Dünyanın çatısı tütüyor

Güney Amerika'dan Afrika'ya ve Rusya'ya, dünyanın farklı yerlerindeki yanardağların aynı zamanlarda harekete geçmesi merak konusu oldu. Bölgelerindeki uçuş trafiğini aksatan, bazı yerlerde yaşamı tehdit eden volkanik aktivitelerin eş zamanlı olması dünya genelinde korkulara sebep oluyor.

Şili'de 50 yıl sonra harekete geçen Puyehue, Eritre'de 1861'den beri ilk kez patlayan Nabro ve Rusya'nın Kamçatka bölgesindeki Kizimen, Şiveluç ve Karymski yanardağları lav püskürterek hayatı olumsuz etkiledi.

Burak Kıllıoğlu

Son günlerde, dünyanın farklı yerlerinde meydana gelen volkanik aktiviteler  ve yanardağların lav püskürtmeleri hayatı olumsuz etkiledi. Şili'de 50 yıl sonra harekete geçen Puyehue, Eritre'de 1861'den beri ilk kez patlayan Nabro ve Rusya'nın Kamçatka bölgesindeki Kizimen, Şiveluç ve Karymski yanardağları lav püskürterek hayatı olumsuz etkiledi. Şili'deki Puyehue yanardağının harekete geçerek püskürttüğü lavlar Avustralya ve Yeni Zelanda'ya kadar ulaştı. Brezilya, Arjantin Uruguay, Avustralya ve Yeni Zelanda'da uçuşlar havadaki duman yoğunluğuna ve kül tabakasına bağlı olarak ertelendi veya iptal edildi. Uçuşlarını kaçırmak istemeyen yolcular ise, havaalanını terk etmek istemediklerinden ötürü havaalanlarında aşırı kalabalıklar yaşandı. Afrika'nın doğusunda yer alan Eritre'de ise bir dizi depremin ardından harekete geçen Nabro yanardağı, Etiyopya, Sudan, Mısır ve Ortadoğu'ya kadar yayılan kül bulutlarına sebep oldu. Püskürdüğüne dair herhangi bir tarihi kayıt olmamasına rağmen Nabro yanardağı, Eritre-Etiyopya sınırındaki en büyüğü 5,7 şiddetinde olan depremlerden sonra lav püskürtmeye başladı. Aralarında Türk Hava Yolları'nın da bulunduğu bazı havayolu şirketleri, Doğu Afrika'ya olan uçuşlarını iptal etti. Mısır ve İsrail'deki hava trafiği de kesintiye uğradı.

Yanardağlar diyarı Kamçatka da hareketli

Rusya'nın Kamçatka bölgesinin yanardağlar bakımından çok zengin olduğu biliniyor ve yanardağ  aktiviteleri de son zamanlarda giderek endişe verici boyutlara ulaştı. 150 yanardağından 29 tanesi aktif durumda. Bunlardan birisi olan Kizimen yanardağı, harekete geçti ve püskürttüğü küller 6 km ile 10 km arasında bir yüksekliğe kadar çıktı. Tarihi kayıtlara göre 1928-29'da bir kez harekete geçen Kizimen yanardağının yaydığı kül bulutlarının doğuya doğru 760 km kadar gittiği tahmin ediliyor.

Kizimen yanardağı ile birlikte bölgedeki diğer aktif volkanlardan olan Şiveluç ve Karymski de, havacılığı uyarmak için volkanik aktiviteleri izleyen VONA'ya göre TURUNCU Alarm (Bir kademe sonrası en yüksek seviye olan KIRMIZI Alarm) seviyesinde kabul edildi. Şiveluç yanardağında püsküren küllerin yüksekliği 10 km'yi buldu. Devam etmesi halinde uluslararası seferlerin ve alçak uçuşların etkilenebileceği belirtildi. Karymski yanardağında da volkanik aktivite devam ederken kül tabakasının 6 km yüksekliğe çıktığı ve alçaktan yapılan uçuşları etkileyebileceği belirtildi.

Dünyanın farklı yerlerinde bulunan yanardağların hemen hemen aynı dönemlerde harekete geçmesinin bir şeylerin habercisi olup olmadığına ise Rusya'daki Jeoloji, Maden ve Jeokimya Enstitüsü'nde volkanolog olarak görev yapan Anatoly Khrenov şöyle cevap verdi: "Volkanların her birinin kendine özgü bir özelliği var. Gezegenimizin yaşadığı değişimlerle bağlantılılar. Dolayısıyla, dünyanın farklı yerlerindeki 3 veya 4 volkanın aynı anda püskürmesini bir şeylerin tetiklediğini söylemek mümkün değil."