Ulus Baker neden öldü? Kaç yaşındaydı? Ne zaman hayatını kaybetti? Mezarı nerede?

Sosyoloji, siyaset teorisi, felsefe, medya ve sinema üzerine çalışmalarıyla Türkiye'nin düşünce dünyasında kendine özgü bir yer edinen Ulus Baker, akademisyen kimliğinin yanında yazar ve çevirmen olarak da tanındı. ODTÜ Sosyoloji Bölümü'nde eğitim gören Baker, farklı kurumlarda ders verirken özellikle Gilles Deleuze, Baruch Spinoza, görüntü ve sinema üzerine çalışmalarıyla dikkat çekti. 2007 yılında İstanbul'da hayatını kaybeden Baker'in farklı yayınlarda yer alan çok sayıda metni daha sonra kitaplaştırıldı.

Leningrad’da Kıbrıslı Türk Bir Ailenin Çocuğu Olarak Doğdu

Ulus Baker, 14 Temmuz 1960 tarihinde Leningrad'da dünyaya geldi. Kıbrıslı Türk bir aileden gelen Baker'in annesi ve babası da kendi alanlarında tanınan isimlerdi.

Babası Sedat Baker, ruh hastalıkları alanında çalışan bir hekimdi. Annesi Pembe Marmara ise şair ve öğretmen olarak tanınıyordu. Böylece Baker'in yetiştiği aile ortamında bilim, eğitim ve edebiyat bir arada bulunuyordu.

Leningrad doğumlu olmasına rağmen Baker'in aile kökenleri Kıbrıs'a dayanıyordu. Akademik ve düşünsel yaşamının önemli bölümü ise Türkiye'de geçti.

ODTÜ’de Sosyoloji Eğitimi Aldı

Ulus Baker, üniversite eğitimini Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyoloji Bölümü'nde tamamladı. Sosyoloji, Baker'in düşünsel çalışmalarının merkezinde yer alsa da ilgi alanları zaman içerisinde çok daha geniş bir çerçeveye yayıldı.

Felsefe, siyasi teori, kitle iletişim araçları, medya, görüntü ve sinema üzerine yoğunlaşan Baker, farklı disiplinleri bir arada değerlendiren çalışmalar gerçekleştirdi.

Akademik çalışmalarının yanında yazarlık ve çevirmenlik de yaptı. Özellikle felsefi düşünce ile sosyoloji arasındaki ilişkiler, Baker'in çalışmalarında öne çıkan başlıklardan biri haline geldi.

Akademik Kariyerinde Sosyoloji ve Sinema Dersleri Verdi

Ulus Baker'in akademik faaliyetleri farklı kurumlarda devam etti. ODTÜ, İstanbul Bilgi Üniversitesi ve Özgür Üniversite'de sosyoloji ve sinema tarihi üzerine dersler verdi.

Baker'in akademik yaklaşımında sinema yalnızca bir sanat dalı olarak değil, toplumun ve düşüncenin incelenebileceği önemli bir alan olarak da öne çıktı.

Bu yaklaşım, Baker'in medya, görüntü ve kitle iletişim araçları üzerine yürüttüğü çalışmalarla birleşti. Sosyolojiden sinemaya uzanan geniş çalışma alanı, onun akademik kimliğinin belirgin özelliklerinden biri oldu.

Spinoza ve Deleuze Çalışmalarında Önemli Bir Yer Tuttu

Ulus Baker'in düşünsel dünyasında Baruch Spinoza ve Gilles Deleuze önemli bir konuma sahipti. Baker, bu düşünürler üzerine çalışmalar yürütmenin yanında felsefi metinlerin Türkçeye aktarılması konusunda da faaliyet gösterdi.

Sosyoloji ile felsefeyi birbirinden tamamen ayrı alanlar olarak ele almayan Baker, siyasi teori ve toplumsal ilişkileri de felsefi kavramlarla birlikte değerlendirdi.

Özellikle duygu, kanaat, imaj, siyaset ve toplumsal yaşam üzerine geliştirdiği yaklaşım, daha sonra kitaplaştırılan çalışmalarında da kendisini gösterdi.

Sinema Üzerine Yazılarında Dziga Vertov’a Yoğunlaştı

Ulus Baker'in çalışma alanları arasında sinema ve görüntü teorisi önemli bir yer tutuyordu. Baker, sinemayı toplumsal ve düşünsel meselelerle birlikte ele alırken Sovyet sinemasının önemli yönetmenlerinden Dziga Vertov üzerine de çalışmalar yaptı.

Vertov üzerine sinema eleştirileri kaleme alan Baker, görüntünün düşünceyle kurduğu ilişkiye yoğunlaştı. Sinema tarihi derslerinde de bu alandaki birikimini öğrencileriyle paylaştı.

