Tasavvuf talan edildi

"Mürekkebi Kurumadan" söyleşilerinde konuşan Cemal Şakar; tasavvufun içeriğini boşaltan popüler yazarları eleştirerek, "Tasavvuf talan edilmiş durumda. Tasavvufun özellikle bazı hikaye ve roman yazarları tarafından sömürü malzemesine dönüştüğünü düşünüyorum. Tasavvufun tecrübe olduğunu düşünüyorum ve benim böyle bir tecrübem olmadı. Hakikate karşı dikey yolcuğum hiç olmadığı için yaptığım şeyin tasavvufa bir ihanet olduğunu düşündüm, geri çekilişte asıl etken bu olabilir" cevabını verdi.

TimuçinMercanoğlu - İstanbul

Türkiye yazarlar Birliği (TYB) Yönetim Kurulu Üyesi ve Yeni Dünya Dergisi Genel Yayın Yönetmeni Mahmut Bıyıklı'nın hazırlayıp sunduğu 'Mürekkebi Kurumadan' söyleşilerinin bu ayki konuğu, öykü yazarı Cemal Şakar oldu. İstanbul'da Kızlarağası Medresesi'nde gerçekleşen söyleşide Cemal Şakar'ın öykü yazmaya nasıl başladığı, ilk yazdığı öyküsüyle son yazdığı öyküsü arasındaki değişim süreci ve yazarın üslubu ele alındı.

Yazmaya başladığı günden bugüne kadar yazdığı eserlerde kullandığı biçimsel tarz ve eserlerinde değindiği temalar söyleşiye katılan yazarlar tarafından da analiz edildi.

Hakikate dikey yolculuğum olmadı

İlk hikâyelerindeki tasavvufi simgelerin son dönemde yazdığı eserlerde pek görülmemesinin nedenini soran Mahmut Bıyıklı'nın sorusu üzerine Cemal Şakar; "Tasavvuf talan edilmiş durumda. Tasavvufun özellikle bazı hikaye ve roman yazarları tarafından sömürü malzemesine dönüştüğünü düşünüyorum. Tasavvufun tecrübe olduğunu düşünüyorum ve benim böyle bir tecrübem olmadı. Hakikate karşı dikey yolcuğum hiç olmadığı için yaptığım şeyin tasavvufa bir ihanet olduğunu düşündüm, geri çekilişte asıl etken bu olabilir" cevabını verdi.

Modernizm geldi her şey gitti

Şakar; "Gelenek diye bir şey vardı. Sonra modernizm geldi. Her şeyi aldı gitti. Geleneği çeyiz sandığına çevirdi. Mimar Sinan, Itri, Şeyh Galip çıktı güzel şeyler yaptı. Ama bu modernizm hepsini kötüleyip kesti attı. Oysa gelenek canlı bir şeydir. Gelenekle modernizm bir yerde kesişti ve birbirini etkileyerek geldi. Gelenek beni beslemeye devam ediyor. Gelenekle birlikte yaşıyorum. Ben de yazılarımla geleneği besliyorum. Öykü biçimimiz batı kaynaklı olduğu için onu modern kalıpları ve kuramlarıyla birlikte aldık. 1950 kuşağı bizi çok etkiledi. Bu, öykücülüğümüzün son 30 yılına damgasını vurdu."

Yazar, ilk yazmaya başlamasına sebep olabilecek herhangi bir enteresan olayla karşılaşmadığını belirtirken, ilk başlarda Kemalettin Tuğçu'nun eserlerinden etkilendiğini söyledi. Şakar; "Kendimi öykü yazarken buldum. Öykü yazmaya ilk başladığım 30 yıl önce önümüzdeki 20 yılın öykünün yılı olacağını tahmin etmiştim ama yanılmışım. Romanın yılı oldu. Öykünün yaşadığımız çağa uygun olduğunu düşünüyorum. Roman yazabilmeyi de isterdim."

Eserlerinde simgeleri kullanmamaya özen gösterdiğini belirten Şakar; "Simgeyle simgelenen arasında açık bir ilişki vardır; örneğin gül dediğinizde hepimizin aklına Peygamberimiz gelir. Ancak imge, simgenin aksine biriciktir. İmgeyle imgelenen  arasındaki ilişki bağlamsaldır. Yani metin içinde  anlam kazanır. Hz. İsa (A.S.) öldü, ondan geriye çarmıh kaldı. Hz. Muhammed (S.A.V.) öldü, ondan geriye gül kalacak korkusu içindeyim. Bu nedenle simgelerden uzak durmaya çalışıyorum" dedi.

Yazdıklarımdan hesaba çekileceğimi düşünüyorum

Öykülerinde yer alan Müslüman hassasiyetinin nedeni sorusuna ise öyküye araç gözüyle baktığını, eserlerin birer sadaka-i cariye olduğunu söyledi. Şakar; "İnsanlar Allah'ın onlara verdiği yeteneklerle kendilerini anlatmanın derdindeler. Ben de yazdıklarımdan hesaba çekileceğimi düşünüyorum ve bu bilinçle yazıyorum" diye konuştu

İlhama inanır mısınız? Sorusu üzerine Şakar; "İlhama değil ama emeğe inanırım. Eserlerin yüzde 90'u emekle ortaya çıkar. Ben de ise yüzde 95'inin emek, belki yüzde 5'inin de yetenek olduğunu söyleyebilirim" dedi.

Cemal Şakar'ın yazar arkadaşları da programa katılırken, Cemal Şakar eserlerindeki, biçim ve üslup hakkında kısa konuşmalar yaptı. Program sonunda katılımcılara yazarın 'Yazının Gizledikleri' isimli eseri hediye edildi.

Cemal Şakar Kimdir?

1962'de Balıkesir'in Gönen İlçesi'nde dünyaya gelen yazar, edebiyat hayatına, 1982'de Aylık Dergisi'nde yayınlanan 'Bir İnsan Ölür, Bir Yıldız Kayarmış' adlı öyküsüyle başladı. Yazar, arkadaşlarıyla birlikte Kayıtlar Dergisi'ni çıkışında rol aldı. Yazarın öyküleri; mavera, Aylık Dergi, Yedi İklim, Yönelişler, Kayıtlar, Hece ve Hece Öykü dergilerinde yayınlandı.

Yazarın Gidenler Gidenler, Yol Düşleri, Esenlik Zamanları, Pencere, Hayal Perdesi, Yazı Bilinci, Yazının Gizledikleri, Hikayat, Sular Tutuştuğunda,  Sel ve Kum adlı eserleri bulunuyor.