Mutfakların vazgeçilmezi olan kırmızı ve beyaz et ürünlerinde tüketiciyi koruyacak ve tağşişin önüne geçecek en kapsamlı mevzuat adımı hayata geçirildi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan “Türk Gıda Kodeksi Et, Hazırlanmış Et Karışımları ve Et Ürünleri Tebliği Bugün yayınlanan Resmi Gazete’de resmen yürürlüğe girdi.
KASAPTA HAZIR KIYMA YASAKLANDI, DÖNER 3 GRUBA AYRILDI
Tebliğ kapsamında büyükbaş ve küçükbaş karkas etlerinin birbiriyle, kanatlı türlerinin de kendi aralarında harmanlanmasına izin verilirken, bunun dışındaki türlerin karıştırılması yasaklandı. Mekanik ayrılmış kırmızı etin ürünlerde kullanımı tamamen engellendi. Çiğ et ve kıymaya mevzuat istisnaları hariç hiçbir gıda katkı maddesi, organik ya da inorganik bileşen katılamayacak.
Perakende kasap ve marketlerde hazır kıyma devri kapandı. İşletmelerde hazırlanmış et karışımı olarak yalnızca pişmemiş köfte ile Kilis tava ve kâğıt kebabı gibi yöresel ürünler günlük üretilip satılabilecek. Bunların dışındaki tüm kıyma ve karışımlar sadece tüketicinin gözü önünde ve talebi üzerine anında çekilecek. Çiğ kanatlı etleri ise ambalajı bozulmadan satılacak, parçalama yalnızca müşterinin isteğiyle kasada yapılacak.
Kıymadan üretilen köfte ve burgerlerde et proteini en az yüzde 10 olurken, yağ oranı yüzde 25'i, tuz yüzde 2'yi geçemeyecek. Soya, nişasta ve protein tozu dolgu maddesi olarak kullanılamayacak. Döner ise “yaprak döner”, “kıyma döner” ve “yaprak-kıyma döner” olarak üç sınıfa ayrıldı. Yaprak döner sırf yaprak etten yapılacak. Kıyma dönerde en az yüzde 10 yaprak et, en fazla yüzde 90 kıyma bulunabilecek. Yaprak-kıyma dönerde ise en az yüzde 60 yaprak et, en fazla yüzde 40 kıyma yer alacak. Dönerde yağ en fazla yüzde 25, tuz en çok yüzde 2, toplam et proteini ise en az yüzde 12 olacak. Dönerde fıstık, peynir ve yaprak dönerde diyet lifi kullanımı tamamen yasaklandı. Çiğ dönerin tezgâhtaki raf ömrü pişirme başladığı andan itibaren 12 saatle sınırlandırıldı.
SUCUK VE PASTIRMADA DOLGU MADDESİ BİTTİ, TÜTSÜLEME YASAKLANDI
Kanatlı kıymadan üretilen köfte ve burgerlerde et proteini en az yüzde 10, yağ en fazla yüzde 15, kolajen bağ doku proteini en fazla yüzde 10 ve tuz en çok yüzde 2 olacak; bu ürünler piyasaya yalnızca dondurulmuş sunulabilecek.
Şarküteri ürünlerinde çıta yükseltildi; sucukta et proteini en az yüzde 15, ısıl işlem görmüş sucukta yüzde 13 olarak belirlendi. Pastırmada çemen hariç nem yüzde 50’yi, çemen miktarı yüzde 10’u aşamayacak.
Kavurma ve kıyma kavurmada nem en fazla yüzde 45, tuz yüzde 3, yağ yüzde 30 olabilecek. Jambonda et proteini en az yüzde 13, emülsifiye et ürünlerinde ise en az yüzde 9 seviyesinde tutulacak. Isıl işlem görmüş köftede protein en az yüzde 12, dönerde yüzde 16, kanatlı dönerinde ise yüzde 18 olacak.
Sucuk, pastırma, kavurma ve kurutulmuş jambonda protein tozu, nişasta ve soya gibi dolgu maddelerinin kullanımı tamamen yasaklandı. Sucuk, pastırma, kıyma kavurma, kavurma, döner ve kanatlı dönerinde tütsüleme işlemi ile tütsü aroması kullanımı engellendi. Bu ürünlerde diyet lifi yer alamayacak, kavurmaya ise hiçbir gıda katkı maddesi katılamayacak.
ETİKETLERDE "%100 DANA ETİ" İBARESİ TARİHE KARIŞIYOR
Etikette tüketiciyi yanıltan ifadelere son verildi. Ürünlerde hayvanın tür adı açıkça yazılacak. Kıyma etiketlerinde yağ oranı ile bağ doku proteini oranı temel görüş alanında yer alacak. Çiğ kanatlı etlerinde “Pişirme sırasında merkezi sıcaklık en az 72 °C’ye ulaşmalıdır” uyarısı zorunlu tutuldu. Baş eti içeren ürünlere Baş eti içerir ibaresi basılacak. Dondurulmuş etlerde Çözündürüldükten sonra tekrar dondurulmaz uyarısı bulunacak.
