Yaşayan son Kümbet ustası

Ahlat'ın son dönem en önemli taş ustalarından olan Tahsin Kalender, UNESCO'nun ''yaşayan kültürel değerler'' listesine önerildi.

Bitlis'in Ahlat ilçesinde yaşayan ve son dönemin en önemli taş ustalarından olan Tahsin Kalender'in, UNESCO'nun ''Yaşayan Kültürel Değerler'' listesine alınması için önerildi.

Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Türkiye'de yaşayan kültürel değerlerin UNESCO'nun korumasına alınması için başlattığı çalışma çerçevesinde, Ahlat Kültür Sanat ve Çevre Vakfı'nın görüşüne başvurdu. ''Yaşayan Kültürel Değerler'' listesinin altyapı hazırlık çalışmaları kapsamında, Ahlat Kültür Sanat ve Çevre Vakfı Başkanı İlhami Nalbantoğlu'nun görüşünün Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından alındığı ve Nalbantoğlu'nun da taş ustası Tahsin Kalender'i önerdiği kaydedildi.

60 yılını taş işçiliğine adadı

82 yaşındaki 7 çocuk ve 16 torun sahibi Kalender, 82 yıllık yaşamının 60 yılını taş ustalığı yaparak geçirdi. Tahsin Kalender, yaptığı açıklamada, ilçede taş işçiliğinin gün geçtikçe kaybolmaya yüz tuttuğunu ve bunun karşısında üzüntü yaşadığını belirterek, şöyle konuştu:

''Ben ömrümü taş işçiliğine adadım. Bizim zamanımızda taş bin bir güçlükle işlenirdi. Artık ne kümbet yapan ve yaptıran kaldı ne de eskisi gibi taş ustası. Taş artık hızarlarla kesiliyor. Bizim dönemde tek tek elle yontulurdu.

Tüm şekilleri ve motifleri el yordamıyla yapardık. Makineler bu motifleri yapacak kapasitede değil. Ahlat taşına motif ancak elle verilebilir. Örneğin ilçemizdeki Erzan Hatun Kümbeti'nin her taşında farklı bir motif var. Bu ancak el sanatının eseri olabilir. Bunu makinelerle yapmak mümkün değil. Bu motiflere ancak elle incelik ve güzellik verilebilir.''

1974'de Abdurrahman Gazi Türbesi'ni inşa etti

İlçede kendisinden başka yaşayan kümbet ustasının da kalmadığını belirten Tahsin Kalender, son olarak 1974 yılında Abdurrahman Gazi Türbesi'ni inşa ettiğini ifade etti. Ahlat'ta dönemin müftüsü öncülüğünde bir dernek kurup Abdurrahman Gazi'ye bir türbe yapma kararı alındığını anımsatan Kalender, şunları dile getirdi: ''Bunun üzerine biz de işe başladık. 1974 yılında 100 lira günlükle, 110 günde bu türbeyi yaptım. Bu kümbeti Ahlat'taki diğer kümbetler gibi kare tabanlı ve piramit şeklinde inşa ettik. Biz burayı inşa ettiğimizde yine bir kubbe kalıntısı vardı. Eski kubbede kullanılan taş ponza taşıydı. Tüm kümbetlerde de hep ponza taşının kullanıldığını biliyoruz. Kubbeyi de orijinaline uygun olarak yaptık. Kümbeti 110 günde, 4 kişiyle tamamladık.''