SGK tarafından emekli aylığının geç bağlanması veya eksik ödenmesi nedeniyle yaşanan uyuşmazlıklara ilişkin dikkat çeken bir Yargıtay kararı gündeme geldi. Yaşlılık aylığının geç bağlandığını ileri süren bir sigortalının açtığı davayı inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, faiz başlangıç tarihinin belirlenmesinde önemli bir noktaya dikkat çekti. Karara göre faiz hesabında, SGK'ye tahsis işlemlerini tamamlaması için tanınan 3 aylık yasal süre dikkate alınacak.
Emeklilik işlemlerinin gecikmesi nedeniyle aylığını zamanında alamayan vatandaşları yakından ilgilendiren bir yargı kararı ortaya çıktı. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, yaşlılık aylığının bağlanması, eksik ödenen tutarların hesaplanması ve bu alacaklara uygulanacak faizin başlangıcı konusunda dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.
Dava süreci, bir sigortalının Temmuz 2018 itibarıyla yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespit edilmesini istemesiyle başladı.
Davacı ayrıca kendisine ödenmediğini belirttiği aylıkların en yüksek mevduat faiziyle birlikte SGK'den tahsil edilmesini talep etti.
Emeklileri ilgilendiren Yargıtay kararında süreç nasıl başladı?
Davanın görüldüğü ilk derece mahkemesi, sigortalının Ekim 2018 itibarıyla yaşlılık aylığına hak kazandığına hükmetti.
Mahkeme ayrıca Nisan 2019'a kadar eksik ödendiği belirlenen tutarların yasal faiziyle birlikte tahsil edilmesine karar verdi.
SGK, ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yoluna başvurdu. Ancak kurumun başvurusu Bölge Adliye Mahkemesi tarafından reddedildi.
Dosyanın temyize taşınmasıyla uyuşmazlık bu kez Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin önüne geldi.
Yargıtay kararı bozdu
Dosyayı inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, ilk derece ve istinaf sürecinde verilen kararı bozdu.
Yargıtayın üzerinde durduğu noktalardan biri, sigortalıya ödenmesi gereken aylığın miktarının nasıl belirleneceğiydi.
Yüksek Mahkeme, SGK'nin ilgili birimlerinden net aylık miktarını gösteren resmî bilgi ve belgeler getirtilmeden yalnızca bilirkişi raporuna dayanılmasını uygun bulmadı.
Böylece SGK ile yaşlılık aylığı konusunda yaşanan uyuşmazlıklarda hesaplama yapılırken kurum kayıtlarının ve resmî belgelerin dosyaya alınmasının önemi de vurgulanmış oldu.
Eksik ödeme döneminde Mayıs 2019 ayrıntısı
Yargıtayın bozma kararındaki bir başka önemli konu ise eksik ödemelerin hangi tarih aralığı için hesaplanacağı oldu.
Sigortalıya Mayıs 2019'da yeniden aylık bağlandığı dikkate alınarak eksik ödeme döneminin buna göre belirlenmesi gerektiği ifade edildi.
Yargıtay, hesaplamanın Ekim 2018 ile Mayıs 2019 arasındaki dönem dikkate alınarak yapılması gerektiğini belirtti.
Dolayısıyla yalnızca aylığın miktarı değil, alacağın hangi dönemi kapsadığı konusunda da yeniden değerlendirme yapılması gerektiğine hükmedildi.
SGK’nın geç bağladığı emekli aylığında faiz ne zaman başlar?
Kararın emekliler açısından en dikkat çeken noktalarından biri faizin hangi tarihten itibaren işletileceği oldu.
Yargıtay, ilgili mevzuat kapsamında SGK'ye tahsis işlemlerinin tamamlanması için 3 aylık yasal süre tanındığına dikkat çekti.
Bu değerlendirmeye göre, şartların oluşması durumunda geç bağlanan aylıklar nedeniyle faiz talep edilebilse de faiz başlangıcı doğrudan kişinin emeklilik aylığına hak kazandığı ilk tarih olarak kabul edilmeyecek.
Faiz hesabında SGK'ye tanınan 3 aylık yasal sürenin sona erdiği tarih esas alınacak.
Emeklilik hakkının doğduğu gün ile faiz başlangıcı aynı olmayabilir
Kararın öne çıkan sonucu tam olarak bu noktada ortaya çıkıyor.
Bir sigortalının yaşlılık aylığı almaya hak kazandığı tarih ile geciken ödemeye ilişkin faizin işlemeye başlayacağı tarih birbirinden farklı olabilecek.
Yargıtayın değerlendirmesi doğrultusunda SGK'nin işlemi sonuçlandırması için mevzuatın tanıdığı süre hesaba katılacak. Kuruma tanınan 3 aylık sürenin dolmasının ardından faiz başlangıcı gündeme gelecek.
Bu nedenle geç bağlanan her emekli aylığında, yalnızca emeklilik hakkının kazanıldığı tarihe bakılarak faiz hesabı yapılması doğru olmayacak.
Bilirkişi hesabında SGK belgeleri önem taşıyor
Yargıtay kararındaki bir diğer önemli ayrıntı da alacak miktarının hesaplanma yöntemi oldu.
Mahkemelerde emeklilik aylığı uyuşmazlıklarında bilirkişi incelemesi yapılabilse de SGK kayıtlarının ve kurumdan alınacak resmî aylık bilgilerinin dosyaya kazandırılması gerektiğine dikkat çekildi.
Yargıtay, somut uyuşmazlıkta SGK birimlerinden net aylık tutarına ilişkin bilgi ve belgeler temin edilmeden doğrudan bilirkişi hesabına gidilmesini usule uygun görmedi.
Bu nedenle dosyada hem alacak döneminin hem aylık miktarının hem de faiz başlangıcının yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varıldı.
