Milli Eğitim Bakanlığınca yapılan araştırmaya göre, öğrenciler ‘‘bilgili ve dürüst olmaya‘‘; öğretmenler ise öğrencilerin ‘‘zengin ve özgür olmaya‘‘ değer verdiklerini belirtti.
Milli Eğitim Bakanlığı‘nca ‘‘21. Yüzyılda Öğrenci Profili‘‘ araştırması yapıldı.
Araştırmada, öğrencilerin, Türkiye‘deki eğitim sisteminin çeşitli özellikleri hakkında ne düşündükleri, ne tür değerlere sahip oldukları, okul ve aile içindeki ilişki veya iletişimi nasıl tanımladıkları incelendi. Araştırmada ayrıca öğretmenlerin ve yöneticilerin de görüşleri alındı.
Bu kapsamda İzmir, Ankara, Samsun, Konya, Manisa, Malatya, Tekirdağ, Balıkesir, Kastamonu, Mardin, Hatay, Zonguldak, Şanlıurfa, Trabzon, Bursa, Kayseri, Kocaeli, Gaziantep, Erzurum, Antalya, İstanbul, Aydın, Kırıkkale ve Ağrı‘daki öğrencilere, öğretmenlere ve yöneticilere anket uygulandı. Öğrenci anketine 25 bin 322 kişi katılırken, soruları 10 bin 973 öğretmen ve bin 885 de okul yöneticisi yanıtladı.
‘‘Eğitim sistemi insanlara saygıyı öğretiyor‘‘
Ankette öğrencilere eğitim sisteminin özelliklerinin değerlendirilmesi istendi. Buna göre, öğrencilerin çoğunluğu ‘‘eğitim sistemi öğrencilere sorumluluk almayı öğretmektedir‘‘, ‘‘eğitim sistemi öğrencilere insanlara saygı duymayı öğretmektedir‘‘, ‘‘eğitim sistemi öğrencilerin dayanışma ve yardımseverlik anlayışlarını geliştirmektedir‘‘ ve ‘‘eğitim sistemi öğrencileri ahlaklı olmaya yönlendirmektedir‘‘ görüşünde olduğunu belirtti.
Türk eğitim sisteminin özelliklerine yönelik öğrenci görüşlerinin olumlu yönde oldukça yüksek olduğunun anlaşıldığı araştırmaya göre, ‘‘Eğitim sistemi öğrenciye değer vermektedir‘‘ önermesine öğrencilerin yüzde 13.6‘sı hiç katılmadığını ifade etti. Okul türlerine göre bu önermeye hiç katılmadığını ifade edenler arasında en yüksek oranın özel liselerde, en düşük oranın ise meslek liselerinde olduğu belirlendi.
Eğitim sisteminin ‘‘öğrenciyi değersiz gördüğünü‘‘, ‘‘öğrencilere pasif kişiliği özendirdiğini‘‘ ve ‘‘yabancı dil eğitimini iletişim kurabilecek yeterlilikte verdiğini‘‘ düşünenlerin oranı ise düşük olarak saptandı.
Hangi değerler önemseniyor?
Anket çalışmasında öğrencilere ‘‘hangi değerlere‘‘ önem verdiklerine ilişkin de bazı sorular yöneltildi. Buna göre, öğrencilerin yüzde 99.5‘i ‘‘bilgili olmaya‘‘, yüzde 99.4‘ü ‘‘dürüst olmaya‘‘ ve yüzde 99.3‘ü ‘‘ahlaklı olmaya‘‘ değer veriyor. Öğrencilerin az değer verdikleri arasında ise, ‘‘şöhret sahibi olmak‘‘, ‘‘zengin olmak‘‘ ve ‘‘itaatkâr olmak‘‘ gibi değerler bulunuyor. Erkek öğrencilerin yüzde 70.1‘i, kız öğrencilerinin ise yüzde 55.3‘ü ‘‘şöhret sahibi olmanın önemli olmadığını‘‘ belirtti.
Beğenilen ve beğenilmeyen özellikler
Ankette öğrenciler, ‘‘öğretmenlerinin en beğendiği ve en beğenmedikleri‘‘ özelliklere ilişkin de değerlendirmede bulundu. Öğrencilerin çoğu öğretmenlerinin ‘‘hoşgörülü olmalarını‘‘ beğenirken, ‘‘anlayışsız olmalarını‘‘ ise beğenmediklerini ifade etti. Öğretmenler ise öğrencilerde en beğendikleri özelliği ‘‘iletişime açık olmaları‘‘ olarak ifade ederken, öğrenciyi hayatta en mutlu eden şeyin ‘‘para‘‘ olduğunu, okulda ise ‘‘başkaları tarafından beğenilmek olduğunu‘‘ kaydetti.


