Türkiye'nin savunma elektroniği alanındaki öncü mühendislerinden Mehmet Hâcim Kamoy, ASELSAN'ın kuruluş döneminde üstlendiği genel müdürlük göreviyle tanınıyor. Manisa'nın Kırkağaç ilçesinde doğan Kamoy, havacılık ve haberleşme alanlarındaki çalışmalarının ardından 1976 yılında ASELSAN'ın ilk genel müdürü oldu.
Türkiye'nin yerli savunma sanayisinin gelişiminde görev alan isimlerden yüksek mühendis Mehmet Hâcim Kamoy, ASELSAN'ın kuruluş yıllarındaki çalışmalarıyla Türk mühendislik tarihinde yer edindi. Türk Hava Yolları, haberleşme kuruluşları ve savunma elektroniği alanlarında görev yapan Kamoy, 1976 yılında başladığı ASELSAN Genel Müdürlüğünü 2000 yılına kadar sürdürdü.
1924 yılında Manisa'da dünyaya gelen Kamoy, mühendislik eğitimini Türkiye ve İngiltere'de tamamladı. Türkiye'nin haberleşme teknolojilerinde yerli üretim kapasitesinin geliştirilmesine yönelik çalışmalarda görev aldı. ASELSAN'ın askerî telsiz üretiminden özgün elektronik sistemlerin geliştirilmesine uzanan kuruluş dönemini yönetti.
Mehmet Hâcim Kamoy kimdir, aslen nereli?
Mehmet Hâcim Kamoy, 1924 yılında Manisa'nın Kırkağaç ilçesinde doğdu. İlkokul ve ortaokul öğrenimini Kırkağaç'ta tamamladıktan sonra İzmir Atatürk Lisesinde eğitim gördü.
1940 yılında liseden mezun olan Kamoy, İstanbul Teknik Üniversitesinde mühendislik öğrenimine başladı. Elektrik ve makine alanındaki eğitimi sırasında Türkiye'nin ilk özel havacılık girişimlerinden biri olan Nuri Demirağ'ın uçak fabrikasında çalışma fırsatı buldu.
Mühendislik kariyerinin ilk yıllarından itibaren havacılık, elektronik ve haberleşme teknolojileriyle ilgilenen Kamoy, sonraki yıllarda kamu kurumlarında teknik yönetim görevleri üstlendi.
Hacim Kamoy'un eğitimi ve İngiltere yılları
Mehmet Hâcim Kamoy, İstanbul Teknik Üniversitesindeki eğitiminin ardından Millî Eğitim Bakanlığı bursuyla İngiltere'ye gitti. 1946-1948 yılları arasında Durham Üniversitesinde mühendislik alanında öğrenim gördü.
İngiltere'deki eğitim sürecinde üniversiteler ile sanayi kuruluşları arasındaki teknik iş birliklerini inceleme imkânı buldu. Türkiye'ye dönüşünün ardından mühendislik çalışmalarını kamu kurumlarında sürdürdü.
Kamoy'un meslek hayatında özellikle araştırma laboratuvarlarının kurulması, teknik personelin yetiştirilmesi ve elektronik sistemlerin yerli imkânlarla geliştirilmesi öne çıktı.
Nuri Demirağ'ın uçak fabrikasında görev aldı
Kamoy'un havacılıkla ilişkisi üniversite yıllarında başladı. İTÜ'deki öğrenimi sırasında Nuri Demirağ'ın İstanbul'da kurduğu uçak fabrikasında staj yaptı.
Bu dönemde uçak üretimi ve mühendislik hesaplamalarıyla ilgili çalışmalara katıldı. Havacılık teknolojileriyle doğrudan tanıştığı bu deneyimin ardından eğitimini İngiltere'de sürdürdü.
Kamoy, Türkiye'ye döndükten sonra da havacılık sektöründe çalışmaya devam etti. Türk Hava Yollarının bakım ve revizyon faaliyetlerinde yöneticilik görevleri üstlendi.
Türk Hava Yollarındaki mühendislik çalışmaları
Mehmet Hâcim Kamoy, 1953-1955 yılları arasında Türk Hava Yollarının Yeşilköy'deki uçak tamir ve revizyon atölyelerinde müdür olarak görev yaptı.
Bu süreçte uçak bakım faaliyetlerinin geliştirilmesi ve teknik çalışmaların düzenlenmesiyle ilgilendi. Havacılık sektöründeki mühendislik deneyimini daha sonraki yıllarda elektronik ve haberleşme teknolojilerine taşıdı.
Kamoy'un THY'deki görevleri, Türkiye'de teknik bakım altyapısının geliştiği döneme denk geldi.
PTT ve haberleşme teknolojilerindeki görevleri
Kamoy, havacılık alanındaki çalışmalarının ardından Türkiye'nin elektronik ve haberleşme altyapısında görev aldı. Kamu kurumlarında araştırma laboratuvarlarının kurulması ve teknik üretim kapasitesinin artırılması üzerine çalıştı.
PTT bünyesindeki araştırma ve geliştirme faaliyetleri, Türkiye'nin haberleşme sistemlerinde yerli mühendislik çalışmalarının ilk örnekleri arasında bulunuyordu. Bu dönemde elektronik devreler, haberleşme cihazları ve telekomünikasyon teknolojileri üzerine çalışmalar yürütüldü.
