Bağdat'ın ev sahipliği yaptığı İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) 52. Dışişleri Bakanları Konseyi Toplantısı, Orta Doğu'daki kritik bir krize sahne oldu. Son dönemde Tahran ve Beyrut arasında iplerin gerilmesine neden olan büyükelçi krizinin ardından, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile Lübnanlı mevkidaşı Yusuf Recci aynı masada buluştu. İran basınına yansıyan bilgilere göre, başkent Bağdat'taki kapalı kapılar ardında gerçekleşen zirvede sadece ikili ilişkiler değil, bölgeyi sarsan hassas gelişmeler de tüm detaylarıyla masaya yatırıldı.
Büyükelçi Krizi Nasıl Başlamıştı?
İki başkent arasındaki diplomatik buzların oluşması aslında sabıkalı bir sürece dayanıyor. İsrail'in 2 Mart sonrasında Lübnan topraklarına yönelik başlattığı şiddetli saldırılar, Tahran-Beyrut hattındaki dengeleri de altüst etti. Lübnan Dışişleri Bakanlığı, gelen baskılar ve artan gerilim neticesinde 24 Mart tarihinde radikal bir karara imza attı.
İran'ın Beyrut Büyükelçisi olarak görev yapan Muhammed Rıza Şeybani "istenmeyen kişi" (persona non grata) ilan edildi. Büyükelçinin akreditasyonu iptal edilirken, ülkeyi derhal terk etmesi istendi. Bu hamle iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerde tarihi bir kırılma noktası yarattı.
Oturum İzni Krizi ve New York Teması
Gerilimin tırmanmasının ardından diplomatik kanallardan arka arkaya hamleler geldi. 25 Ağustos tarihinde Anadolu Ajansı'na konuşan Lübnanlı resmi bir kaynak, Şeybani'nin durumuna ilişkin dikkat çekici bir detay paylaştı. Buna göre, adı geçen ismin oturum izninin diplomat sıfatıyla değil, yalnızca sıradan bir İran vatandaşı statüsünde 6 ay süreyle uzatıldığına dikkat çekildi.
Suların durulmadığı süreçte bir kritik temas da New York'ta gerçekleşti. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için ABD'de bulunan Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, 24 Eylül'de İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile bir araya geldi. Bu kritik zirvede Başbakan Selam, ülkesinin kesin bir dille yeni bölgesel çatışmaların sahnesi olmak istemediğini açıkça ifade etti. Aynı zamanda Tahran yönetiminden Beyrut için yeni bir büyükelçi adayı belirlemesi istendi. Bağdat'taki son buluşmada da tarafların bu hassas dosyaları ele aldığı kaydedildi.
