20 maddelik Gazze planını açıklayan ABD Başkanı Donald Trump, planın taraflarca kabul edilmesi halinde "savaşın" derhal sona ereceğini, İsrail'in Gazze'den kademeli olarak geri çekileceğini, Gazze'de Hamas'ın rolünün olmadığı iddia ederek yeni bir sürecin başlayacağını ve tüm esirlerin serbest kalacağını belirtti.
ABD Başkanı Trump, Beyaz Saray'da kabul ettiği İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ortak basın toplantısı düzenledi.
Trump, Beyaz Saray tarafından bugün açıklanan 20 maddelik Gazze planını tüm detaylarıyla ele aldıklarını ve taraflarca kabul edilmesi halinde söz konusu planın "barışı getireceğini" savundu.
ABD Başkanı, geçen hafta Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu marjında aralarında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da bulunduğu bazı ülke liderleriyle görüşmesinin ardından bugün de Netanyahu ile Gazze planını ele aldığını ve görüştüğü tüm liderlere ayrı ayrı teşekkür ettiğini söyledi.
Söz konusu planın taraflarca kabul edilmesi halinde uzun zamandır çözülemeyen bir krizin son bulacağını ve Orta Doğu'ya barış getireceğini savunan Trump, önerinin Hamas tarafından kabul edilmesi halinde, tüm esirlerin en fazla 72 saat içinde serbest bırakılacağını belirtti.
Bu haberi kaçırmayın
Arap ve Müslüman ülkeler taahhütte bulundu
Trump, Gazze planının nasıl işleyeceğine dair şu değerlendirmeleri yaptı:
"Bu plan, savaşın hemen sona ermesi anlamına geliyor, sadece Gazze değil, savaşın kendisi sona erecek. Arap ve Müslüman ülkeler bu plana yazılı olarak taahhütte bulundular ancak ben aslında onların sözüne güveniyorum. Bu ülkelerin Gazze'yi askerden arındırma konusunda onların sözüne güveniyorum. Bu da Hamas ve diğer tüm terör örgütlerinin askeri kapasitelerini derhal devre dışı bırakmak anlamına geliyor. Hamas'ın da buna sıcak baktığını duyuyorum, bu iyi bir şey."
İsrail kademeli olarak Gazze'den geri çekilecek
Gazze ve çevresindeki yerel güvenlik güçlerinin eğitilmesine de söz konusu ülkelerin destek olacağına işaret eden Trump, "Gazze'deki yeni geçiş yönetimiyle çalışan tüm taraflar, İsrail güçlerinin kademeli olarak çekilmesi için bir zaman çizelgesi üzerinde anlaşacaklar. İsrail aşamalı olarak çekilecek, artık ateş açmayacaklar." şeklinde konuştu.
Tony Blair detayı
ABD Başkanı Trump, planın kabul edilmesi halinde Gazze'de bir geçiş otoritesinin kurulacağını ve burada eski İngiltere Başbakanı Tony Blair gibi isimlerin de görev alacağını belirtti.
Katil Netanyahu'ya açık çek
Öte yandan Trump, Gazze'deki yeni süreçte Hamas'ın herhangi bir rolünün olmayacağını kaydederek, "Eğer Hamas anlaşmayı reddederse, Bibi, yapman gerekeni yapman için tam desteğimizi alacaksın." dedi.
"Arap ve Müslüman ortaklarımız, Gazze halkının ve tüm bölgenin yararı için adım atmaya ve taahhütlerini yerine getirmeye tamamen hazırdır. Gazze için adım atmaya ve çok şey yapmaya istekliler." şeklinde konuşan Trump, bu kapsamda bölge ülkelerinin çok önemli bir misyonu üstlenmeye hazır olduklarını vurguladı.
ABD Başkanı, Gazze halkının Hamas'sız bir geçişe onay vermesi ve Filistin yönetiminin de söz verdiği reformları yapması gerektiğini ifade ederek, bunların olmaması durumunda Filistinlilerin sadece kendilerini suçlaması gerektiğini öne sürdü.
Netanyahu'nun iki devletli çözüme karşı olduğunun altını çizen Trump, aralarında İngiltere, Fransa ve Kanada'nın da olduğu çok sayıda Batılı ülkenin Filistin'i tanımasının ise yanlış olduğunu savundu.
İbrahim Anlaşmaları'na atıf yaparak bu anlaşmanın bölgeye barış getirmek amacıyla yapıldığını savunan Trump, konuşmasının son bölümünde, "Suriye'den Lübnan'a, Suudi Arabistan'a kadar bölgedeki ülkelerdeki diğer insanlarla bir arada yaşayacaklar. Yeni bir Orta Doğu vaadi, ulaşabileceğimiz bir mesafede. Sahte bir barışa değil, gerçek barışa hiç bu kadar yaklaşmamıştık." diye konuştu.
Trump'ın sözde Gazze planı açıklandı
Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump ile işgalci İsrail rejimi Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bir araya gelmesinin ardından, Trump'ın basın açıklamasının da hemen öncesinde Trump'ın Gazze planının ayrıntılarını paylaştı.
Buna göre paylaşılan maddeler şöyle:
1. Gazze, komşularına tehdit oluşturmayan, radikalleşmeden arındırılmış ve terörden tamamen temizlenmiş bir bölge olacaktır.
2.Gazze, yıllardır fazlasıyla acı çeken Gazze halkının yararına yeniden inşa edilecektir.
