Türkiye genelinde gayrimenkul alım satım işlemlerinde uygulanan denetimler artırıldı. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülen yeni sistem sayesinde, tapu harcı maliyetini düşürmek amacıyla ev satış bedellerini piyasa değerinden daha düşük gösterenler tespit edilerek cezai işlem uygulanıyor. İşlem sayılarındaki düşüşe karşın tapu harcı gelirlerinde yaşanan artış, denetimlerin piyasaya yansımasını gösteriyor.
SATIŞLAR DÜŞTÜ HARÇ GELİRLERİ ARTTI
2026 yılının ilk çeyreğine ait gayrimenkul satış istatistikleri belli oldu. Yılın ilk üç ayında Türkiye genelinde 628 bin 255 taşınmaz el değiştirdi. İşlem sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,5 oranında geriledi. Taşınmaz satışlarındaki bu azalmaya karşın, elde edilen tapu harcı geliri yüzde 73,6 oranında artış göstererek 51 milyar 800 milyon liraya yükseldi. Sektör uzmanları bu gelir artışının, tapuda beyan edilen satış bedellerinin artık gerçek piyasa değerlerine uygun şekilde bildirilmesinden kaynaklandığını belirtiyor.
DİJİTAL SİSTEMLERLE YAKIN TAKİP
Gelir İdaresi Başkanlığı, tapuda gösterilen rakamların doğruluğunu teyit etmek için kurumlar arası dijital veri paylaşımını kullanıyor. İnceleme sürecinde alıcı ve satıcı arasındaki banka para transferleri kontrol ediliyor. Taşınmazların güncel değerini ortaya koyan ekspertiz raporları inceleniyor. İnternet üzerindeki gayrimenkul satış platformlarında yer alan ilan fiyatları ile tapudaki beyanlar karşılaştırılarak tespitler yapılıyor.
ALICI VE SATICIYA YÜZDE 100 CEZA UYGULANIYOR
Gerçekleşen satış tutarı ile tapuda beyan edilen rakam arasında bir fark bulunması halinde cezai işlemler başlıyor. Tespit edilen eksik harç bedeli taraflardan tahsil ediliyor. Eksik ödenen vergi tutarı kadar, yani yüzde 100 oranında vergi ziyaı cezası kesilerek yasal gecikme faizi işletiliyor. Mevcut düzenlemeler kapsamında hem alıcı hem de satıcı ortaya çıkan bu mali yükümlülüklerden ortaklaşa sorumlu tutuluyor.
GEÇMİŞ YILLAR İÇİN PİŞMANLIK HAKKI BULUNUYOR
Maliye ekiplerinin gerçekleştirdiği incelemeler sadece yeni yapılan satışları kapsamıyor. Geçmiş dönemlere ait tapu kayıtları ve işlemler de denetime tabi tutuluyor. Geçmişte yaptığı satışta eksik bildirimde bulunduğunu anlayan mükellefler için bir düzeltme imkanı sunuluyor. Vatandaşlar pişmanlık hükümleri kapsamında başvuru yaparak kayıtlarını güncelleyebiliyor. Belirlenen şartları taşıyan başvurularda herhangi bir vergi cezası kesilmiyor, sadece eksik tutarın ve faizinin ödenmesi talep ediliyor.
