Orta Doğu’daki savaşın etkisi enerji piyasalarında hissedilmeye devam ediyor. Türkiye’de akaryakıt fiyatları bu dalgadan doğrudan etkilenirken, uzmanlardan peş peşe uyarılar geliyor. Sektörde uzun yıllar üst düzey görevlerde bulunan Özdilek Coşkun’un değerlendirmeleri, sadece pompa fiyatlarını değil, vatandaşın günlük yaşamını da yakından ilgilendiriyor. Artan maliyetlerin zincirleme şekilde raflara yansıması bekleniyor. Yaşanacak zamlar hakkında ise Milli Gazete geçtiğimiz gün manşetiyle bu konuya vurgu yapmıştı.
MOTORİN FİYATLARI NEDEN YÜKSELİYOR?
Akaryakıt piyasasında fiyatların nasıl belirlendiğine ilişkin önemli bir detaya dikkat çekildi. Coşkun, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarının yalnızca Brent petrol üzerinden şekillenmediğini ifade etti. İtalya Cenova piyasasındaki CIF Med fiyatı ile döviz kurunun belirleyici olduğu aktarıldı.
Cenova piyasasında fiyatların 1471 dolar seviyesine çıkarak son 30 yılın zirvesine ulaştığı kaydedildi. Brent petrolün ise 110-120 dolar bandında seyrettiği belirtildi. Savaşın sürmesi halinde bu rakamın 160-170 dolar seviyesine çıkabileceği öngörüsünde bulunuldu.
Türkiye’de motorin fiyatlarının 85-90 TL, hatta 100 TL seviyelerine ulaşabileceği vurgulandı.
EŞEL MOBİL SİSTEMİNİN ETKİSİ
Devletin zamları yumuşatmak adına ÖTV’den feragat ettiği mekanizmanın hayati önemine dikkat çeken Özdilek Coşkun, mevcut tabloya dair çarpıcı bir örnek verdi. İstanbul'da motorinin halihazırda 71 TL civarında satıldığını hatırlatan Coşkun, "Eşel mobil olmasa, yılbaşındaki 13-14 TL'lik ÖTV yükü eklenecekti ve fiyat halihazırda 85 TL'yi bulmuş olacaktı" ifadesini kullandı. Bu sistemin fiyatları bir nebze frenlediği kaydedilirken, Cenova piyasasında fiyatların son 30 yılın zirvesi olan 1471 dolara ulaştığına dikkat çekildi.
ZİNCİRLEME ZAM AÇIKLAMASI: EKMEK, SU, ULAŞIM
Motorin fiyatlarındaki yükselişin sadece akaryakıtla sınırlı kalmayacağı ifade edildi. Coşkun, artışın ekonominin geneline yayılacağına dikkat çekti.
Açıklamasında şu ifadeleri kullandı: "Toplu taşımaya zam gelecek, su fiyatları artacak, ekmek fiyatları yükselecek. Antalya'daki domates bile İstanbul'a motorinle taşınıyor. Nakliye maliyetleri arttıkça esnaf da sanayici de fiyatları yeniden hesaplayacak ve bu artış nihai tüketiciye yansıyacak."
Bir diğer yandan Avrupa’daki KDV indirimi uygulamalarına ilişkin değerlendirmede de bulunan Coşkun, "Vergilerden feragat etmek tamamen siyasi bir karar. Hükümetin ekonomi politikalarına bağlı." ifadelerini kullandı.
