Bilimsel çalışmalar sınır tanımıyor…
Şimdi de Türk mühendislerin geliştirdiği akıllı kolye 55 milyon hastaya umut oldu…
Nasıl mı? Bazı ayrıntıları verelim;
Türk mühendisler Dilara Türkeş ve Emir Alapala, Alzheimer hastalarının hafızasını koku yoluyla desteklemek için 'ReminiScent' adını verdikleri akıllı bir kolye geliştirdi.
Proje, 2026 James Dyson Ödülü'nde Türkiye birincisi seçilerek 4 Kasım'da düzenlenecek dünya finalinde ülkeyi temsil edecek.
Babaannesinin Alzheimer sürecine şahit olan genç mühendisler, hafızayı koku duyusu üzerinden desteklemeye odaklandı.
55 MİLYONDAN FAZLA ALZHEİMER HASTASI BULUNUYOR
Babaannesinin Alzheimer sürecine şahit olan genç mühendisler, hafızayı koku duyusu üzerinden desteklemeye odaklandı.
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre dünya genelinde 55 milyondan fazla Alzheimer hastası bulunuyor ve her yıl yaklaşık 10 milyon yeni vaka ekleniyor.
İŞTE PROJENİN ÇIKIŞ NOKTASI
Projenin çıkış noktası ise Dilara Türkeş'in babaannesinin yaşadığı zorlu hastalık süreci oldu.
Türkeş, hafızanın zamanla silikleşmesine karşı ne yapabileceklerini düşünürken koku duyusuna odaklandıklarını söylüyor.
Emir Alapala ise lise yıllarında kullandıkları bir parfümün kokusunu yıllar sonra duyduklarında anıların zihinde canlanmasının kendilerine ilham verdiğini belirtiyor.
Bilimsel araştırmaların da kokunun beyindeki hafıza merkezini hızla uyardığını doğrulaması üzerine proje başlatıldı.
Kolyedeki 16 milimetrelik devre, düzenli aralıklarla soğuk koku buharı salgılayarak tamamen otonom çalışıyor.
16 MİLİMETRELİK DEVRE
Kolyedeki 16 milimetrelik devre, düzenli aralıklarla soğuk koku buharı salgılayarak tamamen otonom çalışıyor.
Hastanın boynunda taşıyabileceği ergonomik yapıda tasarlanan kolyenin üzerinde hastanın adı, kan grubu ve yakınının iletişim numarası yer alıyor.
Cihaz, 16 milimetrelik kompakt bir devreye sığdırıldı ve düzenli aralıklarla soğuk koku buharı salgılayarak tamamen otonom biçimde çalışıyor.
HEDEFTE BAŞKA HANGİ PROJE VAR?
Proje sayfasında, sistemin ultrasonik atomizasyonla ve saatte bir kısa süreli mikro dozlar halinde çalıştığı belirtiliyor.
Genç mühendisler, yarışmanın ardından yatırımcı desteğiyle cihazı seri üretime geçirmeyi hedefliyor.
Ekibin sonraki adımları arasında hastaların kaybolma riskine karşı konum takibi eklemek de yer alıyor.
ALZHEİMER HASTALIĞI NEDİR?
Alzheimer, hafıza, düşünme ve günlük yaşam becerilerinin zamanla azalmasına yol açan ilerleyici bir beyin hastalığıdır.
Alzheimer Belirtileri
• Yakın geçmişteki olayları ve yeni bilgileri unutma
• Aynı soruları tekrar sorma
• Bilinen yerlerde yön bulma güçlüğü
• Günlük basit işleri (yemek yapma, giyinme) yapmakta zorlanma
• Kişilik ve davranış değişiklikleri (sinirlilik, şüphecilik)
Nedenleri ve Risk Faktörleri
• Beyinde anormal protein birikimlerinin (amiloid ve tau) hücre ölümüne yol açması
• En büyük risk faktörü 65 yaş ve üstü ileri yaştır
• Ailede Alzheimer öyküsü (genetik yatkınlık)
• Kafa travmaları, uyku bozuklukları ve hareketsiz yaşam tarzı
Evreleri nelerdir?
• Erken Evre: Hafif unutkanlıklar ve yeni bilgileri öğrenmede zorluk başlar.
• Orta Evre: Kafa karışıklığı belirginleşir, günlük işlerde başkasının yardımı gerekir.
• İleri Evre: Hasta yakınlarını tanıyamaz hale gelir ve tamamen başkasının bakımına bağımlı olur.
