Tuvalet eğitimi için çocuğun hazır olması gerekir

Tuvalet eğitiminde öncelikle çocuğun gelişimsel açıdan bu sürece hazır olması gerekir. Bu aşamadan sonra çocuk zihinsel olarak desteklenmeli ve adapte edilmelidir.

Bilindiği üzere bu dönem çocukların idrar kontrollerini kazanmaları için fizyolojik olarak kaslarının gelişimini tamamlamış olmaları gerekir. Bu da ancak on sekizinci aylarda kazanılır. Bu süreden önce ne kadar isteseler dahi bu alışkanlığı kazanamazlar. Bu nedenle anne babalar henüz bir buçuk ya da bir yaşındaki çocuklarına ne yapsak tuvalet eğitimi veremiyoruz diye hayıflanmasınlar. Vakti geldiğinde çocuk bu duruma adapte olacaktır. Çocuk, hem fizyolojik hem zihinsel olarak bu sürece hazır olması gerekir. Çocuk fiziksel olarak hazır olduğu halde zihinsel olarak hazır değilse bekleyin.

Neleri dikkate alacağız

Çocuk sorulan sorulara makul cevaplar verebiliyor mu?
Ev içinde belirlenen bir noktaya kadar gidebiliyor mu?
Ev içinde ailenin davranışlarını taklit edebiliyor mu?
Söylediğiniz şeylere komut verebiliyor mu?
İki yaş dönemi çocuğun tuvalet eğitimine hazır olduğu bir süreçtir. Bu dönem aile çocuğa tuvalet eğitimiyle ilgili bilgi verebilir ve yavaş yavaş çocuğu alıştırabilir. Fakat bu süre içinde çocuğun tepkilerine katı ve sert cevap verilmemelidir. Aksine anne çocuğu anlamaya çalışmalı, sevecen ve anlayışlı olmalı ve onu teşvik etmelidir. Anne kesinlikle çocuğu diğer kardeşleriyle kıyaslamamalı ve abin hiç böyle değildi sen kime benzedin" gibi ithamlarda bulunmamalıdır. Cünkü her çocuk kendine özgüdür, dolayısıyla her çocuğu kendi içinde kendi özellikleri dahilinde değerlendirmek gerekir. Eğitime başlarken çocuğun tepkilerine göre davranmak ve yönlendirmek gerekir. Eğer çocuk bu konuda direnç gösteriyorsa, tuvalet eğitimi bir süre ertelenmelidir ve bu süre içinde anne çocuğu bilgilendirmelidir.

Bir adım daha ilerlemiştir

Üç yaşına kadar tuvalet eğitimi tamamlanmalıdır. Üç yaşını bitiren bir çocuk eğer fiziksel bir sorunu yoksa, gündüzleri idrar kontrolünü yapabilir, tuvalete kendisi gidebilir.
Bazı çocuklar 5-6 yaşına kadar, ara sıra altına kaçırabilir, ancak bu sürekli hale gelmişse çocuğu doktora götürmek gerekir.
Çocuğa bilgi verin: Anne çocuğa anlayacağı bir tarzda, "küçük çocuklar tuvalete gidecek durumda olmadıklarından bezlenirler, ama yürümeye başladıklarında tuvalete gidebilirler, çünkü büyümüşlerdir. Artık sen de büyüdüğün için tuvalete gidebilirsin.." gibi açıklamalarda bulunulabilir.
Açıklık getirilebilir: Çocuğa, "tuvalet sonrası ellerimizi yıkar ve havluyla kurular sonra dışarı çıkarız..." gibi açıklamalar getirilebilir.
Günün belli saatlerinde tuvalete götürülmelidir: Anne çocuğun tepkilerini ve nerede ne yapacağını aşağı yukarı bilir. Anne çocuğun genel durumunu dikkate alarak, sabah uyandığında, yemekten sonra ve ya gün içinde tuvalete götürmelidir. Ancak bu süreci bir savaş haline getirmemeye özen göstermeli çocukla iletişim kurmalı açıklamalarını sürdürmelidir.
Çocuk direnç gösterdiğinde anlayışlı olmalı ve çocuğu rencide edecek tutum ve davranışlardan uzak durmalıdır.

Bezlemekten vazgeçin

Çocuk 2,5 yaşına geldiğinde anne çocuğa bir yandan tuvalete alıştırmaya çalışırken diğer yandan bezi almalı ve çocuğu bilgilendirmelidir. İlk günlerde sadece geceleri bez bağlanabilir ancak gündüzleri mümkün olduğunca bez kaldırılmalıdır. Anne bu konuda tutarlı olmalı, bezi kaldırdıktan sonra tekrar bağlamaya karar vermemelidir.
Bazı anneler, çocuğu tuvalete alıştırırken, tuvaleti mi kullanalım yoksa lazımlık mı kullanalım? diye soruyorlar. Bu konuda her anne aşağı yukarı çocuğunu tanır ve onun taleplerini bilir. Dolayısıyla anne burada çocuğun hangisini tercih ettiğini dikkatte almalıdır. İlk başlarda çocuğun ilgisini çekecek bir lazımlık olabilir ancak daha sonra tuvalete yönlendirilmelidir.
Çocuk tuvaletini söylemeye başladığında artık bu süreci tamamladığınızı düşünebilirsiniz. Ancak bazen geri dönüşümler olabilir, bunu annenin kontrol etmesi gerekir. Önemli olan bu sürecin çocukla anne arasında bir savaşa cedelleşme meselesine dönüşmemesidir. Anne çocuğa uygun dille bilgi vermeli, kimi zaman ödüllendirmeli ve desteklemelidir.