Bizde üç kez referandum yapıldı. Birincisi 1982 Anayasası ve Kenan Evren‘in Cumhurbaşkanlığının onaylanmasına ilişkindi. Karşı görüş belirtilmesi bile yasaktı, yüzde 92 evet çıktı.
Askeri yönetimin, silahların gölgesinde yapılan bir referandumdan bile çekinmesi, Evren‘in kendi cumhurbaşkanlığını tam anlamıyla "araya sıkıştırması" referandumun ne kadar hassas bir iş olduğunu gösteriyor. Başbakan‘ın öngördüğü referandumda halka söylenecek olan şudur: Ben ülkeyi eski koşullarda yönetemiyorum, yönetmek için yeni kurallara ihtiyacım var ve senin bu onayı vermeni istiyorum... Eğer halkın buna cevabı "vermiyorum" olursa Başbakan‘ın söylediği gibi hükümetin istifa etmesi zorunlu değildir, ama böyle temel bir konuda halktan destek alamamış bir yönetimin de yerinde durması siyaseten mümkün değildir...
AKP‘nin anayasa değişikliği paketini bir hükümet tasarısı değil, AKP‘nin önerisi olarak gündeme getirmesinin nedeni anlaşılıyor ki "hayır" çıkması durumunda hükümetin "değişikliği biz yapmadık AKP yaptı" diyebilmesini sağlamak. Ama bu kurnazlık olayın esasını değiştirmez. Hazırlanan anayasa değişikliği paketinin boyutu ne olursa olsun, referandumda "hayır" çıkması durumunda hükümetin yerinde durması mümkün değildir.
