“Gençlerimize yalnızca ‘uzak durun’ veya ‘yasak’ demekle yetinmemeliyiz. Üniversitelerde farkındalık çalışmaları artırılacak, danışmanlık ve yönlendirme kapasitesi güçlendirilecek. Öğrenciler yasa dışı bahis ağlarının manipülasyon yöntemlerine ve sahte kazanç anlatılarına karşı bilinçlendirilecek. Dumansız Kampüs ve Spor Dostu Kampüs tecrübesi yasa dışı bahis ve kumarla mücadeleye taşınacak”
Bu cümleler Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar’a ait…
Ancak hemen baştan ifade edelim;
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar, sadece yasa dışı bahis ve kumarla mücadele ile kalmamalı, kumarın ve bahisin yasal olanı ile de mücadele etmeli…
Zira, kumar kumardır…
Kumarın yasalı, yasal olmayanı olmaz…
NELERİ İFADE ETTİ YÖK BAŞKANI?
Dijitalleşmenin sunduğu imkânların hayatı kolaylaştırırken yeni risk alanları da oluşturduğunu belirten YÖK Başkanı Erol Özvar, yasa dışı bahis ve kumar platformlarının dijital mecraların erişim gücü ve hızından yararlanarak özellikle gençlere kolay kazanç vaadiyle ulaştığına dikkati çekti.
Özvar, eğlence, merak veya küçük bir deneme olarak başlayan sürecin zamanla kişinin karar verme gücünü zayıflatan, ekonomik kayıplara, borçlanmaya, aile içi sorunlara, eğitim hayatından kopuşa ve sosyal yalnızlaşmaya yol açan ağır bir bağımlılığa dönüşebildiğini ifade etti. Yasa dışı bahis ve kumar bağımlılığıyla kararlı ve bütüncül bir mücadele yürütülmesi gerektiğini vurgulayan Özvar, mücadelenin ertelenemeyeceğini, dönemsel kampanyalara veya tek bir kurumun sorumluluğuna bırakılamayacağını belirtti.
Yükseköğretim Kurulu Başkanı Erol Özvar şunları ifade etti:
* “Üniversite kampüslerini bilimin, sporun, sanatın, kültürün ve güçlü sosyal hayatın merkezleri hâline getirmeliyiz.
* “Gençlerimize yalnızca ‘uzak durun’ veya ‘yasak’ demekle yetinmemeli; onların iyi, güzel ve faydalı olana yönelmesini sağlayacak imkânları da çoğaltmalıyız.”
* “Doğru bir dille kurulan akran iletişimi, kimi zaman resmî bir uyarıdan çok daha güçlü ve kalıcı bir etki oluşturabilir.”
* “Ülkemizin en kıymetli hazinesi ve istikbali olan gençlerimiz, hayatlarını bağımlılıkların gölgesinde değil; bilimin, eğitimin, sporun, kültürün, sanatın ve üretmenin aydınlığında yaşamalıdır. Onların sağlığı, huzuru ve başarısı ülkemizin geleceği adına hayati önemdedir.”
ZAMANSIZ VE MEKÂNSIZ BİR BAĞIMLILIK: SANAL KUMAR… KUMAR NEDİR?
Yeşilay verilerine göre;
Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) yayımladığı Uluslararası Hastalık Sınıflandırması El Kitabı’nda (ICD-11) kumar oynama bozukluğu, davranışsal bağımlılıklar arasında yer alıyor ve şu özelliklerle tanımlanıyor:
-Kumar oynama üzerinde kontrolün sağlanamaması (başlama, sıklık, yoğunluk, süre, sonlandırma ve bağlam açısından).
-Kumar oynamaya yaşamdaki diğer ilgi alanlarına ya da günlük faaliyetlere göre öncelik verme.
-Ortaya olumsuz sonuçlar çıkmasına rağmen kumar oynamaya devam etme ya da daha fazla oynama.
SANAL KUMAR BAĞIMLILIĞI NEDİR?
Sanal ya da çevrim içi kumar, diğer türlerine göre bağımlılık yapma potansiyeli daha yüksek kumar türüdür.
Zamansız ve mekânsız olması, onun her zaman erişilebilir ve masrafsız taraflarını cazip kılmaktadır.