Kamoy, 1968-1969 yıllarında Elektrik Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini de üstlendi.
ASELSAN'ın ilk genel müdürü Hacim Kamoy nasıl göreve başladı?
ASELSAN, 1975 yılında Türk Kara Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı tarafından kuruldu. Şirketin kuruluşunda, Türk Silahlı Kuvvetlerinin askerî haberleşme cihazlarına yönelik ihtiyaçlarının Türkiye'de karşılanması amaçlandı.
Mehmet Hâcim Kamoy, 1976 yılında ASELSAN'ın ilk genel müdürü olarak görevlendirildi. Kuruluş aşamasında şirketin teknik kadrolarının oluşturulması, üretim altyapısının hazırlanması ve araştırma-geliştirme faaliyetlerinin başlatılması süreçlerini yönetti.
ASELSAN, 1979 yılında Ankara Macunköy'deki tesislerinde üretime başladı. İlk yıllarda askerî haberleşme sistemlerine ağırlık veren şirket, sonraki dönemde faaliyet alanını genişletti.
ASELSAN'ın kuruluşunda hangi çalışmaları yaptı?
Kamoy'un genel müdürlüğü döneminde ASELSAN, askerî telsiz üretiminin yanı sıra elektronik sistemlerin tasarım ve üretimine yönelik çalışmalar yürüttü.
Şirketin ilk yıllarında yerli mühendislerin yetiştirilmesi, araştırma-geliştirme faaliyetlerinin kurumsallaştırılması ve özgün ürün tasarımlarının artırılması üzerinde duruldu.
1993 yılında yayımlanan bir açıklamasında Kamoy, ASELSAN'ın 33 çeşit cihaz ürettiğini, bunlardan 18'inin tasarımının şirket mühendisleri ve teknisyenleri tarafından gerçekleştirildiğini bildirdi.
Aynı dönemde şirketin faaliyet alanları arasında askerî haberleşme, elektronik harp cihazları, radar teknolojileri, gece görüş sistemleri ve farklı elektronik uygulamalar bulunuyordu.
Hacim Kamoy ASELSAN Genel Müdürlüğünü kaç yıl yaptı?
Mehmet Hâcim Kamoy, 1976 yılında başladığı ASELSAN Genel Müdürlüğü görevini 2000 yılına kadar sürdürdü. Böylece şirketin kuruluşundan sonraki ilk 24 yıllık dönemde genel müdürlük yaptı.
Bu yıllarda ASELSAN'ın Ankara'daki üretim tesisleri geliştirildi ve savunma elektroniği alanındaki ürün çeşitliliği artırıldı.
Kamoy'un görev süresi boyunca şirket, askerî haberleşme sistemlerinden elektronik harp ve radar teknolojilerine uzanan farklı alanlarda çalışmalar yürüttü.
Mehmet Hâcim Kamoy ne zaman ve kaç yaşında öldü?
Mehmet Hâcim Kamoy, 11 Mart 2005 tarihinde Ankara'da hayatını kaybetti. 1924 doğumlu mühendis, 81 yaşında vefat etti.
Kamoy için ASELSAN'ın Ankara Macunköy tesislerinde tören düzenlendi. Cenaze programı kapsamında Kocatepe Camii'nde de tören gerçekleştirildi.
ASELSAN'ın kurucu genel müdürünün adı, şirketin Macunköy tesislerindeki entegre üretim holüne verildi. Böylece Kamoy'un ismi, uzun yıllar yönettiği kurumun tesislerinde yaşatıldı.
Hacim Kamoy'un aldığı ödüller ve mesleki çalışmaları
Mehmet Hâcim Kamoy, mühendislik ve teknoloji alanındaki çalışmalarının yanı sıra meslek kuruluşlarında da görev yaptı.
1983 yılında TÜBİTAK Hizmet Ödülü'ne layık görüldü. 1998 yılında Sevda-Cenap And Müzik Vakfı tarafından Onur Ödülü Gümüş Madalyası ile ödüllendirildi.
Kamoy'un üniversite-sanayi iş birliğine yönelik çalışmalarına, ölümünden sonra da çeşitli etkinliklerde yer verildi. 2018 yılında ÜSİMP Ulusal Katkı Ödülü ile anıldı.
ASELSAN'ın tarihindeki yeri
1975 yılında kurulan ASELSAN, Türkiye'nin savunma elektroniği alanındaki önemli sanayi kuruluşlarından biri hâline geldi. Şirketin ilk genel müdürü Mehmet Hâcim Kamoy, kuruluş dönemindeki teknik ve idari yapılanmayı yönetti.
Kamoy'un görev yaptığı yıllarda oluşturulan mühendislik ve üretim altyapısı, şirketin sonraki dönemlerde geliştirdiği haberleşme, radar, elektronik harp ve elektro-optik sistemlere yönelik çalışmaların başlangıç dönemini oluşturdu.
ASELSAN'ın Macunköy tesislerinde bulunan Mehmet Hâcim Kamoy Entegre Holü, kurucu genel müdürün adını taşıyor.
