler dünyada dal budak salmış ve 70 den fazla ülkeye yayılmış bir
hareket. Gazete, Müslüman Kardeşler e sempati besleyen Türk Başbakanı Recep
Tayyip Erdoğan ın bu yasak kapsamının neresinde olduğunu soruyor. Keza Tunus
Nahda hareketinin ileri gelenleri ve Raşid Gannuşi bu yasağın neresine düşüyor
Ayrıca Bahreyn de hassas siyasi dengede önemli bir ağılık unsuru olan Müslüman
Kardeşler i nereye koyacaklar Yoksa kraliyet yetkilileri istim arkamdan
gelir ve kervan yolda düzülür mü diyorlar New York Times ayrıca bu yasağı
İslami camia ve topluluklar ve ülkeler nezdinde büyük bir çatlağa ve çalkantıya
neden olacağını hatırlatmaktadır.
Yeniden Amerikalı
tarihçi Prof. Juan Cole a gelecek olursak; bu yasak furyasının ardındaki
mantığı şöyle kavramlaştırıyor: Arap Bushçuluğu Putçuluk değilse bile
Bushçuluk! Bushculuk ile puştluk
birbirine yakın duran kelimeler. İhvan a yönelik Arap Soğuk Savaşı nın Müslüman
Kardeşler i yıldıramayacağını, silemeyeceğini ve kökünü kurutamayacağını
öngörüyor. Katar ı da analiz eden Amerikalı tarihçi Cole, bu ülkenin dış
politikasında popülist ve İhvan a yakın durduğunu ve geçmişte Mübarek gibi
otokratlara da mesafeli olduğunu hatırlatıyor. Yumuşak gücün tanımına giren
Katar bu gücünü Arap Baharı ndan sonra Tunus, Mısır, Libya ve Suriye gibi
ülkelerde İhvan ve benzeri hareketler üzerinden siyasi yatırıma dönüştürüyor.
Tarihçi Cole, Suudi Arabistan ın tezat bir biçimde İslamcı gözükmesine rağmen
Arap Baharı ile birlikte gelen siyasi İslamcı dalgaya karşı liberalleri ve
ulusalcıları yeğlediğini hatırlatıyor. Varlık kaygısına düşen Körfez ülkeleri
bu yasak ile birlikte çılgınlık rıhtımında dolaşıyorlar.