Baker'in sinema ve görüntü üzerine farklı dönemlerde kaleme aldığı metinlerinin bir bölümü daha sonra derlenerek okurla buluşturuldu.

Yazıları Birikim, Toplum ve Bilim ve Virgül’de Yayımlandı

Ulus Baker'in akademik üretimi yalnızca üniversitedeki dersleriyle sınırlı kalmadı. Farklı dergi ve yayınlarda çok sayıda yazı kaleme aldı.

Birikim, Toplum ve Bilim ve Virgül, Baker'in çalışmalarının yayımlandığı yayınlar arasında yer aldı. Ayrıca Sosyalizm ve Toplumsal Mücadeleler Ansiklopedisi içerisinde de metinleri yayımlandı.

Farklı dönemlere yayılan bu çalışmaların bir bölümü Baker'in ölümünden sonra derlenerek kitaplaştırıldı. Böylece dergi ve diğer yayınlarda bulunan metinleri daha geniş bir okur kitlesine ulaştı.

Ulus Baker’in Eserleri Farklı Başlıklarda Bir Araya Getirildi

Ulus Baker'in çalışmalarının önemli bir bölümü kitap halinde yayımlandı. Bazı kitapları farklı dönemlerde kaleme aldığı yazı ve düşünsel çalışmaların derlenmesiyle hazırlandı.

Öne çıkan eserleri arasında şunlar bulunuyor:

• Dolaylı Eylem – Derleyen: Ege Berensel, Birikim Yayınları
• Beyin Ekran – Derleyen: Ege Berensel, Birikim Yayınları
• Kanaatlerden İmajlara, Duygular Sosyolojisine Doğru – Birikim Yayınları
• Yüzeybilim Fragmanlar – Derleyen: Ege Berensel, Birikim Yayınları
• Aşındırma Denemeleri – Birikim Yayınları
• Siyasal Alanın Oluşumu Üzerine Bir Deneme – Paragraf Yayınları

Bu eserlerde sosyoloji, siyaset, duygu, kanaat, görüntü ve sinema gibi Baker'in düşünsel yaşamında öne çıkan farklı konular bir araya geliyor.

Felsefe Alanındaki Çevirileriyle de Tanındı

Yazarlığının yanında çevirmenlik yapan Ulus Baker'in çalışmaları özellikle felsefe alanında yoğunlaştı. Gilles Deleuze ve Spinoza eksenindeki metinler, çeviri çalışmalarında dikkat çeken başlıklar arasında yer aldı.

Verilen bilgilere göre Baker'in çeviri çalışmaları arasında şu eserler bulunuyor:

• Gilles Deleuze – Spinoza: Pratik Felsefe – Norgunk Yayıncılık
• Spinoza Üzerine On Bir Ders – Kabalcı Yayınevi
• Kant Üzerine Dört Ders – Kabalcı Yayınevi
• Leibniz Üzerine Beş Ders – Kabalcı Yayınevi

Baker'in çeviri çalışmaları, kendi akademik ve düşünsel ilgi alanlarıyla da doğrudan bağlantılı bir çizgi izledi.

47. Yaş Gününden İki Gün Önce Hayatını Kaybetti

Ulus Baker, 12 Temmuz 2007 tarihinde İstanbul'da yaşamını yitirdi. 14 Temmuz 1960 doğumlu olan Baker, 47. yaş gününe yalnızca iki gün kala hayatını kaybetti. Bu nedenle öldüğünde 46 yaşındaydı.

Verilen bilgilere göre Ulus Baker'in ölüm nedeni böbrek ve kalp yetmezliği olarak kayıtlara geçti.

Baker'in cenazesi daha sonra Kıbrıs'a götürüldü ve Lefkoşa Mezarlığı'nda toprağa verildi.

Ölümünden Bir Yıl Sonra Ankara’da Adına Buluşma Düzenlendi

Ulus Baker'in düşünsel mirası ölümünün ardından da farklı etkinlik ve çalışmalarla yaşatıldı. Körotonomedya topluluğu, 2008 yılında Baker adına özel bir etkinlik gerçekleştirdi.

11-14 Temmuz 2008 tarihleri arasında Ankara'da “Ulus Baker Buluşması” adıyla gerçekleştirilen konferansta Baker'in çalışmaları ve düşünsel mirası ele alındı.

Ölümünün ardından derlenen eserleri de yayımlanmaya devam ederken sosyoloji, felsefe, siyasi teori, medya ve sinema üzerine ortaya koyduğu çalışmalar yeni okuyuculara ulaşmayı sürdürdü.

Ulus Baker Hakkında Bilinenler