Okulların açılmasına sayılı günler kala öğrencilerin beslenme sorunu yeniden gündeme geldi. Türkiye Okul Yemeği Koalisyonu tarafından yayımlanan yazılı açıklamada, devlet okullarının neredeyse tamamında öğrencilere ücretsiz öğle yemeği verilmediğine dikkat çekildi. Koalisyon, milyonlarca çocuğun okula aç gittiğini belirterek okul yemeğinin sosyal yardım kapsamında değil, çocukların temel hakkı olarak ele alınması gerektiğini vurguladı.
OKUL KANTİNİ DEĞİL, YEMEKHANE GEREKİYOR
Koalisyon, yeni eğitim-öğretim yılı öncesinde okul kantin fiyatlarının gündeme taşınmasının sorunun özünü gözden kaçırdığını belirtti. Açıklamada, okulların temel bileşenlerinden birinin kantinler değil yemekhaneler olması gerektiği ifade edildi.
Gün boyunca eğitim gören ve okul bahçelerinde hareket halinde olan çocukların öğle öğününde yeterli kalori ve besin değerine sahip gıdalara erişmesi gerektiği belirtilirken, MEB’e bağlı özel okullar ile bazı devlet okullarında yemek verilmesine rağmen devlet okullarının neredeyse tamamında bu uygulamanın bulunmadığı kaydedildi.
15 MİLYON ÖĞRENCİ İÇİN ÜCRETSİZ YEMEK
Türkiye Okul Yemeği Koalisyonu, okul öncesinden lise son sınıfa kadar devlet okullarında eğitim gören yaklaşık 15 milyon çocuğa bir öğün ücretsiz yemek verilmesinin kamu harcamalarının sınırlı bir bölümüne karşılık geleceğini bildirdi.
Koalisyonun açıklamasında, söz konusu uygulamanın 2025 yılı kamu harcamalarının yaklaşık yüzde 1,5’ine denk geldiği belirtilirken, okul yemeği programlarının sağlık, eğitim ve ekonomik verimlilik açısından çok yönlü kazanımlar sağlayacağı ifade edildi.
“AÇLIK, ÖĞRENMENİN ÖNÜNDEKİ EN YIKICI ENGELLERDEN”
Çocukların beslenme yetersizliğinin yalnızca bir yoksulluk meselesi olmadığına dikkat çekilen açıklamada, sorunun eğitimde fırsat eşitliği ile çocukların sağlık ve gelişim haklarını doğrudan etkilediği belirtildi. Koalisyon, açlığın öğrenmenin önündeki en sessiz ancak en yıkıcı engellerden biri olduğunu vurgulayarak, aç karnına sınıfa giren bir çocuğun eğitim hakkının kâğıt üzerinde var olsa bile fiilen sekteye uğradığı değerlendirmesinde bulundu. Uluslararası uygulamalara da dikkat çekilen açıklamada, ücretsiz okul yemeği programlarının çocukların okula devamını artırdığı, bilişsel gelişimi desteklediği ve toplumsal eşitsizliklerin kuşaktan kuşağa aktarılmasının azaltılmasına katkı sağladığı belirtildi. Bu programlara yatırılan her 1 doların ülkeler açısından 7 ila 35 dolar arasında ekonomik geri dönüş sağlayabildiği ifade edildi.
TÜRKİYE KOALİSYONA ÜYE DEĞİL
Finlandiya, Brezilya, Hindistan ve Kenya gibi ülkelerde okul yemeği programlarının uzun yıllardır uygulandığını belirten Koalisyon, Türkiye’nin ise Uluslararası Okul Yemekleri Koalisyonu’na üye olmadığına dikkat çekti. Fransa, Finlandiya ve Brezilya’nın eş başkanlığını yürüttüğü, Dünya Gıda Programı’nın da sekretaryasını üstlendiği Uluslararası Okul Yemekleri Koalisyonu’nun 118 ülkeyi bir araya getirdiği belirtilen açıklamada, Türkiye’nin de söz konusu koalisyona üye olması çağrısı yapıldı.
“ÜCRETSİZ YEMEK TEMEL HAKTIR”
Türkiye Okul Yemeği Koalisyonu, siyasi iktidar başta olmak üzere tüm karar alıcıları, yerel yönetimleri, eğitim paydaşlarını ve kamuoyunu çocukların beslenme hakkının güvence altına alınması için kalıcı adımlar atmaya çağırdı. Koalisyon, her çocuğun her gün ücretsiz, sağlıklı ve güvenli okul yemeğine ve temiz suya erişiminin sürdürülebilir bir kamu politikası haline getirilmesini istedi. İlk aşamada tüm devlet okullarını kapsayacak bir sistem kurulması gerektiği belirtilirken, okul yemeği politikasının eğitim, sağlık, sosyal koruma, yerel tarım ve iklim politikalarıyla birlikte ele alınması gerektiği kaydedildi.
