İş göremezlik parası; çalışanların hastalık, iş kazası, meslek hastalığı ya da kadın işçilerin gebelik süreçlerinde iş yapamaz duruma gelmeleri halinde yaşayacakları maddi kaybın önüne geçilmesi adına Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan bir tür sigorta ödeneği olarak tanımlanmaktadır. Bu durumların meydana gelmesi halinde ve işçinin raporlu olduğu güne bağlı olarak ödemeler, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılmaktadır. Bu yazımızda sizlere, iş göremezlik parasının nasıl hesaplandığını ve kaç gün içerisinde işçiye ödendiğini aktaracağız.
İş Göremezlik Raporu Hangi Şartlarda Alınır?
İş hayatında aktif olarak yer alan kişilerin, belirli durumların meydana gelmesi halinde istirahat hakkı bulunur. bu hak, iş kanunu ile güvence altına alınmış ve ilgili süre zarfı boyunca işçinin yaşayacağı maddi kaybın tazmini ise Sosyal Güvenlik Kurumu’na devredilmiştir. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu, işçinin üç gün ve üzerindeki iş göremezlik raporlarının parasını ödemektedir. Şayet alınan rapor bir ya da iki günlük ise bu durumda Sosyal Güvenlik Kurumu işçiye herhangi bir ödeme yapmaz. Bu şartlar altında işçinin iş vereninin de herhangi bir ödeme yapma zorunluluğu bulunmaz. İş veren kendi isteği ile işçisinin bir ya da iki günlük rapor parasını ödeyebilir. Bu süreçlerin ödemesi iş veren tarafından yapılacak ise bu durumda işçinin ilgili süre için sigorta primlerinin de ödenmesi gerekir. Bir işçinin geçici iş göremezlik raporu alabilmesi işin şu durumların meydana gelmesi gerekir;
- Mesleki hastalıklar
- İş kazası
- Kadın işçiler için gebelik süreci
- İşçinin farklı nedenlerden dolayı hastalanması
İş Göremezlik Parası Nasıl Hesaplanır?
İş göremezlik parasının hesaplanması için belirli kriterler göz önüne alınmaktadır. Bunlar arasında; sigortalının raporu aldığı tarihten önceki on iki aylık sürecin son üç ayındaki prime esas kazancı, sigortalı çalışanın son üç aylık prim gün sayısının toplamı, raporlu olunan gün sayısı, sigortalı çalışanın ayakta mı yoksa yatarak mı tedavi olduğu yer alır. Bu kriterler göz önüne alınarak, sigortalı olarak çalışan işçinin raporlu olduğu gün sayısına istinaden ödemeler yapılır.
İş Göremezlik Parası Ödemesi Nasıl Alınır?
Geçici iş göremezlik ödenekleri, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun anlaşmalı olduğu banka şubeleri aracılığı ile yapılmaktadır. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan son düzenlemeler ile rapor parası banka hesabına aktarıldığında çalışan kişilerin sistemde kayıtlı cep telefonu numarasına bilgilendirme mesajı iletiliyor. Ancak kişilerin bu bilgilendirme mesajını alabilmesi için ilk olarak Sosyal Güvenlik Kurumu’nun resmi internet sitesi üzerinden ‘e-SGK/SMS Bilgilendirme’ menüsüne giriş yapması ve ‘bilgi giriş ve güncelleme’ seçeneğini kullanarak sisteme cep telefonu numarasını tanımlaması gerekir. Aynı zamanda iş göremezlik ödeneğinin hesaba aktarılıp aktarılmadığını öğrenmek için e-devlet platformu da kullanılabilmektedir.
İş Göremezlik Parası Kaç Günde Hesaba Aktarılır?
İş göremezlik ödeneğinin alınması için kişinin raporunun Sosyal Güvenlik Kurumu’na iletilmesi gerekir. Bu işlemi çalışan kişi bizzat başvuru yolu ile gerçekleştirebilir. Aynı zamanda işçi, iş verene raporunu iletebilir ve iş veren de ilgili raporu beş gün içerisinde sisteme işleyerek Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirebilir. Raporun ilgili kuruma bildirilmesinin ardından ödemeler ortalama olarak on beş gün içerisinde anlaşmalı bankaların herhangi bir şubesinden çekilebilir. Online olarak hazırlanan iş göremezlik raporları ise otomatik olarak Sosyal Güvenlik Kurumu’nun sistemine düşeceği için işçinin ya da iş verenin herhangi bir işlem yapmasına gerek kalmaz.