Ortaya çıkan yeni görüntüler, Gazze'de 2021 yılında yaşanan 11 günlük çatışmaların ardından Hamas yönetimi içerisinde gerçekleşen bir görüşmeyi gündeme taşıdı. Al Jazeera tarafından yayımlanan kayıtta, dönemin Hamas Gazze lideri Yahya Sinvar'ın ateşkes haberinin ardından Muhammed Deyf ile telefonda konuştuğu görülüyor. Sinvar'ın duygulandığı anlar, belgeselin dikkat çeken bölümlerinden biri oldu.
SİNVAR'IN MUHAMMED DEYF'LE YAPTIĞI GÖRÜŞME İLK KEZ YAYIMLANDI
Al Jazeera, 30 Ekim Cuma günü yayımladığı "Ma Hafiya A'zam" (Gizli Kalan Daha Büyük) adlı belgesel programında Hamas'ın eski yöneticilerine ait daha önce kamuoyuyla paylaşılmamış görüntülere yer verdi.
Belgeseldeki kayıtlardan biri, Yahya Sinvar ile İzzeddin el-Kassam Tugaylarının eski başkomutanı Muhammed Deyf arasında 2021 yılında gerçekleşen telefon görüşmesini içeriyor.
Görüntülerde Sinvar'ın, İsrail ile Hamas arasında ateşkes sağlandığı haberinin ardından Deyf'i aradığı görülüyor.
Konuşma sırasında sesi ve yüz ifadesi değişen Sinvar'ın gözyaşlarına hâkim olamadığı dikkat çekiyor.
Söz konusu görüntüler, iki ismin o dönemdeki iletişimine ilişkin kamuoyuna yansıyan nadir kayıtlardan biri olarak değerlendiriliyor.
"EBU HALİD... BÜTÜN ÜMMET İÇİN BİR ÖRNEKSİNİZ"
Yayımlanan kayıtta Sinvar, Muhammed Deyf'e örgüt içerisinde kullanılan "Ebu Halid" hitabıyla sesleniyor.
Sinvar'ın görüşme sırasında söylediği sözler arasında şu ifadeler yer alıyor:
"Ebu Halid... Bütün ümmet için bir derssiniz (örneksiniz)."
Konuşmasının devamında Deyf için dua eden Sinvar, "Allah seni korusun, muhafaza etsin ve mübarek kılsın" ifadelerini kullanıyor.
Sinvar ayrıca Allah'tan kendilerini salih kullar arasında kabul etmesini, Deyf'in dünyada ve ahirette makamını yüceltmesini ve yaptıkları amelleri kabul etmesini diliyor.
Görüşmesini "Allah seni korusun Hacı" sözleriyle sürdüren Sinvar'ın duygulandığı anlar da kameraya yansıyor.
2021'DEKİ 11 GÜNLÜK ÇATIŞMADA NELER YAŞANDI?
Görüntülerin kaydedildiği dönem, Mayıs 2021'de İsrail ile Hamas arasında yaşanan ve 11 gün süren çatışmaların sonrasına denk geliyor.
O dönemde Doğu Kudüs'ün Şeyh Cerrah Mahallesi'nde Filistinli ailelerin evlerinden çıkarılmasına yönelik girişimler ve Mescid-i Aksa çevresindeki olaylar, bölgede gerilimi artırmıştı.
Hamas'ın İsrail'e yönelik ültimatomunun ardından 10 Mayıs 2021'de Gazze Şeridi'nden İsrail'e roketler fırlatıldı.
İsrail ordusu da Gazze'ye hava saldırıları düzenledi.
Çatışmalar boyunca Gazze'de ağır yıkım meydana gelirken her iki tarafta da can kayıpları yaşandı.
Mısır'ın arabuluculuğunda varılan ateşkes anlaşması, 21 Mayıs 2021'de yürürlüğe girdi.
Hamas, söz konusu çatışmaları "Kudüs Kılıcı" olarak adlandırmıştı.
Sinvar da ateşkesin ardından yaptığı açıklamalarda yaşananları örgüt açısından kazanım olarak değerlendirmişti.
SİNVAR VE DEYF 2024 YILINDA ŞEHİT EDİLDİ
Yayımlanan görüntülerde yer alan iki isim de 2024 yılında İsrail'in Gazze Şeridi'ndeki askerî operasyonları sırasında hayatını kaybetti.
Hamas'ın Gazze'deki liderliğini 2017 yılından itibaren yürüten Yahya Sinvar, 2024 yılında örgütün siyasi büro başkanlığı görevini de üstlenmişti.
İsrail tarafından 7 Ekim 2023 saldırılarının başlıca planlayıcılarından biri olarak gösterilen Sinvar, 16 Ekim 2024'te Refah'ta İsrail askerleriyle yaşanan çatışmada şehit edildi.
Muhammed Deyf ise uzun yıllar Hamas'ın silahlı kanadı İzzeddin el-Kassam Tugaylarının başında bulundu.
İsrail ordusu, Deyf'in 13 Temmuz 2024'te Han Yunus bölgesine düzenlenen hava saldırısında şehit edildiğini 1 Ağustos 2024'te açıkladı.
Hamas, Deyf'in vefatı aylar sonra, 30 Ocak 2025'te resmen doğruladı.
AL JAZEERA BELGESELİNDE BAŞKA HANGİ GÖRÜNTÜLER VAR?
Al Jazeera'nin yeni belgeseli yalnızca Sinvar ile Deyf arasındaki telefon görüşmesini içermiyor.
Programda Muhammed Deyf'in Gazze'deki tünellerde diğer Kassam yöneticileriyle yaptığı toplantılara ait görüntüler de yayımlandı.
Deyf, Sinvar ve Hamas'ın eski siyasi büro başkanı İsmail Haniye'nin birlikte yer aldığı başka kayıtlar da izleyicilerle paylaşıldı.
Belgeselde ayrıca Hamas'ın 7 Ekim 2023 saldırılarının hazırlık sürecine ilişkin olduğu belirtilen belge ve görüntülere yer verildi.
