Küresel ticaret rotalarının yeniden çizildiği 2026 yılına girerken, ABD ekonomisinin içindeki bölgesel performans farkları hiç olmadığı kadar görünür hale geldi. Fitch Ratings tarafından yapılan son analiz, yüksek politika belirsizliğinin yıl boyunca eyaletlerin ticaret hacmini şekillendirmeye devam edeceğini ortaya koyuyor. Özellikle tarifeler ve tedarik zincirlerinin yeniden yapılandırılması, teknoloji odaklı bölgelerle geleneksel sanayi bölgeleri arasındaki uçurumu derinleştiriyor.
Teknoloji Yatırımları İthalatı Uçurdu
Yapay zeka ile bağlantılı sermaye harcamalarından beslenen eyaletlerde ticaret ivmesi zirve yapmış durumda. 2025 verilerine bakıldığında, elektrikli olmayan makine ithalatı yıllık bazda yüzde 25 artarak tüm kategoriler arasında en hızlı yükselişi kaydetti. Yarı iletken ekipmanlar ve bilgi işlem altyapısına yönelik iştahın bir yansıması olarak elektrikli makineler ve elektronik ithalatında da yüzde 6'lık bir artış yaşandı. Bu talep patlaması, eyalet bazlı rakamlara şu şekilde yansıdı:
-
Nevada: Yıllık bazda yüzde 92 ile rekor ithalat artışı.
-
Arizona: Yüzde 36 artış.
-
New Mexico: Yüzde 34 artış.
-
Texas: Makine döngüsündeki yükselişle ithalatını yüzde 4 artırırken, "en büyük ihracatçı eyalet" unvanını korumayı başardı.
Otomotiv Devleri Kan Kaybediyor
Teknoloji odaklı eyaletlerdeki iyimser tablonun aksine, otomobil ve parça tedarik zincirine göbekten bağlı eyaletlerde net bir zayıflık hakim. Gümrük vergilerine karşı aşırı hassas olan bu kalemlerde ithalat, ülke genelinde yıllık yüzde 14 geriledi. Bu düşüş, sanayinin kalbi sayılan bölgelerde dengeleri altüst etti:
-
Michigan: İthalat genel toplamda yüzde 3 azalırken, otomobil parçalarındaki daralma yüzde 7'yi buldu.
-
Tennessee: Otomotiv ithalatında yüzde 24'lük devasa bir düşüş kaydedildi.
-
California: Otomobil ithalatı yüzde 14 oranında daraldı.
Sadece ithalatta değil, ihracat tarafında da benzer bir senaryo izleniyor. Michigan, Tennessee, Ohio ve Illinois gibi otomotiv ağırlıklı eyaletler düşük performans sergileyerek ihracat kaybı yaşadı. New York ise ihracatını artırmasına rağmen bu yükselişin genel bir sektör gücünden ziyade, altın ve kıymetli metaller ticaretindeki geçici yoğunlaşmadan kaynaklandığına dikkat çekildi.
Gümrük Vergileri Doğrudan Bölgesel Sonuç Doğuruyor
Fitch Ratings ABD Ekonomik Araştırmalar Başkanı Olu Sonola, eyaletler arasındaki bu tabloyu "yeni bir dönemin işareti" olarak yorumluyor. Sonola'ya göre, gümrük vergilerinin etkileri artık genel bir ekonomik veriden ziyade, bölgesel ticaret sonuçlarına çok daha doğrudan yansımaya başladı. Yapay zeka bağlantılı yatırımları arkasına alan eyaletler ekonomik şoklara karşı direnç gösterirken, otomotiv zincirlerine bağımlı kalan bölgeler politika belirsizlikleri karşısında büyük bir kırılganlık yaşıyor.