Ortadoğu'da aylardır süren kanlı çatışmaların ardından diplomasi masasında sıcak saatler yaşanıyor. 10 Ekim 2025'te yürürlüğe giren ilk aşama ateşkesine rağmen sahada beklenen olmadı; İsrail'in ihlalleri ve insani yardım kısıtlamaları nedeniyle bölgede kafalar karışık. Silahların tamamen susması ve ikinci aşamaya geçilmesi için gözler Kahire'den gelen son dakika açıklamalarına çevrildi.
Kahire'de kritik zirve
Hamas'ın Batı Şeria sorumlusu Zahir Cebbarin başkanlığındaki heyet ile İslami Cihad Genel Sekreteri Ziyad Nehhale başkanlığındaki heyet, Mısır'ın başkenti Kahire'de kritik bir toplantı gerçekleştirdi. Filistinli gruplar arasındaki ortak çalışmanın geliştirilmesi ve meşru hakların geri kazanılması için çabaların süreceği vurgulandı.
Görüşme esnasında Hamas Siyasi Büro Başkanı Halil el-Hayye ile Ziyad Nehhale arasında bir telefon görüşmesi de gerçekleştirildiği aktarıldı. Liderlerin, Filistin halkına desteğin kesintisiz sürmesi ve Gazze'deki saldırıların bir an önce son bulması gerektiğine dikkat çektiği kaydedildi.
Masadaki tek başlık Gazze değildi. İşgal altındaki Batı Şeria ve Kudüs'te tırmanan gerilim, İsrail'in hız verdiği Yahudileştirme faaliyetleri ile Filistinli tutuklulara yönelik hak ihlalleri de detaylıca ele alındı. Uluslararası toplumun sessizliğinin, İsrail'in ihlallerini sürdürmesine zemin hazırladığı ifade edildi.
Ulusal komite göreve hazır mı?
Toplantının ardından yapılan ortak açıklamada, İsrail'in Gazze'deki öldürme ve suikastlar dahil tüm saldırılarını durdurması, Şerit'ten tamamen çekilmesi ve acil toparlanma sürecinin başlatılması çağrısı yapıldı. Vatandaşların tüm temel ihtiyaçlarının vakit kaybetmeden bölgeye ulaştırılması gerektiği belirtildi.
Haber merkezlerine ulaşan bildiriye göre, Gazze'nin idaresi için oluşturulan ulusal komitenin bir an önce sahaya inerek vatandaşlara yönelik sorumluluklarını üstlenmesi istendi.
Öte yandan Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi de idari boşluğa yer vermemek adına kurumsal ve operasyonel hazırlıklarını tamamladığını duyurdu.
Trump ve Mladenov'dan silah bırakma açıklaması
Bölgede kalıcı barış için yürütülen müzakerelerde ikinci aşamanın yol haritası da netleşmeye başladı. Gazze Barış Kurulu Yüksek Temsilcisi Nickolay Mladenov, Hamas'ın ayrıntılı bir yol haritasını kabul ettiğini açıklamıştı.
Sürecin en çok tartışılan başlığına dair bir çıkış da Washington'dan geldi. ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Barış Kurulunun Hamas ve Gazze'deki diğer silahlı grupların silahlarını bırakması konusunda anlaşmaya vardığını duyurdu.
İkinci aşama için şartlar ne?
Arabulucuların ikinci aşamanın tamamlanmasına yönelik sunduğu önerilere olumlu yaklaştığını bildiren Hamas cephesinde ise temkinli bir bekleyiş var. İlk aşama anlaşmasının 10 Ekim 2025'te yürürlüğe girmesine rağmen İsrail'in sahadaki operasyonlarını ve ambargoyu sürdürmesi, Filistinli grupların şartlarını sertleştirmesine yol açtı.
Hamas; İsrail'in saldırıları durdurmasının ve üzerinde mutabakata varılan hususlara ilişkin net bir takvim oluşturulmasının temel şart olduğunu bildirdi. İkinci aşamanın sahadaki uygulamasının, İsrail'in birinci aşamadaki yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmesine bağlı olduğu vurgulandı.
