Arap ülkelerinin borç tablosu açıklandı! İlk 10 ülke belli oldu

Arap dünyasında kamu borçlarının büyüklüğü, ülkelerin mali durumlarını yeniden gündeme taşıdı. Açıklanan verilere göre Suudi Arabistan, Mısır ve Birleşik Arap Emirlikleri toplam borç tutarında ilk üç sırada yer aldı.

Ancak ülkelerin borç miktarları ile ekonomik büyüklüklerine oranla taşıdıkları yük arasında belirgin farklılıklar bulunuyor. Suudi Arabistan en yüksek kamu borcuna sahip olmasına rağmen borcunun milli gelire oranı yüzde 31,8 seviyesinde kaldı. Sudan'da ise bu oran yüzde 204,4'e ulaştı.

EN BORÇLU 10 ARAP ÜLKESİ BELLİ OLDU

2025 yılı verilerine göre kamu borcu en yüksek 10 Arap ülkesi şöyle sıralandı:

En yüksek kamu borcuna sahip 10 Arap ülkesi

2025, milyar ABD doları

Toplam borç tutarında Suudi Arabistan ilk sırayı alırken milli gelire oranla en yüksek borç yükünün Sudan, Libya ve Bahreyn'de bulunduğu görüldü.

SUUDİ ARABİSTAN VE MISIR BORÇ MİKTARINDA İLK İKİ SIRADA

Suudi Arabistan: Ülkenin kamu borcu 2025 yılı sonunda 405,1 milyar dolara çıktı. Bir önceki yıl 324,2 milyar dolar olan borç yaklaşık yüzde 25 arttı. Toplam yükümlülüğün 251,6 milyar dolarını iç borçlar, 153,5 milyar dolarını dış borçlar oluşturdu. İç borcun payı yüzde 62, dış borcun payı yüzde 38 olarak hesaplandı. Borcun milli gelire oranı ise yüzde 31,8 oldu.

Mısır: Kamu borcu 388 milyar dolara ulaşan Mısır, listenin ikinci sırasında yer aldı. Borcun milli gelire oranı yüzde 86,8 olarak kaydedildi. Bütçe kapsamındaki iç borç 268,3 milyar dolar, dış borç ise 76,4 milyar dolar oldu. Dış borcun yaklaşık yarısı çok taraflı finans kuruluşlarından alınan kredilerden, yüzde 38'i uluslararası tahvillerden oluştu. Genel yönetim borcunun bütçe kapsamını aşan 43,3 milyar dolarlık kısmı ekonomik kamu kuruluşlarının net yükümlülüklerinden kaynaklandı.

Birleşik Arap Emirlikleri: Toplam kamu borcu 208,1 milyar dolar olarak hesaplandı. Borcun milli gelire oranı yüzde 33,9 seviyesinde gerçekleşti. Ülkenin borç rakamlarına federal hükümetin yanı sıra emirlik yönetimlerinin yükümlülükleri de dahil edildi. Federal yönetimin yerel borcu 7,3 milyar dolar olurken 2021-2024 döneminde dört işlemle toplam 10 milyar dolarlık uluslararası tahvil ihraç edildi. Bu nedenle federal yönetimin borç rakamları tek başına ülkenin toplam kamu borcunu göstermiyor.

Cezayir: Kamu borcu 150,3 milyar dolar, borcun milli gelire oranı ise yüzde 52,1 olarak belirlendi. Borçlanmanın büyük bölümü ülke içindeki kaynaklardan karşılandı. Devam eden bütçe açıklarının kamu maliyesi üzerindeki baskıyı artırdığı belirtildi. Ülkenin toplam dış borcunun milli gelire oranı yüzde 0,8 düzeyinde kaldı. Ancak bu veri kamu dışındaki sektörlerin yükümlülüklerini de kapsıyor.

Irak: Toplam kamu borcu 139,4 milyar dolar olan Irak, beşinci sırada yer aldı. Borcun milli gelire oranı yüzde 52,8 olarak hesaplandı. Irak Merkez Bankasının daha dar kapsamlı verilerinde iç borç 69,6 milyar dolar seviyesinde bulunuyor. Bunun 35,2 milyar dolarlık kısmını merkez bankasının kamuya yönelik alacakları oluştururken kalan yükümlülükler arasında krediler, hazine bonoları ve tahviller bulunuyor.

