ABD'de ara seçimlerin ardından Donald Trump yönetiminin İran politikası yeniden tartışma konusu oldu. Cumhuriyetçilerin Kongrenin iki kanadında da çoğunluğu kaybetmesinde İran savaşının etkili olduğunu savunan Başkan Yardımcısı JD Vance, yeni bir anlaşma için girişimlerini artırdı. Pentagon'daki askerî kanat ise İran'a yönelik saldırıların yeniden başlatılmasını istiyor.
BEYAZ SARAY'DA İRAN AYRILIĞI: VANCE MÜZAKERE, HEGSETH SALDIRI İSTİYOR
ABD basınında yer alan haberlere göre Trump yönetiminde İran'a karşı izlenecek yol konusunda üç farklı yaklaşım öne çıkıyor.
Başkan Yardımcısı JD Vance ve Trump'ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff, yeni bir askerî harekât yerine Tahran yönetimiyle anlaşmaya varılmasını savunuyor.
Vance, İran savaşının Cumhuriyetçilerin ara seçimlerde uğradığı yenilgide belirleyici olduğunu ifade ederken çatışmaların yeniden başlamasına karşı çıkıyor.
Savunma Bakanı Pete Hegseth ve ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper'ın başını çektiği kanat ise İran'a yönelik büyük çaplı bir operasyonun yeniden gündeme alınmasını istiyor.
Bu görüşü savunan yetkililer, yeni saldırılarla İran'ın nükleer programından vazgeçmeye zorlanabileceğini değerlendiriyor.
Askerî müdahale yanlılarının, nisan ayında İran'la mutabakat sağlanmasını ve operasyonların durdurulmasını savunan Vance, Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Witkoff ve Jared Kushner'ı mevcut çıkmazdan sorumlu tuttuğu öne sürülüyor.
Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile Hazine Bakanı Scott Bessent ise yeni saldırılar yerine ekonomik yaptırımların ve deniz ablukasının sürdürülmesinden yana.
Trump'ın önündeki seçenekler arasında diplomatik anlaşma, askerî harekât ve mevcut ekonomik baskı politikasının devam ettirilmesi bulunuyor.
TRUMP'A SALDIRI BASKISI! ABD ORDUSU HAZIRLIKTA
ABD basınından Axios'un haberine göre Başkan Yardımcısı JD Vance, son iki haftadır İran'la dolaylı görüşmeler yürütüyor.
Vance'in Katar Başbakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ve Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Münir'le neredeyse her gün temas kurduğu belirtiliyor.
Trump'ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile danışmanı Jared Kushner da diplomatik görüşmelerde yer alıyor.
İranlı yetkililerin mektubu olumlu karşıladığı, taraflar arasında teknik düzeyde bir toplantı yapılmasının da gündemde olduğu bildirildi. Ancak söz konusu toplantı henüz gerçekleştirilmedi.
Diplomatik temaslar sürerken ABD yönetimindeki askerî müdahale yanlılarının Trump üzerindeki baskısını artırdığı öne sürülüyor.
NBC News'in haberine göre bu kanat, ocak ayında Demokratların kontrolündeki yeni Kongre göreve başlamadan önce harekete geçilmesini istiyor.
Yeni bir saldırı için yaklaşık sekiz haftalık bir fırsat bulunduğu görüşü dile getiriliyor.
ABD'nin bölgede 50 binden fazla askeri, 20'den fazla savaş gemisi ve 200'den fazla uçağının bulunduğu belirtiliyor.
Muhtemel operasyonun hedefleri arasında İran'ın petrol ve doğal gaz altyapısı ile Kazma Dağı'ndaki nükleer tesislerin bulunduğu değerlendiriliyor.
Trump ise İran'a yeniden saldırı düzenlenmesi konusunda henüz karar vermediğini, diplomatik girişimlere zaman tanınabileceğini belirtti.
KATAR'DAN HÜRMÜZ BOĞAZI İÇİN YENİ ANLAŞMA TEKLİFİ
Washington'daki görüş ayrılıkları sürerken bölge ülkeleri de yeni bir çatışmayı önlemek amacıyla diplomatik temaslarını yoğunlaştırdı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, son 48 saat içerisinde aralarında Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın da bulunduğu 12 mevkidaşıyla görüştüğünü açıkladı.
Görüşmelerde öne çıkan başlıklardan biri, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını hedefleyen Katar'ın anlaşma önerisi oldu.
The Guardian'ın haberine göre Katar, ABD ile İran arasındaki anlaşmazlıkların giderilmesi amacıyla yeni bir taslak hazırladı.
Öneride ABD'nin deniz ablukasını kaldırması ve dondurulmuş 8 milyar dolarlık İran varlığının bir bölümünün serbest bırakılması öngörülüyor.
Buna karşılık İran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı denetçilerinin bombalanan nükleer tesisleri ziyaret etmesine izin vermesi ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden açması isteniyor.
Katar Emiri Temim bin Hamed Al Sani'nin anlaşma önerisini cuma günü ABD Başkanı Donald Trump'a ilettiği bildirildi.
İran yönetiminin ise müzakerelerde Lübnan'daki savaşın sona ermesi, ABD güçlerinin bölgeden çekilmesi, yaptırımların hafifletilmesi ve savaş tazminatı ödenmesi gibi ek şartlar ileri sürdüğü belirtiliyor.
Katar'ın girişimine rağmen taraflar arasında henüz nihai bir uzlaşma sağlanmadı.
ABD'deki seçim yenilgisiyle birlikte İran politikasına yönelik tartışmaların büyüdüğü bir dönemde Trump'ın vereceği karar, hem Washington'daki yönetim içi dengeler hem de Orta Doğu'daki çatışmaların seyri açısından belirleyici olacak.
