Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi'nde Türkiye'nin tamamına aynı yardım modelinin uygulanması yerine yerel koşulların dikkate alınması planlanıyor. Bunun için Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı tarafından çalışmalar yürütülüyor.
İl ve ilçe bazında yapılan etki analizlerinde hanelerin ekonomik koşulları ve temel harcama kalemleri inceleniyor. Çalışmanın ekim ayında tamamlanmasının beklendiği belirtiliyor. Böylece hangi bölgede kira, gıda, enerji veya ısınma gibi giderlerden hangisinin daha fazla öne çıktığının tespit edilmesi amaçlanıyor.
HER İLE AYNI VATANDAŞLIK MAAŞI VERİLMEYECEK Mİ?
GETAD'ın mevcut planlamasında bölgesel farklılıklar önemli bir yer tutuyor. Örneğin yüksek kira giderlerinin bulunduğu bir bölgede barınma desteğinin daha fazla önem taşıması, enerji ve ısınma maliyetlerinin yüksek olduğu başka bir bölgede ise farklı bir destek kaleminin öne çıkması değerlendiriliyor.
Bu yaklaşımın temelinde, düşük gelirli ailelerin aynı ekonomik koşullarda yaşamaması bulunuyor. Hanelerin gelir seviyeleri benzer olsa bile kira, gıda veya enerji giderleri yaşanılan yere göre değişebiliyor. Yeni modelde sosyal yardımın bu farklılıkları dikkate alması hedefleniyor.
HANGİ DESTEKLER GETAD KAPSAMINDA OLACAK?
Çalışmalarda kira, gıda, enerji ve ısınma desteği öne çıkan yardım alanları arasında bulunuyor. Ancak hangi desteğin hangi haneye verileceği konusunda nihai uygulama kurallarının henüz tamamlanmadığı görülüyor.
Destek türünün belirlenmesinde ailenin gelir durumu kadar yaşadığı bölgenin koşulları ve söz konusu giderin hane bütçesindeki ağırlığının dikkate alınması planlanıyor. Bu nedenle aynı gelir grubunda bulunan iki farklı hanenin farklı yardım kalemlerinden yararlanması mümkün olabilecek.
İL VE İLÇE ANALİZLERİ NE ZAMAN TAMAMLANACAK?
Vatandaşlık maaşı hazırlığındaki il ve ilçe düzeyindeki etki analizlerinin ekim ayında tamamlanması bekleniyor. Çalışmaların sonucunda bölgelerin ihtiyaç haritasının ortaya çıkarılması ve 2027 uygulamasına yönelik kaynak planlamasına temel oluşturması amaçlanıyor.
Analizlerin tamamlanması tek başına ödemelerin hemen başlayacağı anlamına gelmiyor. 2027 bütçesinin TBMM sürecinin tamamlanması ve gerekli görülürse mevzuat düzenlemelerinin yapılması gerekiyor. Bu nedenle kesin ödeme takvimi için sonraki aşamaların tamamlanması bekleniyor.
