TSK‘daki yeni görev kademesini belirleyen YAŞ krizi tam bitti denirken, bu sefer hakim ve savcıların tayin ve terfilerinin ele alınacağı HSYK‘daki yeni bir kararname krizi kapıda.
Hükümet, Ergenekon ve Balyoz davalarına bakan hakim ve savcıları, kararname dışında bıraktı. HSYK‘nın bazı üyeleri ise, özellikle Ergenekon davası özel savcısı Zekeriya Öz başta olmak üzere birçok hakim ve savcının yerinin değiştirilmesini, Ergenekon sanığı Erzincan Başsavcısı İlhan Cihaner ile Sincan 1. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Osman Kaçmaz‘ın terfi ettirilmesini istiyor. Bu da yeni bir krizin habercisi olarak yorumlanıyor. Normal teamüllere göre, Temmuz ayında çıkması gereken atama kararnamesinin ne zaman ve nasıl çıkacağı merakla bekleniyor.
HSYK, Ergenekon‘da kilitlenebilir!
Geçen yıl Ergenekon hakim ve savcılarını görevden alıp yerlerini değiştirmek isteyen HSYK‘nın bazı üyeleri, bu yıl da aynı şeyi yapmak için bastırıyor. Hükümetin hazırladığı taslakta, Ergenekon hakim ve savcılarının hiçbirisiyle ilgili bir tayin ve terfi talebi yok. Ancak geçen yıl adeta toplantıları kilitleyen HSYK‘nın bazı üyeleri, bu yıl da Kurul‘da yine söz alarak Ergenekon davası başta olmak üzere ünvanlı hakim ve savcıların da kararnameye dahil edilmesi için görüş dile getirdiler. Kurul‘un gündeminde, 1325 kişilik adli, 138 kişilik unvanlı ve 135 kişilik idari hâkimler kararnamesi var. Eğer bir uzlaşma sağlanamazsa, özellikli unvanlı hakimlerin ataması referandum sonrası oluşacak yeni HSYK kalacak. Hükümetin de özellikle bu atamaların 12 Eylül‘de referandumdan sonraya kalmasını istediği belirtiliyor.
Yeni HSYK‘nın yapısı nasıl olacak?
12 Eylül‘deki referandumda halk şayet Anayasa değişikliği paketine evet derse, HSYK‘nın yapısı da tümden değişecek. Buna göre, 7 asıl, 5 yedek üyeli HSYK, 22 asıl ve 12 yedek üyeden oluşacak ve üç daire halinde çalışacak. Kurulun başkanı Adalet bakanı olacak, Adalet Bakanlığı müsteşarı da kurulun tabii üyesi olacak.
Kurulun, 4 asıl üyesini cumhurbaşkanı; 3 asıl ve 3 yedek üyesi Yargıtay; 2 asıl ve 2 yedek üyesi Danıştay; 1 asıl ve 1 yedek üyesi Türkiye Adalet Akademisi Genel Kurulu; 7 asıl ve 4 yedek üyesi adlî yargı; 3 asıl ve 2 yedek üyesi idarî yargı tarafından belirlenecek. Yeni yapıda, HSYK bünyesinde farklı işlere bakan 3 ayrı daire kurulacak. Birinci Daire, hâkim atama ve nakillerinde ya da mahkeme ve savcılara yetki verilmesinde görevli olacak. İkinci Daire, hâkim ve savcıların terfileriyle ilgilenecek ve disiplin dosyalarını görüşecek. Üçüncü Daire ise, denetim konularına bakıyor; müfettiş görevlendiriyor ve gerektiğinde soruşturma iznini almak için Kurul Başkanı‘na konuyu iletecek.
Mevcut HSYK‘nın son kararnamesi
Adli ve idari yargıda, hakimlerin taleplerine bağlı görev yeri değişiklikleri ile disiplin nedeniyle yapılan atamaları kapsayan yaz kararnameleri genellikle Temmuz ayında çıkıyordu.
Referandumda yapısı kökten değişip değişmeyeceği halkın onayına sunulacak olan HSYK, mevcut yapısıyla belki de son kez bir tayin ve terfi kararnamesini görüşüyor. Önceki gün başlayan HSYK toplantılarına Adalet Bakanı Sadullah Ergin başkanlık ediyor. Toplantının gündeminde hükümet kanadının hazırladığı taslağa göre, 1325 adli yargı hâkim ve savcısının tayin ve terfisi gündemde.
Adli ve idari yargıdaki, yaz kararnamesi teamüllere göre her yıl Temmuz ayında çıkıyordu. Hakimlerin isteklerine bağlı görev yeri değişikliği ile disiplin gerekçesiyle gerçekleştirilecek tayinlerin ele alındığı yaz kararnamesi, bu yıl Ağustos ayına sarktı.
Temmuz ayında yapılan atamaların ardından hakim ve savcılar Ağustos‘ta taşınma ve nakil işlemlerini gerçekleştiriyorlardı. Bu yıl ki gecikmenin nedeni ise, Adalet Bakanlığı tarafından hazırlanan tayin ve terfi taslağının HSYK gündemine geç gönderilmesinden kaynaklanıyor.