Vitrinlerde ve e-ticaret platformlarında sıkça karşılaşılan "yüzde 70 indirim", "son saatler", "kaçırılmayacak fırsat" gibi kampanyalar artık daha yakından izlenecek. Ticaret Bakanlığı'nın 1 Ağustos itibarıyla hayata geçireceği yeni düzenleme ile tüketiciyi yanıltan reklam ve ticari uygulamalara yönelik denetimlerin artırılması hedefleniyor. Düzenleme; gerçeği yansıtmayan indirim oranları, yapay zekâ destekli yanıltıcı reklam içerikleri ve tüketicinin satın alma kararını etkilemeye yönelik ticari uygulamaları kapsıyor.
DÜRÜST TİCARET HEM ESNAFI HEM TÜKETİCİYİ KORUR
Piyasalarda güven ortamının sağlanmasının temel şartlarından biri, ticaretin şeffaf ve dürüst kurallar çerçevesinde yürütülmesi olarak gösteriliyor. Gerçek dışı indirim kampanyaları kısa vadede bazı işletmelere avantaj sağlasa da uzun vadede tüketicinin piyasaya olan güvenini zedeliyor. Bunun yanında kurallara uygun faaliyet gösteren işletmeler de haksız rekabetle karşı karşıya kalıyor.
SAHTE İNDİRİMLER MERCEK ALTINA ALINACAK
Son yıllarda özellikle çevrim içi alışverişlerde bir ürünün satış fiyatının önce yükseltilip ardından yüksek indirim uygulanmış gibi gösterilmesi en fazla şikâyet edilen uygulamalar arasında yer alıyor. Bunun yanı sıra "stoklar tükeniyor", "yalnızca bugün geçerli" veya "sepette ekstra indirim" gibi gerçeği yansıtmayan ifadelerin de tüketiciyi acele karar vermeye yönlendirdiği belirtiliyor. Yeni düzenlemeyle bu tür uygulamaların daha sıkı şekilde incelenmesi bekleniyor.
YAPAY ZEKÂ DESTEKLİ REKLAMLAR DA İNCELEME KAPSAMINDA
Yapay zekâ teknolojilerinin reklam sektöründe yaygınlaşmasıyla birlikte tüketiciyi yanıltabilecek yeni yöntemler de gündeme geldi. Gerçek kullanıcı deneyimi izlenimi veren sahte yorumlar, dijital ortamda hazırlanan kişi görüntüleri ve gerçeği yansıtmayan tanıtım içerikleri de yeni dönemde denetime tabi tutulacak. Böylece tüketicilerin eksik ya da yanlış bilgilerle alışveriş yapmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
ETKİN DENETİM VE CAYDIRICI YAPTIRIM VURGUSU
Tüketiciler, düzenlemeyi olumlu bir adım olarak değerlendirirken uygulamanın başarısında denetimlerin sürekliliğinin belirleyici olacağına dikkat çekiyor. Reklam Kurulu tarafından uygulanacak yaptırımların caydırıcı olması kadar, kuralları ihlal eden uygulamaların hızlı şekilde tespit edilmesi de önem taşıyor. Böylece hem tüketicilerin mağduriyetinin önüne geçilmesi hem de dürüst ticaret anlayışıyla faaliyet gösteren işletmelerin korunması hedefleniyor.
TİCARİ AHLAK VE HELAL KAZANÇ VURGUSU
Ekonomistler ve piyasa uzmanları, sağlıklı bir ekonomik düzenin yalnızca fiyat dengesiyle değil, güven ve ticari ahlak ilkeleriyle ayakta kalabileceğine dikkat çekiyor. Tüketiciyi yanıltmayan, emeğin karşılığını esas alan ve haksız kazançtan uzak duran bir ticaret anlayışının hem piyasalara hem de toplumsal güvene katkı sunduğu belirtiliyor. Bu kapsamda helal kazancın; dürüstlük, şeffaflık ve adil rekabet ilkeleriyle mümkün olabileceği ifade edilirken, aldatıcı reklam ve yanıltıcı satış yöntemleriyle elde edilen kazançların ticari ahlakla bağdaşmadığı vurgulanıyor. Bu nedenle yeni düzenleme, yalnızca hukuki yaptırımları artıran bir adım değil, ticarette dürüstlük ve helal kazanç anlayışını güçlendirecek önemli bir düzenleme olarak değerlendiriliyor.
