Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi (ESAM) tarafından düzenlenen geleneksel Çarşamba Konferansları’nda bu hafta İran’ın Ankara Büyükelçisi Muhammed Hasan Habibullahzade konuk oldu. Habibullahzade, “İran’ın Haklı Savaşı, Bölgesel-Küresel Etkileri ve Adil Yeni Bir Dünya” başlıklı sunumunda, İran ile ABD ve İsrail arasında yaşanan gerilimine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
“SALDIRAN DEĞİL, KENDİNİ SAVUNAN TARAFIZ”
Habibullahzade, İran’ın savaşın başlatıcısı olmadığını vurgulayarak, “Biz saldıran taraf değiliz, fiili bir tehdide karşılık veren tarafız” ifadelerini kullandı. Uluslararası hukuka atıfta bulunan Habibullahzade, “Güç kullanımı yasaktır ancak meşru müdafaa hakkı bir istisnadır. Bu çerçevede biz sadece kendimizi savunduk” dedi.
“ORTA DOĞU’DA GÜVENLİK İTHAL EDİLEMEZ”
Bölgesel güvenlik konusuna değinen Habibullahzade, dış müdahalelerin kalıcı çözüm üretmediğini belirterek, “Orta Doğu’da güvenlik ithal edilemez. Onlarca yıldır süren dış müdahaleler krizleri çözmedi, aksine derinleştirdi” diye konuştu.
“BU SAVAŞ BÖLGE İÇİN CİDDİ BİR UYARI”
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik hamlelerinin bölge ülkeleri açısından önemli bir uyarı niteliği taşıdığını belirten Habibullahzade, “Bu savaş, istikrarsızlığın ne kadar hızlı yayılabileceğini gösteriyor” dedi. Habibullahzade, “Yaşananlar yalnızca askeri bir çatışma değil, aynı zamanda bölgesel güvenlik mimarisindeki kırılmanın göstergesidir” değerlendirmesinde bulundu.
“HEGEMONYA İLE BAĞIMSIZLIK KARŞI KARŞIYA”
Konuşmasında çatışmanın arka planına da değinen Habibullahzade, “Bu süreçte bir yanda hegemonya, diğer yanda bağımsızlık anlayışı vardır” diyerek, İran’ın bağımsız politikalarının bazı küresel güçlerin çıkarlarıyla çeliştiğini ifade etti.
“BU SAVAŞIN ARDINDA STRATEJİK NEDENLER VAR”
İsrail’in bölgedeki stratejik hedeflerine değinen Habibullahzade, “İsrail, stratejik üstünlüğünü korumak için bağımsız güçleri zayıflatmaya çalışıyor” ifadelerini kullandı. ABD’nin de bu sürece destek verdiğini belirten Habibullahzade, “Bu savaşın arkasında jeopolitik ve stratejik nedenler vardır” dedi.
“GÜVENLİK BAŞKA ÜLKELERE EMANET EDİLEMEZ”
Habibullahzade, bölgesel güvenliğin dış aktörlere bırakılmaması gerektiğini vurgulayarak, “Güvenlik başka ülkelere emanet edilemez. Bölge ülkeleri kendi güvenliğini birlikte inşa etmelidir” diye konuştu. İran’ın bu süreçte yalnızca meşru müdafaa hakkını kullandığını yineleyen Habibullahzade, bu yaklaşımın uluslararası hukukla da uyumlu olduğunu ifade etti.
“GÖÇ BEKLENTİSİ GERÇEKLEŞMEDİ”
Savaş sürecine ilişkin kamuoyunda dile getirilen göç iddialarına da değinen Habibullahzade, “İran’dan büyük bir göç dalgası olacağı söyleniyordu ancak bu gerçekleşmedi. Tam tersine, birçok vatandaşımız ülkesine dönerek destek verdi” dedi. İran’ın köklü geçmişine dikkat çeken Habibullahzade, “İran binlerce yıllık medeniyete sahip. Bu tarihsel birikim, dış tehditlere karşı güçlü bir direnç oluşturuyor” ifadelerini kullandı.
