Milyonlarca kişinin gelirini belirleyecek olan Temmuz zammı öncesi, resmi istatistiklerdeki hareketlilik mercek altına alındı. Prof. Dr. Hakkı Hakan Yılmaz tarafından gerçekleştirilen son üç yıllık veri incelemesi, çarpıcı bir durumu gözler önüne seriyor. Tespitlere göre, maaş artışlarının kesinleştiği Mayıs ve Haziran dönemlerinde resmi enflasyon, önceki dört aylık ortalamaya kıyasla yaklaşık yüzde 50 oranında düşüş gösteriyor. Yaşanan bu stratejik gerileme, doğrudan dar gelirli kesimin cebine girecek zam miktarını aşağı çekiyor.
Bütçe giderlerinde devasa sıçrama
Kamu maliyesindeki tablo ise Mayıs ayı verileriyle alarm veriyor. Geçen yılın aynı dönemine oranla merkezi yönetim bütçe giderleri yüzde 37,4 oranında yükseldi. Aynı süreçte faiz dışı harcamalardaki artış yüzde 34,8 olarak kaydedildi. Bütçe açığındaki sıçrama ise yüzde 62,5 ile rekor seviyeye ulaştı. Yılın sadece ilk beş ayında toplam ödeneklerin yaklaşık yüzde 40'lık kısmı tüketildi. Bu oran, önceki yılların ortalamasından 2-3 puan daha yüksek bir seviyeyi işaret ediyor. Öte yandan, Mayıs ayının son haftasına denk gelen dini bayram tatili sebebiyle KDV, damga vergisi ve muhtasar ödemeleri Haziran ayına kaydı. Vergi tahsilatındaki artış yüzde 26,6 seviyesinde kalarak beklentilerin altında gerçekleşti. Söz konusu ötelemenin bütçede 325 - 350 milyar TL civarında bir sapma yarattığı tahmin ediliyor.
Faiz yükü sosyal yardımları eritti
Mevcut ekonomik tablonun en ağır faturası yoksullukla mücadele alanında hissediliyor. Toplanan her 4 liralık verginin en az 1 lirası direkt olarak faiz ödemelerine aktarılıyor. Artan faiz yükü, sosyal koruma fonlarını adeta tüketmiş durumda. 2026 yılı rakamlarına bakıldığında, yoksullukla mücadele amacıyla ayrılan sosyal yardım harcamalarının bütçe içindeki payı yüzde 2,6'ya inerek son dört yılın en dip seviyesini gördü. Prof. Dr. Yılmaz, ek gelir sağlanamaması halinde Gayri Safi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYH) oranla bütçe açığının yüzde 3,5'ten yüzde 4,5'e, hatta yüzde 5'lere çıkabileceği yönünde ikazda bulunuyor. Toplu sözleşme kapsamında ikinci altı ay için yüzde 7'lik net zam belirlenmişti. Haziran enflasyonu yüzde 1,5 olarak açıklanırsa, işçi ve Bağ-Kur emeklilerine yüzde 18,4; memur ve memur emeklilerine ise yüzde 14,1 oranında zam yapılacak. Yüzde 7 sınırını aşan her bir puan, devletin maaş yükünü ciddi şekilde artıracak.