Öncelikle mavi Kart nedir, bilgi verelim;
Mavi Kart, Türk vatandaşlığından izinle çıkan ve büyük çoğunluğu yurt dışında yaşayan vatandaşlarımıza veriliyor.
Bu kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası değişmiyor, nüfus kayıtları Mavi Kartlılar Kütüğüne aktarılıyor ve bu kayıtlar devletin sisteminden sorgulanabiliyor.
Kanun, belirli istisnalar dışında kart sahiplerine Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlanma imkânı tanıyor; bu hakların kullanılmasında kartın gösterilmesi yeterli sayılıyor.
Buna rağmen, özellikle yaz aylarında sıla-i rahim için ülkemize gelen Mavi Kart sahipleri, telefon hattı açtırmak ya da kaybolan veya kullanılamaz hâle gelen SIM kartlarını yenilemek istediklerinde operatör bayilerinden geri çevriliyor.
Turkcell, Vodafone ve Türk Telekom bayilerinde kendilerinden T.C. kimlik kartı isteniyor, Mavi Kart kimlik belgesi olarak kabul edilmiyor ve mevzuatta yapılan değişiklikler gerekçe gösterilerek yeni SIM kart verilemeyeceği söyleniyor.
Konuya ilişkin kendisine çok sayıda şikâyet ulaştığını belirten Yeneroğlu, “Bugün bir telefon hattı yalnızca konuşmak için değil; e-Devlet’e girmek, bankacılık işlemi yapmak, hastane randevusu almak, ulaşım ve ödeme uygulamalarını kullanmak için de gerekli. Sim kartını tekrar çıkaramayan insan, Türkiye’de birçok işini göremez hale geliyor. Doğdukları topraklara gelen vatandaşlarımızın bir telefon hattı için çaresiz bırakılması kabul edilemez.” ifadelerini kullandı.
‘GÜVENLİ VE UYGULANABİLİR BİR DOĞRULAMA YOLU BİR AN ÖNCE BELİRLENMELİ’
Sorunun nereden kaynaklandığını anlatan Yeneroğlu, “Yeni kurala göre hat açılabilmesi için kimliğin elektronik olarak doğrulanması, yani çipli kimlik kartının cihaza okutulması gerekiyor. Mavi Kart’ta ise çip bulunmuyor. Yabancılar için ayrı bir yol öngörülmüş; ancak o yol da Göç İdaresi kayıtları ve yabancı kimlik numarası üzerinden işliyor. Oysa Mavi Kart sahiplerinin yabancı kimlik numarası yok; T.C. kimlik numaraları duruyor ve kayıtları Göç İdaresinde değil, nüfus idaresinde tutuluyor. Yani bu vatandaşlarımız ne birinci yoldan ne de ikinci yoldan yararlanabiliyor; tam anlamıyla iki arada bir derede kalmış durumdalar.” dedi.
Kimlik doğrulamanın güçlendirilmesinin, dolandırıcılığın ve sahte hat kullanımının önlenmesinin gerekli olduğunu vurgulayan Yeneroğlu, “Kimse bu tedbirlere itiraz etmiyor. İtiraz ettiğimiz, kanunla kendilerine haklar tanınmış mavi kartlıların bu tedbirlerin arasında unutulmuş olmasıdır. Devletin elinde bu kişilerin kaydı zaten var; Mavi Kartlılar Kütüğü sorgulanabiliyor. Yapılması gereken, bu vatandaşlarımız için güvenli ve uygulanabilir bir doğrulama yolunun bir an önce belirlenmesidir.”
BAKAN ABDULKADİR URALOĞLU’NA ŞU SORULAR…
1. Bakanlığınıza, Mavi Kart sahibi kişilerin abonelik, kayıp, hasarlı veya yedek SIM kart temininde sorun yaşadığına ilişkin ulaşan başvuru ve şikâyet sayısı kaçtır?
2. Haziran 2026 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeler kapsamında mavi kartlıların hukuki durumu nasıl değerlendirilmektedir? Bakanlığınız veya Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından işletmecilere bu konuda yazılı bir görüş, genelge ya da talimat iletilmiş midir? İletilmişse içeriği nedir?
3. Mavi Kart, elektronik doğrulama kabiliyeti bulunmadığından TEKB veya YAKB niteliği taşımamakta; Kimlik Doğrulama Yönetmeliği’nin 6/A maddesindeki istisna ise 6458 sayılı Kanunda tanımlanan yabancı kimlik numarasına dayanmaktadır. Yabancı kimlik numarası bulunmayan, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası muhafaza edilen mavi kartlıların kimliği hangi usulle doğrulanacaktır? Bu husus mevzuatta açıkça düzenlenmiş midir?
‘DÜZENLEME HAZIRLANIRKEN MAVİ KARTLILAR İÇİN BİR ETKİ ANALİZİ YAPILDI MI?’
4. Söz konusu yönetmelik değişiklikleri hazırlanırken mavi kartlılar bakımından bir düzenleyici etki analizi yapılmış mıdır? Hazırlık sürecinde İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Dışişleri Bakanlığı ve Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı ile istişarede bulunulmuş mudur?
5. Mavi Kartlılar Kütüğünün Kimlik Paylaşımı Sistemi üzerinden sorgulanabildiği dikkate alındığında; Mavi Kart ibrazı, Kimlik Paylaşımı Sistemi sorgusu ve görüntülü ya da biyometrik doğrulama birlikte kullanılmak suretiyle mavi kartlılara özgü bir doğrulama usulü öngörülmesi değerlendirilmekte midir?
MAVİ KART NEDİR?
Mavi Kart, doğumla Türk vatandaşı olup izinle vatandaşlıktan çıkanlara ve çocuklarına tanınan sosyal ve ekonomik hakları koruyan resmi bir belgedir.
Türkiye'de çalışabilme ve mülk edinebilme…
Miras, seyahat ve yatırım kolaylıkları…
Sosyal güvenlik haklarından yararlanma gibi hakları devam eder.
Ancak, Mavi Kart sahibi olanların;
Seçme ve seçilme hakkı bulunmaz,
Askerlik yükümlülükleri yoktur…
Devlet memuru olarak da atanamazlar…
