Milyonlarca memur, emekli ve çalışanın gözünü çevirdiği kritik eylül enflasyonu nihayet netleşti.
Fatura kalemlerinden kira zamlarına kadar geniş bir yelpazeyi etkileyen enflasyon rakamları, ekonomistlerin çizdiği sınırların gerisinde kaldı.
Çarşı pazarda vatandaşın cebini yakan fiyatlar tablosunda bazı kalemlerde nefes alınırken, özellikle konut masrafları yine el yaktı.
Açıklanan verilere göre enflasyon aralık ayına oranla yüzde 24,32, on iki aylık ortalamalara göre ise yüzde 31,49 oranında yükseldi.
Hesaplar Şaştı Mı?
Piyasaların merakla beklediği veri öncesi ekonomistlerin tahmini aylık yüzde 2,18 bandındaydı. Yıllık bazda ise ağustos ayında yüzde 31,51 olan oranın yüzde 30,16 seviyesine ineceği öngörülüyordu. Açıklanan yüzde 1,84'lük oranla birlikte enflasyon, yüzde 1,90 ile yüzde 2,60 arasındaki tahmin skalasının en alt sınırını bile kırarak beklentilerin altında kalmış oldu. Ağustosta da aylık artış yüzde 1,84 olarak aktarılmıştı.
Konut Fiyatlarında Kötü Haber
Vatandaşın en büyük gider kalemlerinden olan konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yıllık artış neredeyse yüzde 40 sınırına dayandı. Yıllık yüzde 39,99'a ulaşan konut grubu, yıllık enflasyona tam 4,84 puanlık etki yaptı.
Aylık tabloya bakıldığında konut grubundaki fiyatların yüzde 2,71, ulaştırma fiyatlarının ise yüzde 2,79 arttığı kaydedildi. Bu ivmelenmenin aylık enflasyona katkısı ulaştırmada 0,49 puan, konutta ise 0,33 puan olarak hesaplandı. Ulaştırmada yıllık artışın yüzde 35,10 olduğu vurgulandı ve bu grubun yıllık enflasyona faturası 5,96 puan olarak ifade edildi.
Gıdada Etiketler Düştü Mü?
Tüketici harcamalarında en yüksek ağırlığa sahip üç ana gruptan biri olan gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık fiyat artışı yüzde 27,62 seviyesinde tutundu. Yıllık bazda 6,73 puanlık en büyük katkı yine bu gruptan gelse de, aylık bazda yüzleri güldüren nadir kalemlerden biri oldu.
Eylül ayında gıda ve alkolsüz içecek fiyatları bir önceki aya göre yüzde 0,20 oranında geriledi. Bu düşüşün aylık enflasyona etkisi eksi 0,05 puan olarak tabelalara yansıdı.
Çekirdek Enflasyonda Son Durum
İşlenmemiş gıda, enerji, alkollü içkiler ve tütün ile altın gibi oynak kalemleri dışarıda bırakan çekirdek enflasyon rakamlarına da dikkat çekildi. Eylülde aylık yüzde 2,01 artış kaydedilen çekirdek enflasyonun, yıllık yüzde 29 oranında yükseldiği belirtildi. Yılbaşından bu yana yaşanan artış yüzde 23,40 olurken, on iki aylık ortalamalara göre yükseliş yüzde 30,80 olarak gerçekleşti.
TÜFE kapsamında takip edilen 174 alt sınıfın fiyat hareketleri incelendiğinde, 133 kalemdeki etiketlerin değiştiği ve fiyatların yükseldiği görüldü. Sadece 35 alt sınıfta fiyatlar gerilerken, 6 alt sınıfta herhangi bir oynama yaşanmadı.