3.Taraflar bu teklifi kabul ederse savaş derhal sona erecek; İsrail güçleri, rehine takası için hazırlanmak üzere üzerinde anlaşılmış hatta çekilecek. Bu süreçte tüm askeri operasyonlar — hava ve topçu bombardımanı dâhil — askıya alınacak ve muharebe hatları tamamen sabit kalacaktır.
4.İsrail bu anlaşmayı kamuoyu önünde kabul ettikten sonraki 72 saat içinde tüm rehineler hayatta olanlar ve vefat edenler iade edilecektir.
5.Tüm rehineler serbest bırakıldıktan sonra İsrail; 250 müebbet mahkûmu ve 7 Ekim 2023'ten sonra gözaltına alınan 1.700 Gazzeliyi (bu bağlamda tutuklanmış tüm kadın ve çocuklar dâhil) serbest bırakacaktır. Her bir İsrailli rehin için iade edilen cenazeye karşılık İsrail, 15 Gazzeli'nin cenazesini iade edecektir.
6.Tüm rehineler iade edildikten sonra, barışçıl bir şekilde birlikte yaşamayı kabul eden ve silahlarını bırakmayı taahhüt eden Hamas üyelerine af sağlanacaktır. Gazze'den ayrılmak isteyen Hamas üyelerine güvenli geçiş imkânı verilecektir.
7) Bu anlaşma kabul edildikten sonra Gazze'ye Ocak 2025 rehine anlaşmasında belirlenen seviyelerin altında olmayacak bir seviyede yardım akacak - günde 600 yardım tırı, kritik altyapının onarımı ve enkaz kaldırma ekipmanlarının girişine izin verilmesi.
8) Yardımlar, İsrail ve Hamas'ın müdahalesi olmadan, BM ve Kızılay tarafından, ayrıca İsrail ya da Hamas ile bağlantısı olmayan diğer uluslararası kuruluşlar aracılığıyla dağıtılacak.
9) Gazze, halkın günlük hizmetlerini sağlamakla görevlendirilecek Filistinli teknokratlardan oluşan geçici bir geçiş hükümeti tarafından yönetilecek. Komite, ABD'nin Arap ve Avrupalı ortaklarıyla istişare içinde kuracağı yeni bir uluslararası yapı tarafından denetlenecek. Bu yapı, Filistin Yönetimi reform programını tamamlayana kadar Gazze'nin yeniden inşasının finansmanına yönelik bir çerçeve oluşturacak.
10) Gazze'yi yeniden inşa etmek için modern Orta Doğu şehirleri inşa etmekte deneyimli uzmanların bir araya getirilmesini ve yatırım çekmeye, istihdam yaratmaya yönelik mevcut planların dikkate alınmasını içeren bir ekonomik plan oluşturulacak.
11) Katılımcı ülkeler tarafından müzakere edilecek indirimli gümrük vergileri ve erişim oranlarıyla bir ekonomik bölge kurulacak.
12) Gazze'den kimse zorla çıkarılmayacak; ancak ayrılmayı tercih edenlerin geri dönmesine izin verilecek. Ayrıca, Gazzeliler'in bölgede kalmaları teşvik edilecek ve orada daha iyi bir gelecek inşa etme fırsatı sunulacak.
13) Hamas'ın Gazze yönetiminde hiçbir rolü olmayacak. Tüneller de dahil olmak üzere tüm saldırı amaçlı askeri altyapının yok edilmesi ve inşa edilmesine son verilmesi taahhüt edilecek. Gazze'nin yeni liderleri komşularıyla barış içinde birlikte yaşamayı taahhüt edecek.
14) Bölgesel ortaklar, Hamas ve Gazze'deki diğer grupların yükümlülüklerine uymasını ve Gazze'nin İsrail'e ve kendi halkına tehdit oluşturmamasını sağlamak için güvenlik garantisi verecek.
15) ABD, Arap ve diğer uluslararası ortaklarla birlikte, Gazze'de güvenliği denetlemek üzere derhal konuşlandırılacak geçici bir uluslararası istikrar gücü oluşturmak için çalışacak. Bu güç, uzun vadeli iç güvenlik organı olarak görev yapacak bir Filistin polis teşkilatını kuracak ve eğitecek.
16) İsrail, Gazze'yi işgal veya ilhak etmeyecek ve elindeki mevcut bölgeleri, yerine geçen güvenlik güçleri Gazze şeridinde kontrolü ve istikrarı sağladıkça kademeli olarak teslim edecek.
17) Eğer Hamas bu teklifi geciktirir veya reddederse, yukarıdaki maddeler terörden arındırılmış bölgelerde uygulanacak ve bu bölgeler İsrail ordusu tarafından kademeli olarak uluslararası istikrar gücüne devredilecek.
18) İsrail, gelecekte Katar'a saldırı düzenlemeyeceğini kabul ediyor. ABD ve uluslararası toplum, Doha'nın Gazze çatışmasındaki önemli arabuluculuk rolünü tanıyor.
19) Halkı radikallikten arındırmak için bir süreç oluşturulacak. Bu, İsrail ve Gazze'deki bakış açılarını ve anlatıları değiştirmeyi amaçlayan dinler arası bir diyaloğu içerecek.
20) Gazze'nin yeniden inşası ilerlediğinde ve Filistin Yönetimi'nin reform programı uygulandığında, Filistin halkının arzusu olarak kabul edilen Filistin Devletine ulaşmak için güvenilir bir yolun koşulları oluşmuş olabilir.
21) ABD, İsrail ile Filistinliler arasında barış içinde bir arada yaşama konusunda siyasi bir gelecek belirlemek amacıyla bir diyalog başlatacak.
Muhabir: Haber Merkezi
