Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), son dönemde belediyelere yönelik operasyonların hız kazanması, mutlak butlan davası ve parti içi tartışmalar devam ederken dikkat çeken bir ara seçim formülü geliştirdi. Erken seçim baskısını artırmak amacıyla iki aşamalı olarak hayata geçirilmesi hedeflenen planın ilk aşamasında milletvekili istifalarıyla ara seçim gündeme gelecek; sonuç alınmazsa, güçlü olduğu belediyelerde meclis üyelerinin toplu istifası yoluyla yerel seçimler hedeflenecek.
OPERASYONLARDAN SONRA STRATEJİ DEĞİŞTİ
CHP, 31 Mart yerel seçimlerinin ikinci yılına Bursa Büyükşehir Belediyesi’ne yönelik operasyonla girdi. Türkiye’nin dördüncü büyükşehri olan Bursa’nın Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey’in ailesiyle birlikte gözaltına alınması, parti içinde yeni bir siyasi yol haritası tartışmasını beraberinde getirdi. Bu gelişmenin ardından CHP yönetimi, Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun tutuklandığı 19 Mart sürecinden sonra parti içinde “en son seçenek” olarak konuşulan ara seçim formülünü yeniden gündeme aldı.
ÖZGÜR ÖZEL: “ÇOK İDDİALI BİR HAMLEMİZ DAHA OLACAK”
CHP Genel Başkanı Özgür Özel, Bozbey’in gözaltına alınmasının ardından parti genel merkezinde düzenlediği basın toplantısında iktidarın “rakibini tasfiye etme stratejisi” izlediğini söyledi ve erken seçim çağrısını yineledi. Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş’tan randevu isteyeceğini açıklayan Özel, ara seçim için siyasi zemin oluşturulması gerektiğini belirterek, “Genel seçim sandığını getirmek için her yolu deneyeceğiz. Ara seçimle ilgili Meclis Başkanı’nın da alması gereken bir tutum var. Bu kararın alınması ve güvencenin ortaya çıkmasıyla birlikte çok iddialı bir hamlemiz daha olacak” ifadelerini kullandı. Özel, İstanbul üzerinden bir örnek vererek, “AKP kabul ediyorsa İstanbul Büyükşehir’de belediye meclis üyelerimizi birlikte istifa ettirip hemen seçim başlatırız” dedi.
İLK HEDEF: MİLLETVEKİLİ ARA SEÇİMİ
Kulislerde konuşulanlara göre, CHP’nin planının ilk aşamasında milletvekili istifalarıyla ara seçim zorlanması yer alıyor. Anayasa’nın 78. maddesine göre TBMM’de milletvekilliği sayısının yüzde 5’ine denk gelen 30 sandalyenin boşalması halinde ara seçim yapılması gerekiyor. Meclis’te şu anda ölüm ve istifalar nedeniyle 8 milletvekilliği boş bulunuyor. Bu nedenle CHP’nin en az 22 milletvekilini istifa ettirerek ara seçim şartlarını oluşturmayı planladığı belirtiliyor. Ancak milletvekili istifalarının geçerli sayılması için Meclis Genel Kurulu’nun kabul kararı gerekiyor. Bu nedenle süreçte parlamentodaki çoğunluğu elinde bulunduran iktidarın tutumu belirleyici olacak.
İKİNCİ AŞAMA: BELEDİYE MECLİSLERİNDE İSTİFALAR
Edinilen bilgilere göre CHP’nin üzerinde çalıştığı ikinci seçenek ise belediye meclislerinde toplu istifalar yoluyla yerel seçimlerin yenilenmesini zorlamak. Mahalli İdareler Seçimi Kanunu’na göre, belediye meclisi üyelikleri herhangi bir nedenle boşalır ve yedeklerin de getirilmesine rağmen meclis üye sayısı üye tam sayısının yarısının altına düşerse, seçimlerin yenilenmesi gerekiyor. CHP kurmayları, özellikle partinin belediye meclisinde “tulum çıkardığı” yerlerde bu yöntemin uygulanabileceğini ifade ediyor. Bu kapsamda bazı büyükşehir ve ilçe belediyelerinin gündeme gelebileceği belirtiliyor.
MUHALEFETTEN DESTEK ARANACAK
CHP yönetiminin, iki aşamalı ara seçim planı için muhalefet partileriyle de temas kuracağı konuşuluyor. Parti kurmayları, bu hamlelerin Türkiye’yi yeniden seçim atmosferine sokacağını ve iktidar üzerinde siyasi baskı oluşturacağını savunuyor. CHP kulislerinde yapılan değerlendirmelerde, bu stratejinin aynı zamanda iktidarın “seçimden kaçtığı” algısını güçlendirebileceği ifade ediliyor.
OPERASYONLAR GENİŞLEYEBİLİR Mİ?
Parti kulislerinde, belediyelere yönelik operasyonların genişleyebileceği yönünde endişeler de dile getiriliyor. Bazı CHP yöneticileri, sürecin Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş’a kadar uzanabileceğini öne sürüyor. Buna karşın bazı parti yöneticileri ise ekonomide yaşanan kırılganlığa dikkat çekerek iktidarın yeni bir siyasi kriz riskini göze almak istemeyebileceğini savunuyor.
HANGİ ŞARTLARDA ARA SEÇİME GİDİLEBİLİYOR?
Ara seçim, iki genel seçim arasında boşalan milletvekilliği, belediye başkanlığı ve buna benzer seçimle gelinen görevler için yasalar uyarınca yapılan seçimdir. Genel seçimden 30 ay geçmedikçe ve genel seçimlere 1 yıl kala ara seçime gidilemez. Ancak bir ilin veya seçim çevresinin TBMM’de üyesi kalmaması halinde, boşalmayı takip eden 90 günden sonraki ilk Pazar günü o seçim çevresinde ara seçime gidilir. Türkiye’de TBMM’de boşalan üyelikler toplam sayının yüzde 5’ine, yani 30 milletvekili ulaşırsa ara seçimlerin 3 ay içinde yapılması zorunlu olur.
