KÜTAHYA - Kütahya‘da yaşayan ilköğretim okulu öğrencisi, depremin insanlar ve binalara verdiği zararı azaltmak amacıyla 4 bileşeni kullanarak ‘‘mukavemetli tuğla‘‘ üretmeyi başardı.
Fatih İlköğretim Okulu 6‘ncı sınıf öğrencisi Mirsad Akdemir (12), Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) Temel Eğitim Genel Müdürlüğü ile Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu‘nca (TÜBİTAK) düzenlenen ‘‘Bu Benim Eserim‘‘ proje yarışmasına, okulun Fen ve Teknoloji Öğretmeni Fatih Bozyiğit rehberliğinde hazırladığı ‘‘Bu Bir İlk; Benim Yaldeday Tuğlam‘‘ projesiyle katıldı.
Bursa‘da 7 ili kapsayan bölge elemelerinde 3 bin 214 proje arasında yapılan değerlendirmede başarılı görülen proje, gelecek ay Ankara‘da gerçekleştirilecek Türkiye finaline katılmaya hak kazandı.
Akdemir, AA muhabirine, doğanın vazgeçilmez ve önlenemez bir unsuru olan depremlerin insanlar ve binalara zararını en aza indirmeyi hedefleyerek proje fikrini oluşturduklarını söyledi.
Depremlere karşı hep binalardaki kolon ve kirişlerin güçlendirilmesi üzerinde durulduğunu belirten Akdemir, bundan farklı olarak tuğlanın mukavemetini artırmayı ele aldıklarını, bununla yalıtım etkisini güçlendirerek enerji tasarrufu da sağlamayı amaçladıklarını bildirdi.
-Mukavemetli tuğla‘‘yı 16‘ncı denemede buldu-
Akdemir, projenin çıkış noktasının, son yıllarda yıkıcı etkilere yol açan yurt içinde Marmara, Simav, Van, yurtdışında Haiti, Japonya ve Meksika depremleri olduğunu dile getirerek, şöyle konuştu:
‘‘Son yıllardaki büyük depremlerin yeryüzünde meydana getirdiği mal ve can kayıplarının yapılardan kaynaklandığını gördük. Bu konuda Dumlupınar, Pamukkale ve Muğla üniversitelerden uzmanların da görüşlerine başvurduk. Tuğlayı mukavemetli kılmak için A, B, C ve D maddelerini kullandık. Bu maddelerin isimlerini patent başvurusunda bulunulacağı için şimdilik veremiyoruz. A maddesinden yüzde 70, B maddesinden yüzde 10, C maddesinden yüzde 8, D maddesinden yüzde 12 oranında bir karışım elde ettik. Böylece en uygun sonuca ulaştık. Her deneme sonucunda mukavemet ölçümü yaptık ve bu oranları 16‘ncı deneme sonunda bulduk.‘‘
Akdemir, Türk Standartları Enstitüsü (TSE) standartlarına göre bir tuğlanın mukavemeti 23,5 Newton/milimetrekareyken, ürettikleri tuğlanın dayanıklılığının 26 Newton/milimetrekare olduğunu kaydetti.
Normal standartlardaki tuğlanın piyasa değerinin 30 kuruş, ürettiği tuğlanın maliyetinin ise 45 kuruş olduğunu anlatan Akdemir, seri üretime geçilirse ürettikleri tuğlanın maliyetinin 30 kuruşun altına düşebileceğini dile getirdi.
Bozyiğit ise projenin 5 ayda tamamlandığını ifade ederek, ‘‘Öğrencimiz tuğlanın adını kendisi verdi. Yaldeday, ‘yüksek agregalı depreme dayanıklı‘ ibaresinin kısaltması. Agrega, kum veya çakıl karışımını ifade ediyor. Bu taşları mikserde öğütüp küçülterek harca koydu ve 86 bin proje arasından ilk 100‘e girmeyi başardı. Öncelikle yerel yönetimler, daha sonra Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yetkilileriyle görüşerek depreme karşı dayanıklı tuğlanın binalarda kullanılmasını önereceğiz‘‘ dedi.
Okul Müdürü İdris Işıklı, okulda projelere uygun ortamlar oluşturmaya çalıştıklarına işaret ederek, başarılarından dolayı Akdemir ve öğretmenini tebrik etti.
