Türkiye genelinden uzun süredir tarım hakkında kullanılan tanımlama hayvan piyasasında kullanılmaya başlandı. Tarlada bedava, markette ateş pahası cümlesi hayvan piyasası için kullanılmaya başlandı.
Besicinin ahırından çıkan hayvanın fiyatı, büyükşehirlerin beton otoparklarına ulaşana kadar adeta lüks tüketim ürününe dönüşüyor Pazar piyasasını takip ederken, Anadolu’dan yola çıkmaya hazırlanan üreticinin beklentisi değişti
Doğu Anadolu’dan İstanbul’a doğru yola çıkacak bir tırın maliyeti, 2026 yılı mazot fiyatları ve otoyol zamlarıyla birlikte 90 bin lirayı geçmiş durumda
Bu tablo, her hayvanın sırtına daha şehre girmeden 3-4 bin liralık ek bir yol faturası yüklendiği belirtiliyor.
BÜYÜKŞEHİR GİRİŞİNDE MALİYET DUVARI
Kurban bayramında yola çıkan ve stres ve sıcaklık nedeniyle hayvanlarda görülen %5’lik canlı fire, besicinin cebinden çıkan ilk gizli maliyet olarak kaydedildi. Ancak asıl şok, İstanbul’un kapılarında yaşanıyor. Avrupa Yakası gibi Ari bölgelerde bir çadır parselinin sadece 15 günlük kirası 120 bin liradan başlarken, bazı özel alanlarda bu rakamın 200 bin lirayı aştığı vurgulandı. Çadırın demiri, brandası ve bakıcının konaklama giderleri de eklenince, bir üreticinin daha siftah yapmadan cebinden çıkan rakam 150 bin liraya ulaşıyor.
RAKAMLAR ARASINDAKİ UÇURUM KORKUTUYOR
Pazardaki fiyat makası, hem alıcıyı hem satıcıyı düşündüren cinsten. Erzurum, Kars veya Amasya’dan çıkan 600 kilogramlık bir büyükbaşın üreticideki fiyatı 145-175 bin lira arasında değişirken, aynı hayvan İstanbul’da 240-350 bin lira bandına çıkıyor.
Küçükbaş piyasasında da durum farklı değil:
-
Üretici Fiyatı (50 kg): 11.000 - 13.000 TL
-
İstanbul Fiyatı (50 kg): 22.000 - 25.000 TL
ARACI ZİNCİRİ VE YER PARASI KISKACI
Kurbanlık fiyatlarındaki bu önlenemez yükselişte aracıların başrol oynadığına dikkat çekildi. Köylerden nakit parayla hayvan toplayan tüccarlardan, pazar yerlerinde belediye ihalelerini kapatıp üreticiye yüksek fiyatla yer pazarlayan yer tahsisçilerine kadar her el, maliyeti yukarı çekiyor.
İstanbul’da durma maliyeti, Erzurum’daki bir yıllık yem paramı geçti diyen üretici Hüseyin Demir, fırsatçıların kurban pazarının kapısında beklediğini ifade etti.
Amasyalı besici Salih Aktaş ise, "Koyun İstanbul’a gelene kadar binen 10 bin liralık farkın tek kuruşu bizim kârımız değil; nakliyeci ve çadır sahibi kazanıyor" dedi
