Belarus ayakta

Aleksander Lukaşenko Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde  ipi göğüsledi, halk sokaklara döküldü... Bu gelişmeler üzerine "olayların arkasında Lukaşenko ile sürtüşme yaşayan Rusya mı var?" sorusu akıllara geldi.

Belarus'ta gerçekleşen Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Aleksander Lukaşenko'nun dördüncü dönem de koltuğunu korumayı garantilemesinin ardından muhalefet sokaklara çıktı.   Devlet başkanlığı seçiminin yapıldığı Belarus'ta yaklaşık 40 bin muhalefet yanlısı, hileli olduğunu iddia ettikleri seçimi protesto etmek için başkent Minsk'de bir araya geldi.

Başkent Minsk'te Özgürlük Meydanı'nda toplanan göstericiler, Yüksek Seçim Kurulu, Parlamentonun alt kanadı ve Bakanlar konseyi binalarının kapılarını da zorladı. Camları ve kapıları kıran protestocular, Merkezi Seçim Komisyonunun da bulunduğu binanın içinde bekleyen çevik kuvvet ekiplerince geri püskürtüldü.

Polisin müdahalesinde onlarca protestocunun yaralandığı bildirildi.  Göstericilerin meydanı boşaltması için çağrıda bulunan polis, direnenleri göz altına aldı. Bölgeden gelen haberlere göre yaklaşık 1000 kişi polis merkezlerinde tutuluyor.

Toplum polisi ile çatışan göstericiler, cam çerçeve indirirken, meydanda bulunan hükümet binalarına da zarar verdi.

Pazar günkü seçimleri protesto etmek için 40 bin kadar kişinin katılımıyla düzenlenen protestonun, 1996'dan bu yana ülkede düzenlenen en büyük muhalefet gösterisi olduğu kaydediliyor. Devam etmesi planlanan gösterilere muhalefet 150 bin kişi bekliyor. Muhalif liderler, taraflarından tuz ve kum getirmelerini buzla kaplı meydana dökmelerini istedi. Ria Novosti haber ajansının Minsk muhabirinin bildirdiğine göre, muhalefet gösterilerle hükümeti devirmeyi planlıyor.  Pazar günü gerçekleşen seçimlerde sandık başı anket sonuçlarına göre Lukaşenko oyların yüzde 79,7'sini alırken, Lukaşenko'nun 9 rakibinden sadece dördü yüzde 3'ün üzerinde oy alabildi.

7 muhalefet adayı tutuklandı

Bu arada seçimden sonra 9 muhalefet adayından 7'sinin tutuklandığı bildirildi. Adaylara yakın kaynaklar, Aleksander Lukaşenko'nun yeniden devlet başkanı seçilmesinden sonra muhalefet adaylarından Andrey Sannikov, Vladimir Nekliayev, Nikolay Statkeviç, Rigor Kastussev, Vitali Rimaçevski, Ales Mikaleviç ve Dimitriy Us'un tutuklandığını belirtti. Adaylardan sadece Yaroslav Romançuk ve Viktor Tereçşenko'nun tutuklanmadığı ifade edildi. Polis, tutuklamalara ilişkin henüz açıklama yapmadı. Bu arada Yaroslav Romançuk, tutuklamalardan sonra uluslararası toplumdan yönetime baskı yapmasını istedi. Romançuk, bu kişilerin serbest bırakılması ve uluslararası toplumun Belarus'taki duruma duyarsız kalmaması çağrısında bulunulması gerektiğini belirtti.

Polis muhalif lideri dövdü

Muhalif liderlerden Vladimir Neklyayev taraftarları ile birlikte yaptığı gösteri sırasında polis tarafından dövüldü. AP'ye açıklamada bulunan eşi Olga Neklyayev, muhalif liderin ambulansla hastaneye kaldırıldığını, sol gözü morardığını, burnunun kanadığını ve konuşma zorluğu çektiğini söyledi.

Polis meydanda toplanan göstericileri dağıtmak için henüz herhangi bir müdahalede bulunmadı. 1994'den bu yana Belarus'u yöneten ve 'Avrupa'nın son diktatörü' olarak nitelenen Lukaşenko'nun görevi bırakmasını isteyen göstericiler, "Lukaşenko koltuktan in!" şeklinde slogan atıyor.

Muhalif liderlerden Yaroslav Romaçuk, "Belarus halkı özgürlük istediğini göstermiştir. Mevcut yönetimi artık kabullenmemiz mümkün değil." eleştirisi getirdi.

Meydanda toplananları "haydut ve sabotajcılar" olarak niteleyen Lukaşenko, meydanda herhangi bir gösteri beklemediğini söyledi. 6 yaşındaki oğlu Kolya ile birlikte oyunu kullanan Lukaşenko seçimleri kazanacağından emin olduğunu da ifade etti. 7 milyon seçmenin sandığa gittiği ülkede Lukaşenko 16 yıldır iktidarda. Endüstrinin yüzde 80'inin devlet kontrolünde olduğu ülkede basın ve muhalif hareketler yönetimden şikayetçi. Petrol ve doğalgaz fiyatlarında yeterli indirim alamaması, ayrılıkçı bölgeler Günay Osetya ve Abhazya'yı tanımaması, Kırgızistan devrik lideri Kurmanbek Bakiyev'e siyasi sığınma hakkı vermesi Moskova açısından 'güven' sorunu oluşturdu. Lukaşenko muhalefeti Moskova'nın finanse ettiğine inanıyor. Kremlin, Lukaşenko'yu 'güvenilmez' olarak nitelemişti.

Lukaşenko Rusya için neler söylemişti:

* Rusya'nın önünde diz çökmem

*  Biz, Beyaz Rusya'dan Moskova'ya doğru tankların geçmesine İkinci Dünya Savaşı döneminde direndik, şimdi de direneceğiz.

*  Rusya, gazı Belarus üzerinde bir politik baskı unsuru olarak kullanıyor.

* Belarus, Rusya ile 'birleşmesi' durumunda ikinci Çeçenistan olur.

*  Beyaz Rusya tarafından Rusya'ya gösterilen stratejik yardım paha biçilemez.

*  Rusya'nın ekonomik kriz sürecinde Beyaz Rusya'ya gösterdiği ekonomik destek yetersiz.

* Rusya, çok yüksek faiz ile Beyaz Rusya'ya 2 milyar dolar kredi verdi.

* Rusya, Güney Osetya ve Abhazya'nın bağımsızlığının tanınması için Beyaz Rusya'ya 500 milyon dolar para teklif etti.