Rusya ile Batı bloğu arasındaki siyasi ve ekonomik çatışma, dijital dünyaya taşındı.
Avrupa Birliği Konseyi, Rusya’ya yönelik yaptırım listesine yeni eklemeler yapıldığını duyurdu.
Demokrasi ve hukukun üstünlüğünün zayıflatılması, sivil toplumun baskı altına alınması ve ifade özgürlüğünün kısıtlanması gibi gerekçelerle alınan karar, özellikle Rusya’nın dijital gözetim kapasitesini hedef alıyor.
- DİJİTAL ABLUKA: MAX UYGULAMASI VE VKONTAKTE HEDEFTE!
AB’nin genişletilmiş yaptırım kararında en dikkat çekici detay, "teknolojik gözetim" başlığı oldu.
Karara göre, Rusya Federal Güvenlik Servisi (FSB) denetiminde geliştirilen ve Rusya’da satılan mobil cihazlara ön yüklü olarak sunulan "Max" adlı uygulamadan sorumlu tutulan VK Company (VKontakte) ve iştiraki Communication Platform yaptırım listesine alındı.
Brüksel merkezli yetkililer, söz konusu uygulamanın Ukrayna’daki savaşı eleştiren veya Rus makamlarınca "sakıncalı" bulunan içerikleri paylaşan vatandaşları tespit etmek amacıyla kullanıldığını öne sürdü.
AB, bu hamleyle Rusya'nın bilgiye erişim ve ifade özgürlüğü alanındaki teknolojilerini "baskı aracı" olarak nitelendirdi.
- SORM SİSTEMİ VE TEKNOLOJİ ŞİRKETLERİNE YAPTIRIM!
AB'nin "gözetim teknolojileri" kapsamındaki yaptırımları sadece sosyal medya ile sınırlı kalmadı.
Rusya'da internet trafiği ve mobil iletişim ağlarının denetlenmesinde kritik rol oynayan Operatif Soruşturma Tedbirleri Sistemi (SORM) ile bağlantılı donanım ve yazılım üreten üç büyük şirket de listeye dahil edildi:
- Citadel
- VAS Experts
- Norsi-Trans
Bu şirketlerin, sivil toplum ve muhalif seslerin izlenmesinde kullanılan "gözetim altyapısını" oluşturduğu savunulurken, bu şirketlerde üst düzey yönetici konumunda bulunan 4 kişi de yaptırımlardan nasibini aldı.
- YAPTIRIMLAR NELERİ KAPSIYOR?
Alınan karar sonrası, yaptırım listesine eklenen 4 kişi ve 5 kuruluş için süreç şu şekilde işleyecek:
- Mal Varlığı Dondurma: Listedeki isimlerin AB sınırları içerisindeki tüm mal varlıkları dondurulacak.
- Fon Yasağı: Birlik üyesi ülkelerin vatandaşları ve şirketlerinin, bu kişi veya kuruluşlara herhangi bir ekonomik kaynak veya fon sağlaması yasaklandı.
- Seyahat Yasağı: Yaptırım listesindeki kişilerin AB ülkelerine giriş yapması veya Birlik topraklarından transit geçiş yapması yasaklandı.
- LİSTEDE 98 KİŞİ, 7 KURULUŞ!
Mart 2024'te devreye alınan "Rusya’ya yönelik insan hakları yaptırım rejimi" kapsamında, güncel eklemelerle birlikte yaptırım listesindeki kişi sayısı 98'e, kuruluş sayısı ise 7'ye yükselmiş oldu.
