Türkiye'de deprem tehlikesinin görece düşük olduğu şehirler yeniden gündemde. Aktif fay hatlarına uzaklıklarıyla dikkat çeken Konya, Karaman, Niğde, Aksaray, Nevşehir, Mardin, Şanlıurfa, Kırklareli ve Edirne'nin bazı bölgeleri düşük sismik tehlike değerleriyle öne çıkıyor. AFAD'ın deprem haritası ise şehirlerin tamamının aynı tehlike düzeyinde olmadığını gösteriyor.
Türkiye'de deprem tehlikesinin en az olduğu iller, özellikle büyük fay hatlarına yakın bölgelerde yaşayan vatandaşlar tarafından araştırılıyor. Kuzey Anadolu, Doğu Anadolu ve Batı Anadolu fay sistemleri ülkenin geniş bir bölümünü etkilerken bazı şehirlerde yer hareketi tehlikesi görece daha düşük seviyelerde bulunuyor. AFAD'ın Türkiye Deprem Tehlike Haritası, belirli konumlardaki beklenen yer hareketi değerlerinin incelenmesine olanak sağlıyor.
Türkiye'de deprem tehlikesi en düşük iller hangileri?
Aktif fay sistemlerine uzaklıkları ve bölgesel jeolojik özellikleri nedeniyle deprem tehlikesinin görece düşük olduğu alanlarıyla öne çıkan 9 il şöyle:
Konya: Özellikle ova kesimlerinde görece düşük deprem tehlikesi değerleri görülüyor.
Karaman: Büyük fay sistemlerinden uzak bazı bölgeleriyle öne çıkıyor.
Niğde: İl genelinde farklılıklar bulunmakla birlikte düşük tehlikeli alanlar barındırıyor.
Aksaray: İç Anadolu'nun görece düşük sismik tehlikeye sahip bölgeleri arasında gösteriliyor.
Nevşehir: Büyük fay kuşaklarına uzak bazı kesimlerinde düşük yer hareketi değerleri bulunuyor.
Mardin: Özellikle merkez ve güney kesimlerinde görece düşük deprem tehlikesi görülüyor.
Şanlıurfa: Kuzeybatı kesimleri dışında geniş alanlarında deprem tehlikesi görece düşük seviyelerde bulunuyor.
Kırklareli: Kuzeybatı kesimleri, Marmara'daki ana fay sistemlerine uzaklığıyla dikkat çekiyor.
Edirne: Özellikle batı kesimlerinde deprem tehlikesi Trakya'nın doğusuna göre daha düşük olabiliyor.
Bu liste, AFAD tarafından yayımlanmış resmî bir dokuz il sıralaması değil; deprem tehlikesinin görece düşük olduğu alanları bulunan şehirlerden oluşuyor.
Türkiye'de deprem riski en az olan il hangisi?
Türkiye'de deprem riski en düşük tek bir ili kesin biçimde belirlemek mümkün değil. Konya, Karaman, Aksaray ve Niğde gibi illerin bazı bölgeleri düşük sismik tehlike değerleriyle öne çıkıyor.
Ancak AFAD'ın güncel deprem tehlike haritası, şehirleri birinciden sonuncuya sıralamıyor. Haritada il sınırları yerine konuma göre değişen yer hareketi değerleri esas alınıyor.
Konya ve Karaman deprem açısından güvenli mi?
Konya Ovası ve Karaman'ın bazı kesimleri, Türkiye'nin büyük aktif fay sistemlerinden görece uzak konumda bulunuyor.
Bununla birlikte Konya'nın batı kesimlerinde farklı fay sistemlerinin etkisi görülüyor. Bu nedenle ilin tamamının aynı deprem tehlikesine sahip olduğu söylenemiyor.
Şanlıurfa ve Mardin'de deprem tehlikesi düşük mü?
Şanlıurfa'nın geniş bir bölümü ile Mardin'in merkez ve güney kesimleri, Doğu Anadolu Fay Sistemi'ne yakın yerleşimlerle karşılaştırıldığında görece düşük deprem tehlikesi değerlerine sahip.
Ancak her iki ilde de ilçeler arasında jeolojik farklılıklar bulunuyor. Yapı güvenliği ve yerel zemin koşulları, deprem sırasında oluşabilecek hasarın büyüklüğünü etkiliyor.
AFAD deprem haritasından evimin riskini nasıl öğrenebilirim?
AFAD'ın Türkiye Deprem Tehlike Haritası, tdth.afad.gov.tr adresinden sorgulanabiliyor.
Vatandaşlar sistem üzerinden adreslerine ilişkin deprem tehlike değerlerini inceleyebiliyor. Harita, tek başına bir binanın depreme dayanıklı olup olmadığını göstermiyor.
Bina güvenliğinin belirlenmesi için yapı özellikleri, taşıyıcı sistem, zemin koşulları ve mühendislik değerlendirmeleri dikkate alınıyor.