Sanal kumar, kişinin aynı anda birden fazla kumar oynamasına olanak sağladığından bağımlılık riski yüksektir.
Tüm bu “kolay”lıklar sanal kumar oynayanların, geleneksel kumar oynayanlardan sayıca çok fazla olmasına neden olmaktadır.
En fazla oynanan çevrim içi kumar türü spor bahisleri olmakla birlikte diğerleri kumarhane oyunları, piyangolar ve pokerdir.
Kişinin kimliğini gizli tutarak oynamasına imkân tanıması ve ödemenin kredi kartı, banka kartı ya da havale ile yapılması bağımlılığa yönelten faktörlerdir.
Tüm bu unsurlar bir araya gelince kişi telefonundan dahi bu sitelere kolayca erişerek saatlerce kumar oynayabilir. Evde, otobüste, ofiste, arabada nerede olursa olsun gece gündüz fark etmeksizin erişilebilen bir platform olması maalesef sanal ya da çevrim içi kumara bağımlılık oranını artırmaktadır.
KUMAR BAĞIMLILIĞININ BELİRTİLERİ NELERDİR?
Yalan söyleme alışkanlığı
Sürekli kumarı düşünmek
Kumardan vazgeçememek
Bırakma çabalarının yarım kalması
Kontrolü kaybetmek
İlişkilerin bozulması
Kendini yalnız hissetmek
Hayalperest olmak
SANAL KUMAR BAĞIMLILIĞINDAN KURTULMANIN YOLLARI
* Farkında olmak en önemli aşama…
Kişinin problemli davranışının farkında olması, bağımlı olduğunu kabul etmesi ve bundan kurtulmaya karar vermesi iyileşme aşamasının en önemli ayağını oluşturuyor. Bağımlı birey, yakın çevresini bu kararı hakkında bilgilendirerek gerekli tedavi yöntemleri için harekete geçebilir.
* Tüm site üyeliklerini iptal etmek
Bağımlılıktan kurtulmaya karar verdikten sonraki ilk adım sanal kumar sitelerindeki tüm üyelikleri iptal etmek olmalıdır. Eylemlerinin önüne set koymak kişi için caydırıcı bir unsurdur. Tekrar üyelik açmanın önüne geçmek için gerekirse bilgisayar ya da telefondan bu sitelere erişimi kısıtlayıcı önlemler alınabilir.
* Bütçe kontrolünü devretmek
Kumar bağımlılığının kişiye ve yakınlarına en büyük zararlarından biri de büyük maddi kayıplardır. Çevrim içi oyunlarda fiziki para yerine kart kullanılması bağımlının yatırdığı miktarın çokluğunu göz ardı etmesine yol açar. Bağımlı, öz kontrolünü sağlamakta güçlük çekiyor ve para yatırmaya devam ediyorsa bağımlılıktan kurtulma sürecinin kalıcı olması için bütçe kontrolünü geçici bir süre bir yakınına bırakması düşünülebilir. Kişi kumar dışındaki tüm harcamalarını yakınına danışarak yapabilir.
* Çevrenin desteğini almak
Öz kontrolü zorlayan her konuda aile ve çevrenin desteğini almak kişinin motivasyonunu artırır. Kumar bağımlılığından kurtulmak isteyen bir kişi tüm yakınlarını aldığı karar hakkında bilgilendirmeli ve bu kararını sürdürebilmesi için onlardan anlayışlı olmalarını rica etmelidir. Sosyal çevresi kişiyi bu konuda cesaretlendirmeli ve onu bu yorucu süreçte yalnız bırakmamaya gayret etmelidir.
* Odak noktasını değiştirmek
Bir konu ne kadar çok önemsenir ve hayatın merkezine koyulursa, kurulan duygusal bağ o kadar artar. Kişi tüm gün çevrim içi kumar ve bahis sitelerinde vakit geçiriyor ve aklı sürekli yatırdığı paralarda kalıyorsa kumar, hayatının büyük bir kısmını kaplıyor demektir. Bu nedenle kumarı bırakma sürecinde, kişinin günlük yaşamında ortaya çıkan boş vakitlerin farklı ilgi alanlarıyla doldurularak verimli geçmesi sağlanabilir. Kişinin odak noktasını olumlu ve faydalı çabalara çevirmesi bağımlılıktan kurtulmasını hızlandıracak bir adımdır.
