Torba yasa niteliğindeki düzenlemede banka hesaplarını başkalarına kullandıranlardan dijital delil toplama esaslarına kadar birçok kritik başlık yer alıyor. Sistem yeniden kurgulanıyor.
IBAN Mağdurlarına Geriye Dönük Yüzde 50 İndirim
Yasanın sokağa yansıyan en çarpıcı tarafı kamuoyunda "IBAN mağdurları" olarak bilinen kitleyi ilgilendiriyor. Haksız kazanç peşindeki organize çetelerin yönetici kadrosunda yer almayanlar için ceza indirimi kapısı aralandı. Sadece dijital finans kanallarını veya banka hesap bilgilerini bu şebekelere kullandırarak suça alet olan kişilerin cezaları yarı yarıya düşürülüyor.
Bu kararın en kilit noktası ise geriye dönük işlemesi. Şu anda bölge adliye mahkemeleri veya Yargıtay incelemesinde olan binlerce dosya bulunuyor. Yasanın sunduğu bu lehe hükümlerin uygulanabilmesi için söz konusu dosyalar bozulacak. Ardından yeniden değerlendirilmek üzere ilk derece yerel mahkemelere iade işlemi yapılacak.
İşkence Yapan Memura HAGB Kalkanı Kalktı
İnsan hakları ihlallerine yönelik tasarı çok sert ve net bir çizgi çekiyor. Kamu görevlilerinin işlediği eziyet, kötü muamele veya işkence suçlarında Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) mekanizması kesinlikle kullanılamayacak. Fail doğrudan hapis cezası alacak. Taviz verilmeyecek.
Adli süreçlerdeki genetik verilerin akıbeti de yasal zemine oturtuldu. Olaylardan elde edilen DNA ve genetik analiz sonuçları, kimliklerden tamamen arındırılarak özel veri tabanlarında anonim şekilde saklanıyor. Eğer sanık beraat ederse veya takipsizlik kararı çıkarsa bu hassas bilgiler anında sistemden silinecek. Mahkumiyet durumunda ise veriler yirmi yıl boyunca arşivde tutulacak. Yirmi yıllık süre bittiğinde cumhuriyet savcısının nezaretinde kalıcı imha işlemi gerçekleştirilecek.
Dijital Cihaz Aramalarına 24 Saatlik Hakim Onayı Şartı
Bilişim aygıtlarındaki arama prosedürleri bütünüyle değiştirildi. Artık şüpheli şahısların bilgisayarlarında arama yapılması ve verilerin kopyalanması için doğrudan hakim onayı aranacak. Acil müdahale gerektiren, gecikmesinde sakınca olan vakalarda savcı talimatı devreye girebiliyor. Ancak bu istisnai durumlarda dahi savcının emri en geç 24 saat içinde hakimin onayına sunulmak zorunda. Hakimden onay çıkmadığı takdirde toplanan bütün dijital deliller derhal yok edilecek.
Son olarak adli kurumların yapısı da elden geçirildi. Adli Tıp Kurumu'ndaki ihtisas kurulu üyeliklerine seçilecek isimlerde tıp alanında uzmanlık ya da doktora şartı mecburi kılındı. Danıştay cephesinde ise daire sayısının ona düşürülmesini emreden kanuni yasal süre tam dört yıl daha uzatıldı. Paket çok yakında Genel Kurul'a iniyor.
