Dekatlon içinde sürat, beceri ve kaba kuvvet gerektiren atletizm branşlarının yer aldığı bir etkinliktir. Dekatlonda toplam 10 pist ve saha yarışı bulunur. Bu da yarışmanın peş peşe iki gün içinde başlayıp biteceği anlamını taşır. Atletler gösterdikleri performansa göre değerlendirilir.
Dekatlonda atletlerin gösterdiği performansları değerlendirmek için Uluslararası Atletizm Federasyonları Birliği puan cetveli kullanılır. Atletin belirli bir branşta aldığı puan tek başına önemli değildir. Tüm müsabaka bittikten sonra 10 branşta alınan toplam puana göre sonuç belirlenir.
Dekatlon Nasıl Bir Spor?
Dekatlon, 10 yarışın 2 güne bölündüğü bir spor etkinliğidir. İlk gün yapılan yarışlarda atletlerin hızı ve kuvvetini ölçecek etkinlikler düzenlenir. İkinci gün ise dayanıklılık ve teknik beceriye yönelik sınavlar yapılır. Atletler tüm branşlarda yarışıp en yüksek puanı toplamayı amaçlar.
Dekatlonun 1. günüde yapılan yarışma dalları şunlardır:
- 100 metre
- Uzun atlama
- Gülle atma
- Yüksek atlama
- 400 metre
Dekatlonun 2. günüde yapılan yarışma dalları şunlardır:
- 110 metre engelli
- Disk atma
- Sırıkla atlama
- Cirit atma
- 1500 metre
Dekatlon Tarihçesi
Dekatlonda yapılan yarışların tarihi Antik Çağ Olimpiyatlarına kadar uzanır. Milattan önce 708 yılda yapılan bu olimpiyatlarda yapılan yarışlar günümüzdekinin aksine spor odaklı değildi. Dini açıdan bir sorumluluk olan bu oyunlar toplam 5 disiplinden meydana gelirdi. Söz konusu disiplinler sırasıyla cirit atma, uzun atlama, güreş, disk atma ve sürat koşusu şeklindeydi.
Modern yapıda bildiğimiz 10 oyunluk dekatlonun oynanması ise 1884 ABD şampiyonlarında gerçekleşti. O dönem amatör bir şekilde oynanan dekatlonun resmi bir spor müsabakası haline gelmesi ileriki tarihte yaşandı. İsveç Kralı 5 Gustov döneminde yapılan 1912 Olimpiyatlarında ilk kez profesyonel olarak dekatlon oynandı. O günden günümüzde kadar 10 dallık dekatlon klasik bir hal aldı.
Dekatlon çıktığı günden bu yana 2. Dünya Savaşı ve 2020 küresel salgınında ertelenmesinin dışında her daim oynanan bir spor oldu. Olimpiyatlarda dekatlon 983 ile 1991 yılları arasında dört senede bir olacak şekilde düzenlenirdi. 1991 yılından günümüze kadar olan süreçte ise iki senede bir olacak şekilde yapılır oldu. Bu süre atletlere form tutma imkânı ve izleyicilere kısa sürede izleme şansı sundu.
Dekatlonda Rekor Kıran Atletler Kimlerdir?
Dünya dekatlon rekorunun güncel sahibi Ashton James Eaton’dır. Eaton sahip olduğu rekoru 2016 Rio Olimpiyatlarında kırdı. Art arda ikinci kere dünya şampiyonu olan Eaton tüm disiplinlerde toplam 9.045 puan alarak ulaşılması güç bir başarıya imza attı. Rekor öncesinde Çekyalı Roman Sebrle’e aitti.
Türk atletler arasında en yüksek puanı alma rekoru Alper Kasapoğlu’na aittir. Kasapoğlu sahip olduğu rekoru Amerika Birleşik Devletleri’nde düzenlenen Üniversiteler Arası Atletizm Yarışması’nda elde etti. Tüm disiplinlerde toplam 7.757 puan almayı başaran Kasapoğlu güncel rekorun sahibidir.
Dekatlon Kelimesinin Kökeni Nedir?
Dekatlon dilimize Fransızcadan geçmiş bir kelimedir. Dilimize uyarlanan dekatlon kelimesi için özel bir çeviri bulunmaz. Bu nedenle günlük hayatta yazıldığı gibi okunur. Özellikle atletizm ile ilgili olan kişiler tarafından bu kelimenin anlamı merak edilir.
Türk Dil Kurumu’na göre dekatlon kelimesi çeşitli atletizm yarışmalarının genel adıdır. Bu yarışmaların içinde gülle atma, uzun atlama, yüksek atlama, cirit atma, sırıkla yüksek atlama ve disk atma yer alır. Aynı zamanda koşular da dekatlona dahildir.