SUDAN, LİBYA VE BAHREYN'DE BORÇ YÜKÜ MİLLİ GELİRİ AŞTI

Fas: Ülkenin kamu borcu 2025 yılı sonunda 125,4 milyar dolara yükseldi. Borcun milli gelire oranı yüzde 66,6 olarak açıklandı. Toplam borcun 92,6 milyar doları iç piyasadan, 32,8 milyar doları ise dış kaynaklardan sağlandı. Böylece iç borçların toplam yükümlülükler içindeki payı yaklaşık yüzde 74 oldu. Dış borçların yüzde 64,4'ü Euro, yüzde 27,2'si ise dolar cinsinden kaydedildi.

Katar: Kamu borcu 93 milyar dolara ulaşan Katar'da borcun milli gelire oranı yüzde 42,4 seviyesinde gerçekleşti. İç borç 43,5 milyar dolarla toplamın yüzde 46,8'ini oluştururken dış borç 49,5 milyar dolarla yüzde 53,2 pay aldı. Katar, yılın son çeyreğinde uluslararası piyasalarda 4 milyar dolarlık tahvil ve sukuk ihracı gerçekleştirdi. Aynı dönemde yaklaşık 1,3 milyar dolarlık borç ödemesi yaptı.

Sudan: Toplam kamu borcu 80,9 milyar dolar olan Sudan, listenin sekizinci sırasında yer aldı. Ancak borcun milli gelire oranı yüzde 204,4'e ulaşarak ilk 10 ülke arasındaki en yüksek seviyeye çıktı. Ülkedeki kamu borcu, yıllık ekonomik üretimin iki katını aştı. Devam eden savaş nedeniyle ekonomik faaliyetler ve istatistik çalışmaları olumsuz etkilenirken kamu borcuna ilişkin son gerçekleşmiş verinin 2021 yılına ait olduğu belirtildi. Bu nedenle 2025 rakamları tahminlere dayanıyor. Sudan, uluslararası değerlendirmelerde borç yükümlülüklerini yerine getiremeyen ülkeler arasında bulunuyor.

Bahreyn: Kamu borcu 70,6 milyar dolar olarak tahmin edilen Bahreyn'de borcun milli gelire oranı yüzde 144,3 oldu. Daha dar kapsamlı verilere göre merkez bankasından sağlanan finansman hariç iç borç 16,7 milyar dolar, dış borç ise 42,3 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Dış borcun yaklaşık 7,4 milyar dolarlık bölümünü Körfez Kalkınma Programı kapsamındaki finansmanlar oluşturdu. İç ve dış borç rakamlarının toplam kamu borcunun altında kalmasının, merkez bankasından yapılan borçlanmaların bu hesaplamaya dahil edilmemesinden kaynaklandığı belirtildi.

Libya: Listenin son sırasında bulunan Libya'nın kamu borcu 67,1 milyar dolar olarak hesaplandı. Borcun milli gelire oranı ise yüzde 153,8 seviyesine ulaştı. Ülkedeki kamu yükümlülüklerinin tamamının yerel para birimi üzerinden kaydedildiği ve borçların merkez bankasının elinde bulunduğu bildirildi. Söz konusu borçlara faiz uygulanmazken belirlenmiş bir geri ödeme takvimi de bulunmuyor. Borçların idari işlemler yoluyla tasfiye edilebileceği ifade ediliyor. Libya'da ekonomik verilerin güncellenmesi ve milli gelir hesaplamalarındaki belirsizlikler nedeniyle borç oranlarının değişebileceği belirtiliyor.

Arap ülkelerinin kamu borçlarına ilişkin veriler, toplam borç miktarı ile borcun ekonomik büyüklüğe oranının farklı sonuçlar ortaya koyduğunu gösterdi. Suudi Arabistan ve Mısır toplam borçta ilk iki sırayı paylaşırken Sudan, Libya ve Bahreyn'de kamu borçlarının milli geliri aşması dikkat çekti.